به تازگی گزارشی منتشر شده که در آن میزان یارانه پرداختی آشکار و پنهان برآورد شده است. برآورد‌ها نشان می‌دهد، مجموع یارانه آشکار و پنهان برابر ۸۹۰ هزار میلیارد تومان است که این رقم معادل ۱۰.۹ میلیون تومان یارانه اعطایی به ازای هر فرد و تقریباً ۲.۲ برابر بودجه سالانه کشور است.
کد خبر: ۸۹۲۵۲۸
تاریخ انتشار: ۲۸ فروردين ۱۳۹۸ - ۱۳:۰۰ 17 April 2019
تابناک اقتصادیبه تازگی گزارشی منتشر شده که در آن میزان یارانه پرداختی آشکار و پنهان برآورد شده است. برآورد‌ها نشان می‌دهد، مجموع یارانه آشکار و پنهان برابر ۸۹۰ هزار میلیارد تومان است که این رقم معادل ۱۰.۹ میلیون تومان یارانه اعطایی به ازای هر فرد و تقریباً ۲.۲ برابر بودجه سالانه کشور است.

به گزارش «تابناک اقتصادی»؛ به تازگی گزارشی توسط دفتر اقتصاد کلان معاونت هماهنگی برنامه و بودجه سازمان برنامه و بودجه کشور منتشر شده که در آن میزان یارانه پرداختی آشکار و پنهان برآورد شده است.

در مقدمه این گزارش آمده است، دو وظیفه عمده دولت‌ها، ارائه کالای عمومی و اجرای سیاست‌های بازتوزیعی جهت حمایت از قشرهای کم برخودار است. سیاست‌های بازتوزیعی با هدف افزایش عدالت اجتماعی و حمایت از قشرهای آسیب پذیر انجام می‌پذیرند و یارانه در واقع ابزار اجرای این سیاست هاست.

یارانه‌ها به دو گروه عمده پرداخت می‌شوند: اول تولیدکنندگان؛ این پرداخت‌ها به دلیل سیاست حمایتی دولت جهت ارائه کالا و خدمات تولید به قیمتی پایین‌تر از ارزش بازاری یا بهای تمام شده آن‌ها مستقیم به بنگاه‌های اقتصادی پرداخت می‌شوند.


دوم مصرف کنندگان: این پرداخت‌ها به منظور حمایت از گروه‌های خاصی از مردم نقدی یا غیرنقدی انجام می‌شود. پرداخت‌هایی به عنوان یارانه، طبقه بندی می‌شوند که به افراد غیرکارکن دولت انجام شده و در برابر انجام کار صورت نگرفته باشند.

پرداخت یارانه در اقتصاد ایران سابقه طولانی دارد و در اسناد بالادستی مانند قانون اساسی، برنامه‌های پنج ساله توسعه و قوانین بودجه سالیانه مورد توجه سیاستگذار بوده است. در اصل بیست و نهم قانون اساسی، برخورداری از تأمین اجتماعی به عنوان حق مردم شناخته و دولت موظف شده با مشارکت مردم خدمات حمایتی برنامه‌های تأمین اجتماعی را فراهم کند.

همچنین در اصل چهل و سوم قانون اساسی تأمین نیاز‌های اساسی مردم (مسکن، خوراک، پوشش، بهداشت و آموزش و پرورش و امکانات لازم برای تشکیل خانواده) مورد تأکید قرار گرفته است؛ بنابراین، قانون اساسی به عنوان اصلی‌ترین سند قانونی کشور، دولت را به بسترسازی جهت اعطای هدفمند یارانه با تأکید بر تأمین اجتماعی و حمایت از قشرهای آسیب پذیر ملزم کرده است.

در برنامه‌های پنج ساله توسعه اقتصادی ـ اجتماعی نیز این اهداف حمایتی دنبال و سیاست‌های اجرایی آن ارائه شده است. بررسی برنامه‌های پنج ساله نشان می‌دهد زمینه هدفمند کردن یارانه‌ها و تمرکز آن بر قشرهای هدف، از برنامه اول همواره مورد توجه قانونگذار بوده، اما پیشرفت این سیاست سرعت مناسبی نداشته است.


در یک سال چقدر یارانه پیدا و پنهان به مردم  داده می‌شود؟

نتایج این گزارش نشان می‌دهد، برآورد «میزان یارانه‌های پنهان پرداخت شده» توسط دولت در بودجه ۱۳۹۸ به شرح جدول زیر و بالغ بر ۶۴۹ هزار میلیارد تومان است. همانطور که از جدول زیر مشخص است، بیش از ۹۲ درصد، معادل حدود ۶۰۰ هزار میلیارد تومان از کل یارانه پنهان مربوط به حامل‌های انرژی شامل فرآورده‌های نفتی، گاز طبیعی و برق است.  

یارانه پیدا و پنهان، بیش از دو برابر بودجه کشور است!

میزان یارانه‌های بودجه‌ای احصا شده ۱۰۰ هزار میلیارد تومان در سال ۱۳۹۸ است. مجموع یارانه‌های فرابودجه‌ای از محل صندوق‌های فرابودجه ای، منابع نهاد‌های عمومی غیردولتی و شرکت‌های دولتی ۱۴۰ هزار میلیارد تومان در سال تخیمن زده می‌شود. در نتیجه، جمع یارانه‌های آشکار به ۲۴۰ هزار میلیارد تومان می‌رسد.

سهم هر نفر از یارانه پیدا و پنهان چقدر است؟

برآورد انجام شده در این گزارش نشان می‌دهد، در سال ۱۳۹۸، مجموع یارانه آشکار و پنهان برابر ۸۹۰ هزار میلیارد تومان،  معادل ۱۰.۹ میلیون تومان یارانه اعطایی به ازای هر فرد و تقریباً ۲.۲ برابر بودجه سالانه کشور است.

آیا سازوکار توزیع یارانه‌ها که باید منجر به بهبود شاخص‌های رفاهی شود، کارایی مناسبی دارد؟

نتایج این گزارش نشان می‌دهد، سازوکار توزیع یارانه‌ها ـ که باید منجر به بهبود شاخص‌های رفاهی شود ـ کارایی مناسبی ندارد و اصابت آن به قشرهای هدف اندک است، به طوری که منابعی که با هزینه فراوان و در بعضی موارد به بهای ایجاد ناپایداری در نهاد‌های مالی کشور تأمین می‌شوند در نهایت اثر متناسبی بر افزایش رفاه قشرهای آسیب پذیر ـ که عموما هدف طرح هستند ـ ندارند. بنابراین، لازم است در چارچوب اصلاحات ساختاری نظام فعلی یارانه‌ای کشور بازنگری شود.

چه اصلاحاتی باید در نظام یارانه‌ها صورت بگیرد؟

اهم اصلاحات مورد نیاز در نظام یارانه‌ای شامل سه مورد است که عبارتند از: تغییر در نحوه پرداخت یارانه از غیرنقدی به نقدی، حذف یارانه اعطایی از منابع ناپایدار و بهبود فرآیند استحقاق سنجی.

همان گونه که عنوان شد، یکی از پیشنهاد‌های این گزارش برای اصلاح نظام یارانه‌ای فعلی، تغییر در نحوه پرداخت یارانه از غیرنقدی به نقدی است.

جدول زیر توزیع یارانه پنهان مستقیم خانوار‌ها در دهک‌ها را بررسی کرده است. در توضیح یارانه پنهان مستقیم باید گفت: یارانه‌ای است که به خانوار‌ها اعطا می‌شود و مقدار یارانه پنهان بنگاه‌ها لحاظ نمی‌شود. بررسی‌های این گزارش نشان می‌دهد که عمده یارانه‌های پنهان مستقیم به خانوار‌های پردرآمد می‌رسد؛ برای نمونه، از مجموع ۱۲۳ هزار میلیارد تومان بنزین، حدود ۱۱ هزار میلیارد تومان سهم سه دهک پایین (کم درآمد) و حدود ۶۷ هزار میلیارد تومان سهم سه دهک بالا (پردرآمد) است. در کالا‌های اساسی که عمدتا باید دهک‌های پایین از آن استفاده کنند و بیشتر از یارانه آن‌ها بهره ببرند، سهم سه دهک نخست حدود ۶.۵ هزار میلیارد تومان و سهم سه دهک بالا حدود ۱۸ هزار میلیارد تومان است. در مجموع باید گفت، از میان ۲۴۹ هزار میلیارد تومان یارانه پنهان مستقیم، ۱۵.۸ هزار میلیارد تومان به سه دهک کم درآمد‌ می‌رسد و رقم ۱۲۱ هزار میلیارد تومان سهم سه دهک پردرآمد می‌شود.

همان گونه که در جدول زیر می بینید، متوسط سهم هر خانوار حاضر در دهک اول از یارانه‌های پنهان ۳.۲ میلیون تومان در سال و سهم هر خانوار حاضر در دهک دهم از یارانه‌های پنهان ۲۱.۳ میلیون تومان در سال است. نتیجه آن که متوسط دریافتی یارانه پنهان دهک دهم بیشتر از هفت برابر متوسط دریافتی دهک اول است. این اعداد گواه توزیع ناعادلانه یارانه پنهان از جمله یارانه انرژی، کالای اساسی و داروست که می‌توان به آسانی و به کمک یک نظام باز توزیع کارآمد و عادلانه مکانیزم‌هایی طراحی کرد که دهک‌های پایین از این یارانه بیشتر بهره‌مند شوند.
 
یارانه پیدا و پنهان، بیش از دو برابر بودجه کشور است!
نتیجه آن که لازم است با تغییر سیاست‌های حمایتی و اصلاح نظام یارانه ای، نقش بازتوزیعی این منابع را به خصوص برای دهک‌های پایین درآمدی محسوس‌تر نمود. اصلاح نظام بازتوزیع یارانه‌ها می‌تواند بدون صرف منابع جدید و تنها با بهبود مکانیزم تخصیص یارانه حمایت بهتری از قشرهای آسیب پذیر را به وجود آورد.
 
اشتراک گذاری
برچسب ها
نظرات بینندگان
غیر قابل انتشار: ۲
در انتظار بررسی: ۱
انتشار یافته: ۲۳
nomadin
|
Iran, Islamic Republic of
|
۱۳:۱۶ - ۱۳۹۸/۰۱/۲۸
بار ها گفته ام و بار دگر می گویم این ارقام رو از کجا درآوردی ؟ مگر بنزین را لیتری چند حساب می کنید؟ یکبار برای همیشه حقوق دستمزد را در سطح پایین ترین دستمزد یک کشور اروپای غربی افزایش بدهید بعدش قیمت ها را آزاد و صد البته صدور مجوز ها را هم آزاد بفرمایید مثلا نشه گندم را کیلویی 1100 تومان بخری بعدش بگی من یارانه میدم این یارانه را کشاورز به شما میده خخخخ عجب مملکتی کشاورز یارانه میده خخخخخ
پاسخ ها
مهدی
| Germany |
۱۹:۱۵ - ۱۳۹۸/۰۱/۲۸
واقعا متأسفم که هدف، قطع چندرقازی است که به مردم داده می شود
ناشناس
| Iran, Islamic Republic of |
۲۲:۵۲ - ۱۳۹۸/۰۱/۲۸
حداقل قیمت صادرات بنزین لیتری 40 سنت یا به قیمت دلار 12500 تومان میشه لیتری 5000 تومان
تازه این قیمت صادرات یا واردات اونه نه قیمت مصرف کننده
در سال بیش از 30 میلیارد لیتر (روزانه 85 میلیون) در کشور مصرف میشه که یرابر میشه با 12 میلیارد دلار یا 150 هزار میلیارد تومان
رضا
| Iran, Islamic Republic of |
۰۱:۱۰ - ۱۳۹۸/۰۱/۲۹
اخوی هر وقت تولید ملی سرانه مثل اروپا داشتی باید دنبال حقوق اروپایی هم باشی وگرنه در حال حاضر باید قدرت خرید ایرانی ها یک دهم اروپایی ها باشد که الان از آن بیشتر هم هست و یک سوم است
ناشناس
|
Netherlands
|
۱۳:۳۱ - ۱۳۹۸/۰۱/۲۸
مگه بنزین 100 تومنی شد هزار تومن چیزیش به قشر ضعیف رسید جز پول 3 کیلو پیاز؟
پاسخ ها
ناشناس
| Iran, Islamic Republic of |
۱۷:۴۵ - ۱۳۹۸/۰۱/۲۸
عزیز تورم در کشور در سال بالای۱۰ درصد است و بنزین تقریا ۸ سال است که ثابت مانده
ناشناس
|
Iran, Islamic Republic of
|
۱۳:۳۵ - ۱۳۹۸/۰۱/۲۸
با اشتباه و مدیریت های غلط مسئولان ارزش پول ملی کاهش می یابد بعد اختلاف قیمت ها در کالاهای اساسی و بنزین ..... را یارانه حساب می کنند همیشه به جای حل مشکل اصلی که مهار توروم و افزایش ارزش پول ملی است در حال محاسبه یارانه و دهک هستند
nomadin
|
Iran, Islamic Republic of
|
۱۳:۳۷ - ۱۳۹۸/۰۱/۲۸
اگر 5 میلیون حقوق بگیر را ماهی 1000 دلار بدهی سالی 60 میلیارد دلار میشه اگر با دلار 13500 تومانی حساب بفرمایید سالی 810 هزار میلیارد تومن میشه یعنی چیزی تهش برای دولت نمیمونه ! پس حقوق های نجومیش را از کجا تامین بکنن اینم در نظر بگیرید با آزاد سازی حقوق و قیمت اجناس مصرف بشدت پایین میاد و دولت در تامین حقوق به مشکل بر می خورد الان خدا بده برکت با نصف این مبلغ و بدون ازاد سازی دارن حقوق بر میدارن چه نیازی به ریسک هستش خخخخ
ناشناس
|
Iran, Islamic Republic of
|
۱۳:۳۹ - ۱۳۹۸/۰۱/۲۸
کاش حقوقها را هم به دلار حساب می کردید. مثلاً می گفتید همان میزان دلاری که در سال 56 حقوق داده میشده را به دلار اون موقع تبدیل کنیم و با نرخ جدید دلار حساب کنیم و به مردم بدهیم.
دولت و دولتمردان یاد گرفتند قیمت این کالاها را به دلار حساب کنند و قیمت دلار هم که دست خودشون است و ...
پاسخ ها
ناشناس
| Iran, Islamic Republic of |
۱۷:۴۴ - ۱۳۹۸/۰۱/۲۸
نرخ دستمزد درسال ۵۷ ۶۳۰ تومان بوده و دلار هم ۱۰ تومان
الان هم محاسبه کنی بر اساس دلار ۱۳ هزار تومان تقریبا دوبرابر ان سال می شود عزیزم
اگر قبل از گذاشتن متن یک کمی دودوتا چهار تا کنی کسی ایرادی از شما نمی گیرد
ناشناس
|
Iran, Islamic Republic of
|
۱۳:۴۴ - ۱۳۹۸/۰۱/۲۸
دوباره قراره چی گرون بشه که دارید زمینه چینیشو میکنید
ناشناس
|
Iran, Islamic Republic of
|
۱۳:۵۰ - ۱۳۹۸/۰۱/۲۸
تمام یارانه ها را حذف کنید
اما در عوض حقوق ها را واقعی کنید
و انحصار را از بازار برچینید
مطمعن باشید حداقل دیگر مردم مشکلی نخواهند داشت
ناشناس
|
Iran, Islamic Republic of
|
۱۳:۵۲ - ۱۳۹۸/۰۱/۲۸
اساساً چیزی که در رایانه مشکل ساز است مبلغ بالای یارانه نیست بلکه مشکل در این است که این یارانه به جای اینکه فاصله طبقاتی را کاهش دهد موجب کمک به فاصله طبقاتی شده است
ناشناس
|
Iran, Islamic Republic of
|
۱۳:۵۴ - ۱۳۹۸/۰۱/۲۸
این یارانه ها بر دارید بدهید به خود مردم درامد سرانه ایران مانند المان خواهد شد
ناشناس
|
Iran, Islamic Republic of
|
۱۴:۰۵ - ۱۳۹۸/۰۱/۲۸
دوباره مقدمه چینی و منت گذاشتن سر مردم شروع شد تا سوخت و حامل‌های انرژی را گران کنند چرا به درآمد مردم اشاره نمیشود چرا به گرانی و تورم توجه نمیگردد؟ چرا از ثروتمندان مالیات نمیگیرید ؟ هرچه گران کنید و یارانه پنهان و نهان را کم کنید پولدار پولدارتر و فقیر فقیرتر میشود . ضمنا کجای دنیا دولتمردان اینقدر سر مردم منت می گذارند ،؟
ناشناس
|
Iran, Islamic Republic of
|
۱۵:۲۰ - ۱۳۹۸/۰۱/۲۸
من با پول یارانه که میگیریم تازه 50 تا 100 میزارم روش پول قبوض را پرداخت میکنم آخه پول ربع کیلو گوشت به مردم دادن در ماه دیگه نیاز به مقاله نوشتن نداره
پاسخ ها
ناشناس
| Iran, Islamic Republic of |
۱۷:۴۰ - ۱۳۹۸/۰۱/۲۸
ظاهرا شما اشراف هستی
سعید
|
Iran, Islamic Republic of
|
۱۶:۳۳ - ۱۳۹۸/۰۱/۲۸
حتماٌ این گزارش توسط شرکت های ارائه شده است که بودجه کشور را مینویسند .این مطالب احتیاج به گفته ندارد ،بدلیل اینکه مردم خود آگاه هستند به مسائل و فقط ذهن هارا مشغول میکند .و فقط میخواهند صورت مسئله پاک شود .از آن موقع ایکه این یارانه پرداخت شد فقط مردم سرکوفت شنیدن دیگر بس است خود دولت حتی تمایلی به حذف یارانه افراد ثروتمند ندارد و فقط حرف میزند .دولت بجای پرداخت یارانه به امثال خودرو سازان ،به فکر ایجاد شغل در استانها بر حسب موقعیت جغرافیایی باشد .چرا در این گزارش از افراد بدهکاران بانکی حرفی به میان نمی آید که یک تنه میلیونها تومان به جیب زده اند مبلغ بدهی بدهکاران بانکی را تقسیم بر مبلغ پرداختی یارانه کنید ببیند به جند نفر یارانه تعلق میگیرد .
ناشناس
|
Iran, Islamic Republic of
|
۲۳:۳۵ - ۱۳۹۸/۰۱/۲۸
همهٔ این معضلات ناشی از رانتخواری ،و رشوهخواری ،و ، اختلاسکری میباشد ،والا حقوق و دستمزد ،و مستمری افراد بازنشسته ،و افراد تحت حمایت دولت را بصورت نرم جهانی معادل سازی نمایید ،و همهٔ قیمتها را در همهٔ زمینه ها آزاد نمایید ،و مبادلات پولی را شفاف و الکترونیکی نمایید ،و از درومدهای مردم ، از صفر در صد تا بالای هشتاد درصد مالیات اخذ نمایید ، تا نه شکاف طبقاتی بوحود آید ونه بازار دلالی ؟ خدا را گواه میگیرم که از این یارانهٔ پیدا ،و پنهان که برای هر نفر ۱۰/۹ میلیون تومان بیان شده است حتی یک میلیون تومان نصیب من ،و خانوادهٔ‌من نمیگردد ؟ و یقینا بیش از ۷۵٪ مردم ایران اینگونه اند ؟ میلیونها نفر مانند من ،و امثال من اگر از بدو شروع بکار بمدت سی سال و حتی بیست سال هم زنده بمانیم مستمری بگیریم و متوسط دریافتی هم سالی سی میلیون تومان باشد در طی پنحاه سال یک ،و نیم میلیارد تومان میگردد که بهای یک واحد آپارتمان صد متری در منطقه متوسط تهران نمیشود ؟ آنهم در صورتیکه خود ،واعضای خانواده در طی این پنجاه سال ریالی از آن را نخورده باشیم ؟ در صورتیکه در طی همین سال ۹۷ افرادی که یک واحد آپارتمان ۱۲۰ متری در شهرک غرب خریدند زیر یک میلیارد تومان ،هم اکنون قیمت آن شده دو ،و نیم میلیارد تومان ،و یا کسانی که توانستند هزار سکهٔ یک ،و نیم میلیون تومانی بخرند که یک ،ونیم میلیارد تومان بوده اکنون شده است حدود ۴/۸ میلیارد تومان ؟، اقتصاد ایران از اساس بیمار است ؟،،
ناشناس
|
Iran, Islamic Republic of
|
۰۷:۴۴ - ۱۳۹۸/۰۱/۲۹
اگر‌راست‌می‌گویید‌قیمت‌ها‌را‌واقعی‌کنید‌و‌یارانه‌پنهان‌را‌به‌تساوی‌بین‌مردم‌تقسیم‌کنید‌و‌الا‌اگر‌بعد‌ار‌تثبیت‌حقوق‌ها‌به‌بهانه‌های‌مختلف‌بخواهید‌یک‌سال‌دیگر‌مردم‌را‌گرسنه‌نگهدارید‌‌ظلم به مردم است...
ناشناس
|
Iran, Islamic Republic of
|
۱۰:۰۴ - ۱۳۹۸/۰۱/۲۹
از کی تا حالا سوء مدیریت شده یارانه پنهان
ناشناس
|
Iran, Islamic Republic of
|
۱۹:۴۹ - ۱۳۹۸/۰۱/۲۹
به گفته مسئولين مملكت ، روزانه 11 ميليون ليترسوخت قاچاق ميشه كه رقمي نجومي است براي يك سال ، نه كسي پيگير جلوگيري از اين حجم قاچاق سوخته و نه اعلام ميشه كه چه فرد و يا افرادي دارند اين حجم عظيم از سوخت رو قاچاق مي كنن !!! هر از گاهي اعلام ميشه كه مثلاً 13هزار ليتر سوخت قاچاق كشف و ضبط شده كه در مقابل حجم واقعي قاچاق سوخت ، چيزي در حد صفر است . اونوقت شما از يارانه اي صحبت مي كنيد كه ميليونها نفر نمي گيرن ولي آمار يارانه بگيران يك چيزي نزديك به كل جمعيت ايران است !!!!
امید
|
Iran, Islamic Republic of
|
۲۳:۲۷ - ۱۳۹۸/۰۳/۳۱
فقط و فقط باید به ۵۰ میلیون ایرانی هم از سهم یارانه آشکار و هم یارانه پنهان نفری یک میلیون یارانه فقط به حساب مردم واریز بشه به تولید کننده .دلال.عمده فروش.و شرکت‌هایی دولتی بازرگانی اصلا و ابدا ۱ ریال یارانه ناهید لیاقت این بیت آلمال را ندارند با این گرانی و گرسنگی و قحطی که آنها ایجاد کرده اند
نظر شما

سایت تابناک از انتشار نظرات حاوی توهین و افترا و نوشته شده با حروف لاتین (فینگیلیش) معذور است.

نام:
ایمیل:
* نظر:
برچسب منتخب
حمید بقایی طرح مسکن اقساطی کمیته امداد مرتضی بختیاری نفتکش سازمان بنادر و دریانوردی پرویز فتاح سید جواد حسینی