روزهای يخی ورزشهای زمستاني ايران
" موفقيت بدون کسب افتخار به اين مي ماند که شما يک ظرف پر از غذاي بدون طعم و مزه را تناول کنيد. شما سير مي شويد اما بدون اينکه لذتي از طعم غذا برده باشيد" همانگونه که ورزش ايران از حضور در بازي هاي المپيک زمستاني کانادا دلخوش و مسرور بود و حتي با تعبير "اتفاق تازه" آن را براي خود يک موفقيت تعبير کرد اما بدون اينکه بتواند از اين موفقيت به موفقيت ديگري دست يابد.
بيست و يکمين دوره بازي هاي المپيک زمستاني امروز به خط پايان مي رسد. بازي هايي که 15 روز پيش با حضور 5500 ورزشکار از 80 کشور جهان در 7 رشته به ميزباني مشترک ونکوور و ويستلر کانادا آغاز شد تا کاروان ايران با شرايطي جديد که رئيس فدراسيون اسکي آن را يک اتفاق تازه براي ورزش ايراني قلمداد کرده بود، حضور در اين دوره از بازيها را تجربه کند. تجربه اي که البته فقط به اندازه حضور در پيچ و خم مارپيچ هاي کوچک و بزرگ المپيکي با ارزش بود ،نه به اندازه کسب عنواني در خور.
المپيک زمستاني رويدادي ورزشي در فصل سرماست که هر چهار سال يک بار برگزار مي شود و ورزشکاران رشته هاي زمستاني نظير اسکي آلپاين، اسکي صحرانوردي، لژسواري، هاکي روي يخ، اسکيت سرعت، اسکي پرشي، اسکي نورديک و اسکيت نمايشي در قالب آن به رقابت با يکديگر مي پردازند. در بازي هاي المپيک زمستاني، برخي رشته ها نظير لژ، اسکيت سرعت مسافت کوتاه و اسکي سبک آزاد، قدمتي ديرينه در اين رقابت ها دارند و برخي رشته هاي ديگر نظير اسکي سرعت جنبه نمايشي دارند. اين رقابت ها از سال 1924 در شاموني فرانسه آغاز شد و برگزاري آن تا سال 1940 هر چهار سال يک بار ادامه يافت تا اينکه با بروز جنگ جهاني در اين رقابت ها وقفه افتاد.
بازي هاي المپيک تابستاني و زمستاني از سال 1948 از سر گرفته شد و تا سال 1992 در يک سال برگزار مي شد تا اينکه از اين زمان به بعد، برگزاري اين رقابت ها به لحاظ سال از يکديگر مشتق شد و با دو سال اختلاف زماني برگزار مي شد. نخستين دوره بازي هاي المپيک زمستاني با شرايط جديد از سال 1992 و به ميزباني " ليلهامر " نروژ برگزار شد تا امسال که کانادايي ها براي سومين بار ميزباني اين رقابت ها را بر عهده گرفتند.
ايران با چهار ورزشکار در بازي هاي 2010 المپيک زمستاني شرکت کرد. طبق گفته عيسي ساوه شمشکي، رئيس فدراسيون اسکي حضور چهار نماينده در اين بازي ها، اتفاق جديدي براي ورزش هاي زمستاني ايران بود. به خصوص اينکه مرجان کلهر با کسب امتياز فدراسيون جهاني 112 در مارپيچ کوچک و 124 در مارپيچ بزرگ توانست به عنوان اولين زن المپيکي زمستاني کشورمان در ونکوور 2010 معرفي شود.
پوريا ساوه شمشکي، حسين ساوه شمشکي (اسکي آلپاين) و سيد ستار صيد (صحرانوردي) هم ديگر نمايندگان ايران در بازي هاي کانادا بودند. اما هيچ يک از آنها نتوانستند ورزش هاي زمستاني ايران را از اتفاق تازه اي که پيش رويش قرار داده شده بود به سمت اتفاق ديگر و تازه تري سوق دهند. اين مسئله اي است که بايد کل ورزش ايران و نه فقط ورزش هاي زمستاني را متاثر از خود کند.
به همان اندازه که مرگ "نودار کوماريتاشويلي" لوژسوار 21 ساله گرجستاني مراسم افتتاحيه اين بازي ها را تحت تاثير قرار داد، گرماي جهاني برف را از بازيکنان المپيک زمستاني کانادا گرفت تا آنجا که برگزارکنندگان اين بازي ها مجبور شدند با کاميون و هلي کوپتر برف از مناطق ديگر اين کشور به "کوهستان سرو" بياورند تا براي برگزاري "اسنوبورد" و "سبک آزاد" آماده شوند، زن باردار کانادايي با شرکت در المپيک زمستاني شگفتي آفريد همانگونه که تصاوير سيگار کشيدن و مشروب خوردن تيم بانوان کانادا جنجال آفريد.
در جريان اين دوره از بازي هاي المپيک زمستاني، سيد ستار صيد در رقابت هاي اسکي صحرانوردي در ميان 95 شرکت کننده با کسب عنوان هشتاد و نهم به کار خود پايان داد. پوريا و حسين ساوه شمشکي نمايندگان ايران با ثبت زمان هاي 2 دقيقه و 57 ثانيه و 70 صدم ثانيه و 3 دقيقه و 5 ثانيه و 87 صدم ثانيه به عناوين شصتم و هفتادم رقابت هاي مارپيچ بزرگ دست يافتند و مرجان کلهر هم در رقابت هاي اسکي مارپيچ بزرگ زنان با ثبت زمان 3:05 : 39 دقيقه و قرار گرفتن در رتبه شصتم به کار خود پايان داد.
اينکه ورزش ايران اين بار موفق شد 4 سهميه را براي شرکت در بازي هاي المپيک زمستاني به دست آورد خوب، اميدوارکننده و حتي نوعي از موفقيت بود اما به هر حال اين کارنامه اي است که کاروان ورزش ايران از حضور در بيست و يکمين دوره بازي هاي زمستاني المپيک کانادا از خود به جا گذاشت. بدون اينکه دلگرم کننده باشد. پس بي جهت نيست اگر مدعي شويم "موفقيت بدون کسب افتخار به اين مي ماند که شما يک ظرف پر از غذاي بدون طعم و مزه را تناول کنيد. شما سير مي شويد اما بدون اينکه لذتي از طعم غذا برده باشيد!"
تا امروز که بازي هاي المپيک زمستاني به پايان بيست و يکمين دوره خود مي رسد آمريکا با 34 مدالي که توسط ورزشکارانش و به رنگ هاي مختلف کسب شده است همچنان پيشتاز است. آلمان و کانادا هم به ترتيب با 27 و 21 مدال رده هاي دوم و سوم جدول رده بندي را در اختيار دارند. اما مهمتر از اينها حضور دو کشور آسيايي در ميان 10 تيم برتر اين دوره از بازي هاست.
کره جنوبي و چين کشورهاي آسيايي هستند که ورزشکارانشان تا روز گذشته به ترتيب 14 و 11 مدال از بازي هاي کانادا گرفتند و کاروان کشورشان را در رده هاي هفتم و هشتم قرار دادند. در حالي که اين دو کشورهاي سردسيري نيستند يا حداقل اينکه ايران با وجود گرمسيري نسبت به اين دو کشور و به لحاظ جغرافيايي براي ورزش هاي زمستاني مستعدتر است.
"با سالي 2 ماه اسکي مفيد تا 10 سال آينده هم وضعيت اسکي ايران در آسيا و جهان به همين منوال باقي خواهد ماند و نبايد به کسب عنوان ومدال اميدوار بود. " اين بخشي از صحبت هاي مرجان کلهر است که مي گويد: "قهرمانان دنيا تمام طول سال را به طور مفيد اسکي مي کنند اما ورزشکاران در ايران تنها 2 ماه اسکي مي کنند. زماني هم در ايران برف مي آيد در دنيا رقابت هاي WORLD CUP آغاز مي شود و ورزشکاران در هفته 2 بار مسابقه مي دهند. در حاليکه در ايران تازه تمرينات آغاز مي شود ".
اما به نظر مي رسد رقابت در پيست هاي يخي مهمترين عامل ناکامي ورزشکاران ما باشند. چراکه آنها در ايران بر روي برف نرم تمرين مي کنند و مسابقه مي دهند. تمرين و مسابقه در اين شرايط به مراتب راحت تر است به همين دليل هم ملي پوشان ايران در ونکوور به دليل عادت نداشتن به پيست يخي شرايط سختي را تجربه کردند تا آنجا که کلهر با آسيب ديدگي هم مواجه شد."
در هر صورت شرايط ورزش هاي زمستاني در ايران با آنچه در محل برگزاري رقابت هاي المپيک است، تفاوت بسيار دارد. پس شايد انتظار بالايي بود اگر مدال آوري و حضور در جمع برتري ها از نمايندگان کشورمان متوقع مي شديم. به همين دليل است که کلهر همينکه موفق شده به المپيک راه يابد و در اين بازي ها از خط پايان عبور کند، برايش رضايت بخش بود. اما در هر صورت فراموش نشود که روزهاي ورزش هاي زمستاني ايران "يخي" هستند و نبايد اينگونه باقي بمانند.
