آثار تاریخی زیر خاک امن ترند یا در مخزن کنونی موزه ملی؟

چندی پیش مسئولان سازمان میراث فرهنگی در حرکتی استثنایی درب مخزن موزه ملی را بر روی خبرنگاران باز کردند تا وضعیت اسفبار نگهداری از مواریث تاریخی در 40 سال اخیر این موزه را نشان دهند که این اقدام شگفتی بسیاری از کارشناسان میراث کشور را به همراه داشت.

به گزارش خبرنگار مهر، چندی پیش مسئولان سازمان میراث فرهنگی در حرکتی استثنایی درب مخزن موزه ملی را بر روی خبرنگاران باز کردند تا وضعیت نگهداری از مواریث تاریخی در 40 سال اخیر  این موزه را نشان دهند که این اقدام شگفتی بسیاری از کارشناسان میراث کشور را به همراه داشت. بدیهی است مدیریت سازمان میراث فرهنگی و گردشگری این برنامه را در پی بالا گرفتن انتقادها از انتصاب آزاده اردکانی به ریاست "موزه ملی ایران" ترتیب داد تا جمعی از خبرنگاران با مشاهده وضعیت نامناسب مخزن موزه ملی گزارش دهند که پیش از این وضعیت نگهداری از آثار تاریخی به چه شکل بوده است.

البته پیش از این نیز روابط عمومی سازمان میراث فرهنگی و گردشگری در جوابیه هایی که به انتقادهای مطرح شده در برخی رسانه ها داده بود با پافشاری بر همین نکته از قصد مدیریت سازمان برای انجام اقدامات ضربتی برای سامان دادن به این وضعیت خبر داده بود.

حمید بقایی بلندپایه ترین مقام سازمان میراث فرهنگی و گردشگری و صنایع دستی نیز خود در این بازدید خبرنگاران را مشایعت کرد و در مذمت رفتار مدیران پیشین موزه ملی سخن گفت تا در این مراسم دفاعی تمام قد از مدیر منصوب خود که یک لیسانسیه میکروب شناسی از دانشگاه آزاد است و اکنون ریاست مهمترین موزه کشور تکیه زده کرده باشد.
حمید بقایی  ضمن مذمت رفتار مدیران پیشین موزه ملی  از مدیر منصوب خود که لیسانس میکروب شناسی از دانشگاه آزاد دارد دفاع کرد

 البته مسئولان سازمان میراث فرهنگی بنا به تشخیص خود و بنا به سنت 15 ماه گذشته از خبرنگار و عکاس خبرگزاری مهر برای حضور در این بازدید دعوت نکردند اما با این همه آنگونه که گزارشها و عکسهای منتشر شده در دیگر رسانه ها از مخزن موزه ملی نشان می دهد آثار بی نظیری از تاریخ و فرهنگ این مرز و بوم در وضعیتی به شدت بغرنج و نامناسب و در حال تخریب به حال خود رها شده اند.

مسئولان کنونی سازمان میراث فرهنگی گناه همه جفای روا داشته بر این آثار را یکسره بر عهده مدیران چهل سال گذشته موزه ملی انداخته اند. این ادعا اشتباه نیست و در پیشگاه مردم ایران و علاقمندان میراث و فرهنگ کشور همه کسانی که در این امر نقش داشته اند محکوم و مذموم هستند اما مسئله ای که ذهن را به خود وا می دارد و نباید فراموش کرد این است که دست کم پنجسال از همین چهل سال بی مدیریتی و بی برنامگی در موزه ملی در زمانی رخ داده است که حمید بقایی چهار سال از آن را در مقام قائم مقامی ریاست سازمان میراث فرهنگی و مابقی را در سمت ریاست آن گذرانده است.

ریاست سازمان میراث فرهنگی اگر چه از عزم جدی خود برای بهبود وضعیت مخزن این موزه و ساماندهی اشیا موجود در آن خبر داد اما چرا این اتفاق در چند سال گذشته رخ نداد مگر نه اینکه وضعیت مخزن موزه ملی در این مدت به همین خرابی روز بازدید خبرنگاران بوده است.

 اگر انتقادات رسانه ها از انتصاب اخیر در موزه ملی صورت نمی گرفت آیا مسئولان باز هم برای بازدید خبرنگاران و نشان دادن وضعیت مخزن موزه اقدام می کردند

به راستی اگر انتقادات رسانه ها از انتصاب اخیر در موزه ملی صورت نمی گرفت آیا مسئولان سازمان میراث فرهنگی باز هم برای بازدید خبرنگاران و نشان دادن وضعیت مخزن موزه اقدام می کردند و از عزم جدی خود برای بهبود آن نشانی ارائه می دادند؟  از یاد رفتنی نیست که دو سال پیش نیز کارشناسان از انتصاب محمدرضا مهراندیش که دارای لیسانس ادبیات و فاقد سابقه مدیریتی در این حوزه بود به سمت ریاست موزه ملی انتقاد کردند اما آن انتقادها هیچ اثری بر مسئولان سازمان میراث فرهنگی نداشت و وی دو سال در این سمت باقی ماند.

با وجود تجربه ناموفق انتصاب مدیری بی تجربه و دارای تحصیلات غیرمرتبط به ریاست موزه ملی، توسط سازمانی که حمید بقایی قائم مقام آن بود این بار در زمان ریاست وی بر این سازمان باز هم مدیری با تحصیلات غیرمرتبط و فاقد تجربه به ریاست این مرکز مهم علمی فرهنگی کشور گماشته شده است.

اگر چه ریاست سازمان دست کمک به سوی کارشناسان دراز کرده و بر اهمیت نقش آنها تاکید می کند اما پرسش این است که چرا بیش از یکسال است که همین کارشناسان را از ابراز نظر و گفتگو با رسانه ها منع کرده است

 بنا به گواهی افراد آگاه، بسیاری از کارشناسان میراث فرهنگی کشور تا کنون بختی برای بازدید از این مخزن نداشته اند و اجازه ورود آنها برای ورود به این محل صادر نشده است اما به یکباره در حسرت و بی خبری آنها درهای مخزن موزه ملی به روی خبرنگاران و عکاسان گشوده می شود. حال سوال اینجاست که چرا پیش از بازدید خبرنگاران دست کم یکبار هم گروهی از متخصصان و کارشناسان برای بازدید از این مجموعه دعوت نشده اند یا حداقل در کنار این کار از تعدادی از کارشناسان مستقل دانشگاهی برای حضور در این بازدید دعوت نشد تا شائبه تبلیغاتی بودن این بازدید مطرح نشود. یا حداقل چرا پیش از این اقدام نمایشگونه یکبار کارگروهی تخصصی تشکیل نشد تا در فضایی آرام، علمی و تخصصی – آنگونه که روش کار پژوهشگران این حوزه است- به کاستیهای موزه ملی رسیدگی شود؟

جالب آنکه رئیس سازمان میراث فرهنگی در این بازدید تاکید کرد: "به ‌منظور سامان‌دهی انبارهای موزه از همه‌ باستان‌شناسان کشور در این زمینه استفاده و در فراخوانی از باستان‌شناسان در قالب یک همکاری مشترک علمی با نظارت سازمان میراث فرهنگی و گردشگری دعوت به همکاری می‌کنیم... با کمک رسانه‌ها، از باستان‌شناسان دعوت می‌کنیم برای ساماندهی اشیای موجود در انبارهای موزه‌ی ملی به ما کمک کنند ".

اگر چه ریاست سازمان دست کمک به سوی کارشناسان دراز کرده و بر اهمیت نقش آنها تاکید می کند اما پرسش این است که چرا سازمان میراث فرهنگی بیش از یکسال است که همین کارشناسان را از ابراز نظر و گفتگو با رسانه ها منع کرده است؟

با این همه اما همچنان نگرانی در باب وضعیت موزه ملی و آثار در حال احتضار موجود در مخزن آن فراوان است و بهبود وضعیت موزه، دغدغه اصلی دوستداران میراث فرهنگی کشور است، حال با وجود گفته های رئیس سازمان میراث فرهنگی و تاکید وی بر سامان دهی آثار موجود در مخزن موزه باید نتیجه این قول و قرار را به انتظار نشست زیرا در غیر این صورت باید پذیرفت آثار تاریخی کشور اگر بر سر دو راهی مدفون ماندن در زیر خاک و انتقال به موزه ملی همچنان در زیر خاک مدفون بمانند وضعیت به مراتب مطلوبتری خواهند داشت تا اینکه به مخزن کنونی موزه ملی منتقل شوند.