سخنان محمد مطهری در همايش «حکمت مطهر»

حجت الاسلام محمد مطهري در ششمين همايش حکمت مطهر که در دانشکده صدا و سیما برگزار شد طی سخنانی به بررسی دو ایرادی که ممکن است برخی افراد را از آثار استاد مطهری دور نگاه دارد پرداخت و گفت: اشکال اول هر چه از زمان شهادت استاد دورتر می شویم بیشتر مطرح می شود و معمولا از روی اخلاص و خوش بینی هم مطرح می شود و اشکال دوم  بیشتر از سوی کسانی مطرح می شود که شهید مطهری را ایدئولوگ حکومتی دانسته و چون به هر امر حکومتی بدبین هستند آثارش را جانبدارانه تلقی می کنند.

به گزارش تابناک، وی با تأکید بر اینکه طبق سیره خود  استاد هر اشکالی باید به قویترین شکل مطرح شود تا بهترین پاسخ را بیابد در توضیح اشکال اول گفت: به طور میانگین حدود چهل سال از زمان تألیف آثار استاد مطهری می گذرد وچون اهتمام جدی شهید مطهری بر ارائه پاسخ به سؤالات مطرح در زمان خودش بوده، این خود بهترین دلیل بر این است که این آثار برای حل مسايل امروز جامعه قابل استفاده نيست.

 فرزند شهید مطهری در پاسخ به این ایراد چنین گفت: این اشکال از غفلت از روش پاسخگویی شهید مطهری به شبهات ناشی می شود. شهيد مطهري صرفا به دنبال پاسخ به شبهات نبود که تصور کنیم از این شاخه به آن شاخه می رفت و مثلا می خواست چند اشکال درباره حقوق زن را پاسخ دهد بلکه به دنبال تبیین «نظام» حقوق زن در اسلام بود و در هر حوزه وسپس ترابط میان حوزه ها در صدد ايجاد نظام فکري بود. نبايد تلقي ما در مورد سودمندی تفکر یک متفکر مانند نگاه ما به يک لغت نامه باشد که معنای لغات جدید را فقط در آخرین و جدیدترین نسخه ها می توان یافت. نظام مند بودن تفکر استاد مطهری ما را در یافتن پاسخ مسائلی که در آن زمان مطرح نبوده یاری می رساند. مطهري با بیان چند مورد عینی افزود:‌اگر مسايل بنيادي که شهيد مطهري در آثار خود به آنها اشاره کرده درست عرضه شود براي برخی انديشمندان غربي نيز جذاب و قابل استفاده است.

وی اضافه کرد: برخی از پرسشها هم اساسا زمانمند نیستند و این را هم باید توجه کرد که سودمند بودن یک اثر منوط به در برداشتن پاسخ مستقیم اشکالات نیست. گاهی نام یک اندیشه یا گرایش در آثار شهید نیست اما آشنایی با این آثار این توانایی را به فرد می دهد که تشخیص دهد که در یک مطلب اشکالی وجود دارد و باید احتیاط آمیز برخورد کرد ولو پاسخ اشکال را نداند. به عنوان نمونه اگر کسی با اندیشه مطهری در حد مختصر هم آشنا باشد محال است جذب عرفانهای کاذب شود.

وي سپس به پرسش دوم پرداخت و گفت: کسانی که از شهید مطهری تلقی متفکر حکومتی دارند توجه ندارند که استاد مطهری تنها هشتاد روز پس از انقلاب زنده بود و بیش از 95 درصد آثارش مربوط به پیش از انقلاب است یعنی زمانی که کسی تصور نمی کرد حکومت 2500 ساله به زودی سرنگون شود و اتفاقا  در آثار پس از انقلابش بر آزادی به معنای صحیح و نیز عدالت اجتماعی تاکید فراوان کرده است. اخلاص، تواضع و مرام استاد به گونه ای است که توجيه گري، وصله اي است که هرگز به آثار ايشان نمي چسبد. البته این بدان معنا نیست که کسانی که بعدا کتاب نوشته اند جانبدارانه نوشته اند بلکه مقصود این است که در مورد شهید مطهری اساسا چنین شائبه ای مطرح نیست.

محمد مطهری با ذکر خاطره ای از شهید مطهری گفت: از ایشان پرسیدم چرا شما عضو شورای مرکزی حزب جمهوری اسلامی نشدید و ایشان در پاسخ گفتند که من نمی خواهم هیچ پست سیاسی در آینده داشته باشم و صرفا می خواهم به کار فکری بپردازم. وی در پایان تأکید کرد: شهید مطهری دغدغه همه قشرها داشت حتی کسانی که در سال تنها یک بار آنهم در روز عاشورا پای صحبت یک روحانی می نشینند