پیرامون تبدیل پول ملی به تومان

یکی از تفکیک‏های مهم، تفکیک متغیرهای اسمی از متغیرهای حقیقی است. نمونه‏ای‏ از متغیرهای اسمی، اسامی اشیاست. اینکه به صندلی، صندلی و به میز، میز گفته می‏شود صرفا قراردادی کم‌اهمیت است و این قرارداد تاثیری بر این ندارد که واقعا چه تعداد میز و صندلی در کشور ما وجود دارد و سالانه ساخته می‏شود. 

به گزارش جهان صنعت، تعداد کالاها و خدماتی که در کشور ما وجود دارد و سالانه ساخته می‏شود یک متغیر حقیقی است و ربطی به قراردادها ندارد. به همین قیاس، قیمت‏ها هم متغیر اسمی هستند. اگر در مقابل همه قیمت‌ها‏ یک صفر اضافه (یا کم) شود و همزمان یک صفر به درآمد افراد اضافه (یا کم) شود، تاثیری بر متغیرهای واقعی اقتصاد که رفاه جامعه را ایجاد می‏کنند نخواهد داشت. با همین منطق می‏توان به قضیه تبدیل ریال به تومان نگریست. این تغییر، صرفا یک تغییر قرارداد است و هیچ تاثیر جدی بر متغیرهای اقتصادی نخواهد داشت. تنها اهمیت این تغییر آن است که محاسباتی که جامعه ما چند دهه است به تومان انجام می‏دهد ولی به ریال گزارش می‏کند آسان می‏شود زیرا گزارشگری رسمی ارقام با آنچه در ذهن‏ها می‏گذرد یکی خواهد شد و لازم نیست افراد دائما یک تبدیل واحد را در ذهن خود انجام دهند. 

هزینه این کار البته آن است که از این به بعد تمام نرم‌افزارها، صورت‌های مالی، بانک‌های داده و حساب‌های بانکی باید به تومان تبدیل شود و ارقام گذشته نیز به تومان شود. روشن است که این اقدام، هزینه زیادی نخواهد داشت. هزینه دیگر، هزینه تغییر اسکناس است. با توجه به شدت رسوخ مبادلات پولی الکترونیکی از یک‌سو و مستهلک شدن اسکناس‌ها از سوی دیگر، بانک مرکزی می‏تواند عملیات تعویض اسکناس را در طی زمان و به تدریج انجام دهد تا هزینه‌ای بر جامعه از این محل تحمیل نشود. با این توصیف مشخص می‏شود تغییر واحد ریال به دلار اقدام مهمی نیست و صرفا یک اقدام تسهیل‌کننده است و هزینه چندانی به دنبال ندارد و گفته‏هایی که این روزها در فضای مجازی پیرامون اثرات آن بر نرخ ارز و دیگر موارد، گفته می‏شود، فاقد مبناست.