گراني؛ هديه بازار به هموطنان مسيحي

كريسمس از راه رسيده است و كسادي و ركود روي سر بازار چرخ مي‌زند؛ پديده‌اي كه مي‌گويند هديه دولت به شهروندان است و حالا شهروندان مسيحي بيش از ساير شهروندان در آستانه كريسمس از مزه گس حاكم بر بازار بهره مي‌برند.

به نوشته «تهران امروزن، البته مدت زماني مي‌شود كه بازار در اقتصاد ايران دچار آشفتگي شده است و قيمت‌ها نيز بي‌محابا بالا مي‌روند ولي اكنون كار به جايي رسيده كه ديگر دولتي‌ها نيز نمي‌توانند به سادگي گراني را انكار كنند. يعني اگر در عيد نوروز امسال با تمام وجود خبرهاي مبني بر افزايش قيمت كالاهاي ويژه نوروز تكذيب مي‌شد اكنون در آستانه كريسمس بازار به‌حدي از ركود و تورم رسيده است كه به باور فعالان اقتصادي ديگر حتي تكذيب نيز مي‌تواند اوضاع نا‌بسامان بازار را وخيم‌تر كند. بحران اقتصاد كشور كه از چند سال گذشته به اوج خود رسيده باعث شده است تا طي 9 ماه سال جاري اغلب صنايع دچار افت شديد شوند و به تبع آن بازار با كسادي همراه با تورم شديد مواجه شود.

كاج‌هاي رنگارنگ با سايزهاي مختلف و ساير اقلام آن در خيابان‌هاي ميرزاي شيرازي، ويلا و ديگر خيابان‌هاي سطح شهر تهران كه اقدام به فروش اين اقلام مي‌كنند تنها به عابران چشمك مي‌زنند بدون آنكه خريداري داشته باشند. كسادي بازار در آستانه شب كريسمس به حدي است كه بسياري از فروشندگان در دلهره و نگراني پاس نشدن چك‌هاي خود هستند و مغازه‌هاي خالي از مشتري حوصله فعالان بازار در اين حوزه را به سر آورده است.

افزايش 25 درصدي قيمت اقلام تزئيني كريسمس

فعالان بازار كريسمس از افزايش بي‌سابقه قيمت انواع كالاهاي شب كريسمس مي‌گويند و بر اين باورند كه طي سال جاري به مقدار 25 درصد قيمت‌ها با افزايش مواجه شده‌اند. در حالي‌كه همچنان ركود بر اقتصاد كشور حاكم شده است، انتظار بر اين بود كه حداقل در آستانه شب كريسمس بازار با رونقي محسوس مواجه شود اما اين امر صورت نگرفته است و بازار كريسمس همگام با ديگر بازارهاي كشور در ركود تورمي به سر مي‌برد.

كاترين، خانمي از خانواده ارامنه با كودك خود وارد مغازه‌اي در خيابان ميرزاي شيرازي شد تا براي شب كريسمس خريد كند اما با بالا و پايين كردن قيمت‌ها بدون خريد حتي يك كارت پستال مغازه را بدون توجه به بهانه‌گيري‌هاي كودكش ترك كرد. از او سوال كردم كه چرا اقدام به خريد نكرديد، او در پاسخ گفت: قيمت‌ها فوق‌العاده افزايش يافته‌اند و من با حقوق كارمندي هرگز نمي‌توانم براي شب كريسمس تداركات لازم را ببينم. او مي‌گفت حتي براي كودكش كه تنها بچه‌اش بود نيز هيچ‌گونه برنامه‌اي براي خريد ندارد.‌افسردگي و عصبانيت فعالان بازار و فروشندگان را بايد تا حدي معقول و منصفانه تصور كرد چرا كه در اوج فصل رونق، بازار آنها در كسادي مطلق به سر مي‌برد.يك فروشنده ارمني با بيان اينكه بازار كريسمس تنها مختص مسيحيان نيست، گفت: متاسفانه بازار سال جاري در تداوم كسادي بازار سال‌هاي گذشته است و با اين تفاوت كه قيمت‌ها به گونه‌اي سرسام‌آور افزايش يافته‌اند.

وي معتقد است: كمبود نقدينگي، افزايش قيمت كالاها و بي‌انگيزگي مردم براي برپايي جشن‌هايي همچون كريسمس به دليل شرايط بد اقتصادي ازعوامل تاثيرگذار در كسادي و بي‌رونقي بازار شده است. مردي تنومند كه گرد و غبار پيري بر او كاملا نمايان شده‌است در ادامه حرف‌هاي فروشنده گفت: همه فكر مي‌كنند كه ارمنيان داراي درآمد و وضعيت مالي مناسبي هستند اما با شرايط فعلي نقدينگي وجود ندارد كه خريد كنند.

كاج‌هاي قاچاق

از ديگر دلايل ركود و افزايش قيمت محصولات كريسمس، واردات گسترده اين محصولات از مبادي غيرقانوني و تعيين نرخ بالاي قيمت روي آنان از طريق دلالان و سودجويان است. آنچه در بازار كريسمس تهران مشاهده مي‌شود وجود انواع كالاهاي كريسمس وارداتي از كشورهاي چين، كره و تايلند و حتي عربستان است. به گفته فعالان بازار بسياري از اين كالاها از طريق قاچاق و با قيمت‌هاي چند برابري به دست فروشندگان مي‌رسد.

طي سال جاري كه 9 ماه از آن گذشته است 95 درصد از محصولات كريسمس چه از طريق مبادي گمركي و چه از طريق مبادي قاچاق به بازار وارد شده‌اند. يك اقتصاددان مي‌گويد: انتظار مي‌رفت كه در سال جاري بازار كريسمس با توجه به كاهش تورم موقتي كه در كشور رخ داده بود رونق بگيرد اما به دليل وجود كالاهاي وارداتي قاچاق و افزايش قيمت آنان و همچنين بيكاري گسترده در بين اقشار بسياري از مردم، بي‌انگيزگي براي بر پايي جشن‌هايي همچون كريسمس از ميان رفته است.

به گفته وي مردم ترجيح مي‌دهند كه با كمترين امكانات به استقبال كريسمس بروند.‌به گفته كارشناسان، پيش‌بيني مي‌شد كه بازار كريسمس با ركود بي‌سابقه‌‌اي مواجه شود. يكي از فعالان بازار در اين رابطه مي‌گويد: ورود موج دوم بحران اقتصاد جهاني و عدم‌برنامه‌ريزي مناسب براي مقابله با اين موج باعث شد تا قيمت‌هاي انواع كالاها با شيب بسيار تند افزايش يابند و بازار كريسمس نيز از اين امر مستثني نبوده است.

بابانوئل‌هايي كه از عربستان آمده‌اند

در بازار كريسمس تهران، قيمت‌ها به‌طور ميانگين با افزايش 20 تا 30 درصد مواجه شده‌اند. بر همين اساس قيمت يك كاج چهار فوت ساده 15 هزار تومان به فروش مي‌رسد كه در مقايسه با سال گذشته حدود دو تا سه هزار تومان با افزايش قيمت مواجه شده‌است. هر كاج چهار فوت با تزئينات ويژه با قيمت 20 هزار تومان عرضه مي‌شود كه نسبت به سال گذشته نيز در حدود 10 درصد با افزايش قيمت مواجه شده‌است. كاج‌هاي ديگر با سايزهاي متفاوت و در تزئينات مختلف نيز بين 25 هزار تا 300 هزار تومان به فروش مي‌رسند كه به‌طور ميانگين بين 20 تا 25 درصد نسبت به سال گذشته با افزايش قيمت مواجه شده‌اند.

نكته قابل توجه اينكه همه اين كاج‌ها مصنوعي و از كشورهاي جنوب شرقي آسيا به‌خصوص چين و اكثرا به صورت قاچاق وارد كشور شده‌اند. اما در مورد عروسك‌هاي مختلف كه گوزن و بابانوئل نماد ويژه جشن‌هاي كريسمس هستند نيز قيمت‌ها با افزايش مواجه شده‌اند كه از پايين‌ترين قيمت 20 هزار تا يك ميليون تومان عرضه مي‌شوند و نسبت به سال گذشته در حدود 30 درصد رشد قيمتي يافته‌اند. جالب آنكه اغلب عروسك‌ها در سال جاري از كشور عربستان به بازار وارد شده‌اند. در مورد ساير اقلام نظير كارت پستال و ديگر اقلام جانبي كاج و ساير وسايل تزئيني ويژه جشن كريسمس قيمت‌ها بين يك هزار تا 15 هزار تومان در نوسان است.