هاییتی فقیرترین کشور نیمکره غربی با پیشینه و فرهنگی غنی

نه فرهنگ و نه حادثه که تاریخی مملو از دشواری اشغال و فقر زیست محیطی شرحی است برای مصائب هاییتی.
خیلی پیشتر از آنکه شدیدترین حادثه طبیعی تاریخ هاییتی پرتو پرنس (پایتخت این کشور) را در بعد از ظهر 12 ژانویه بلرزاند ،این کشور حوزه کارائیب برای تهیه غذا و محل زندگی حدود ده میلیون جمعیتش با مشکل مواجه بود.ب

بیش از یک میلیون خانواده هر روز برای تهیه غذا چشم امید شان به کمک های جهانی بود.پایتخت هر روز بوسیله زاغه های ساخته شده توسط کارگران مهاجر- که بیکار شده بودند- گسترده تر می شد. هاییتی فقیرترین کشور نیم کره غربی است،اما فرهنگ و پیشینه اش بی شک غنی است. در قرن هجدهم و تحت استعمار فرانسه هاییتی ثروتمند ترین مستعمره در دنیای جدید بود و یک چهارم اقتصاد فرانسه را تشکیل می داد.بعد از غلبه انقلاب بردگان در سال 1801 ،هاییتی-این کشور تازه استقلال یافته- اولین کشور دنیای جدید شد که برده داری را بر انداخت .اما بخت هاییتی در قرن بیستم برگشت،زمانی که سه دهه اشغال توسط آمریکا،چندین رژیم فاسد،وقایع طبیعی،تاراج منابع،گسترش اچ آی وی و... را تجربه کرد.در ذیل متن مصاحبه مجله نیوزویک با مایکل واکر* را که پیرامون مسائل هاییتی است را می خوانید.

هاییتی و جمهوری دومنیکن جزایر و اقلیم تقریبا مشابهی دارند.پس چرا هاییتی همیشه فقیر تر پنداشته می شود؟

هاییتی استقلال خود را بعد از انقلابی طولانی که باعث تخریب بخش بزرگی از این کشور شد، بدست آورد.بعد از آن مجبور به پرداخت غرامتی سنگین به فرانسه و کشورهای زیاد دیگری مانند ایالات متحده شد.دولت آمریکا از ترس وقوع انقلاب بردگان در کشور خودش انقلاب هاییتی را به رسمیت نشناخت.اگرچه که هر دو کشور هاییتی و جمهوری دومنیکن بوسیله آمریکا اشغال شدند،اما هاییتی برای مدت طولانی تری تحت اشغال بود و در سال 1934 که آمریکا از این کشور خارج شد زیرساخت ها و سازمان های این کشور واقعا تضعیف شده بودند.

چگونه عواقب عملکرد دووالیرها ** باعث بوجود آمدن وضع کنونی هاییتی شد؟

دووالیرها هاییتی را زمانی که اقتصاد این کشور واقعاً آسیب دیده بود ترک کردند.تعداد زیادی از تحصیل کردگان و آموزش دیدگان در زمان دووالیرها از هاییتی گریخته بودند.دوره های بعد چنان بی ثبات بود که امکان کارهای زیرساختی وجود نداشت.همچنین سرمایه گذاری های بین المللی بعلت عدم وجود اطمینان محدود شده بودند.

هاییتی گذشته ای از محدودیت مالکیت خارجی ها بر صنایع و اراضی خود را درپشت سر دارد.آیا این کشور نیاز دارد که مرزهایش را بروی شرکت های چند ملیتی بگشاید و اصلا می تواند امنیت مورد نظر سرمایه گذاران را تامین کند؟

اهالی هاییتی باید به این احساس برسند که سرنوشت شان بدست خودشان است.بعد از کودتای سال 2004 علیه رئیس جمهور آریستید،بحث های فراوانی درباره نحوه اداره اقتصاد این کشور در گرفت.بسیاری از اهالی این کشور احساس کردند که رفرم اقتصادی توسط واشنگتن دیکته شده است. به هاییتی این فرصت داده نشد که دردهایش را خودش درمان کند ،وضعیتی که عدم ثبات سیاسی آن را بغرنج تر ساخت.

کمک های غذایی سازمان ملل بخش عظیمی از مردم هاییتی را سیر می کند،اما باعث بیکار شدن کشاورزان این کشور شده است.هاییتی چگونه می تواند یک سیستم کشاورزی کارآمد بنا کند؟

برای کشاورزان هاییتی که در حال رقابت با واردات آمریکا هستند این مسئله مهم پیش می آید که ایالات متحده چگونه کشاورزی خودش را تقویت می کند و در عین حال مازاد تولید را به صورت کمک های غذایی به کشورهای فقیر می دهد.این روش آسیب زیادی به هاییتی وسایر کشورهای درحال توسعه زده است. جواب این مسئله را باید در تفاوت امکانات و زیرساخت های کشاورزی در این دو کشور جستجو کرد.هاییتی برای تامین غذای شهروندانش نیاز به زیرساخت ها و جاده هایی دارد تا امکان نگهداری و انتقال محصولات کشاورزی در داخل این کشور فراهم شود. در غیر اینصورت بسیاری از تولیدات این کشور بعلت عدم وجود امکانات مناسب از بین خواهد رفت.

تاثیر قطع درختان و فرسایش خاک بر هاییتی چیست؟

قطع درختان و تخریب جنگل ها شدیدا بر اثر مخرب و ویرانگر تندباد ها و طوفان ها افزوده است. عدم وجود جنگل ها که می توانند سدی در برابر طوفان ها باشند همیشه خسارات ناشی از وقایع طبیعی در هاییتی را دردناک تر ساخته است .در سایر کشورها می توان اثر بازدارنده جنگل ها به وضوح دیده می شود.امری که هاییتی از آن محروم است.

با توجه به اینکه هاییتی در برابر طوفان ها وزلزله ها آسیب پذیر است،معقول آن است که قوانین ساخت و ساز و سایر اقدامات پیشگیرانه صورت پذیرد.این امر چگونه محقق خواهد شد؟

مردم هاییتی واقعاً پراکنده هستند. بسیاری از آنها مایلند که دوباره به کشورشان برگردند و این نقش بزرگی در بازسازی هاییتی خواهد داشت.در همین حال مدیران زیادی برای سازمان های امداد رسانی جهانی با حقوق بالا در هاییتی کار می کنند.آنها امکاناتی دارند که بسیاری از اهالی هاییتی از آن محروم اند. منابع انسانی که بعلت دشواری های فراوان مجبور به ترک این کشور شده اند میتواند کارآمدی خود را در بازسازی این کشور بحران زده نشان دهند اگر برای ساخت این کشور بجای خارجی هایی که نماینده سازمان های بین المللی هستند از مهاجرانی که مایل به بازگشت به وطنشان می باشند،استفاده شود.

تاثیر تبعیض نژادی و هویت فرهنگی بر تعاملات هاییتی با سایر کشورها چه بوده است؟
اهالی هاییتی نسبت به میراث تاریخی شان بسیار مغرور هستند و این افتخار امری بجا و نیکو است .اما وقتی این غرور باعث شود که شما نسبت به سایرین بدبین شوید،در این صورت ایجاد امنیت خاطر برای سرمایه گذاران خارجی و همچنین دریافت کمک های امدادی مورد نیاز دشوار خواهد بود.آغاز الغای برده داری از هاییتی بوده است.
هاییتی موسیقی غنی دارد،زبانی دارد بس شیرین و لطیف و نیز مردمانی دارد با روحی شگفت انگیز و اخلاق کاری.این امور نباید به سادگی بوسیله خارجی ها نادیده گرفته شوند . به هر حال هر کس که زمانی هرچند کوتاه را در هاییتی سپری کرده باشد،نمی تواند به این کشور حوزه کارائیب علاقه مند نشود.


 ترجمه : الیاس اعلایی


منبع :نیوزویک

*مایکل واکر مدیر موسسه سیاست جهان و نویسنده کتاب "چرا خروس ها می جنگند :اهالی هاییتی،دومنیکن و جنگ برای هسپانیولا" می باشد. ذکر این نکته نیز مفید است که هسپانیولا به مجموعه دو کشور هاییتی و جمهوری دومنیکن گفته می شود.

**منظور از دووالیر ها فرانکوس "پاپا داک" و پسرش جین کلود "سان داک" می باشد که از سال 1957 تا 1986 در هاییتی حکومت کردند.