مردم تا ۵۰ سال آینده امیدی به حل مشکل ریزگردها نداشته باشند

مدیر ملی مقابله با پدیده گرد و غبار سازمان محیط زیست گفت:‌ با توجه به اینکه منشأ گرد و غبار روزهای اخیر در کشور، خارج از مرزها قرار دارد و با توجه به شرایط امنیتی کشورهای منطقه، مردم امیدی به حل مشکل ریزگردها تا ۵۰ سال آینده نداشته باشند.

به گزارش فارس، ضیاءالدین شعاعی  گفت: در روزهای 17 و 18 خردادماه موجی از گرد و غبار وارد کشور شد که آثار آن به تهران نیز رسید. در روز 19 خرداد نیز گرد و غبار وجود داشت که زیاد در بین مردم احساس نشد و هم‌اکنون در روزهای 28 و 29 باز هم موج جدیدی از گرد و غبار وارد کشور شده است به گونه‌ای که می‌توان گفت جمعه گذشته مردم روز نسبتاً بدی را پشت سر گذاشتند به گونه‌ای که در برخی از استانها میزان غلظت آلاینده ها به 2600 و حتی 3000 هم رسید که حدود 20 برابر حد مجاز است.

وی ادامه داد: متأسفانه در خصوص موج گرد و غباری که از خارج از کشور، هوای برخی از استانها را تحت تأثیر قرار می‌دهد باید گفت که امید زیادی با همکاری با کشورهای منطقه نداریم، کشورهایی که می‌توانیم به نوعی با آنها مذاکره کنیم، اولویت‌های دیگری مانند امنیت و درگیری‌های داخلی دارند و متأسفانه دغدغه همکاری ندارند و کشور ما با چالش عدم همکاری کشورهای منطقه مواجه است.

شعاعی تصریح کرد: زمانی که در سال 92 و 93 هیچ پاسخ مثبتی از کشورهای منطقه دریافت نکردیم و حتی دعوت‌ها و مکاتبات ما را نیز بدون جواب گذاشتند، رویه خود را تغییر دادیم و به سراغ ساختارهای سازمان ملل رفتیم که توانستیم دو موفقیت خوب داشته باشیم.

مدیر ملی مبارزه با گرد و غبار ادامه داد: موفق شدیم قطعنامه ضرورت توجه به بحث گرد و غبار را در مجمع عمومی سازمان ملل به تصویب برسانیم که در آن قطعنامه اشاره شده است که گرد و غبار یک معضل فرامرزی است و کشورها باید با هم همکاری کنند. در هفته گذشته نیز در مجمع عمومی یونپ توانستیم با سماجت بخشنامه دیگری را به تصویب برسانیم که به نوعی در آن، الزامات بیشتر است و امیدواریم بتوانیم با حضور ساختارهای سازمان ملل، کشورها را ملزم به نشستن سر یک میز برای تهیه برنامه جامع منطقه‌ای کنیم.

شعاعی ادامه داد: در این شرایط و با توجه به عدم همکاری کشورهای منطقه، اگر دست روی دست نگذاریم، چه کاری می‌توانیم انجام دهیم؟! شرایط در داخل کشور در حال کنترل است و متناسب با اعتبارات دولت از سال 93 تصمیماتی گرفته شد که خوشبختانه توان اجرایی کشور به شرط تأمین اعتبار جواب می‌دهد و دولت قول داده است که امسال اولویت بیشتری قائل شود.

وی خاطرنشان کرد: آبگیری تالاب‌های هورالعظیم و شادگان از جمله اقداماتی بود که در داخل کشور صورت گرفته است، اما وقتی منشأ گرد و غبار در خارج از مرزهاست، پاسخ به این سؤال که مردم چه زمانی امیدوار باشند که این مشکل حل خواهد شد، باید گفت با این شرایط ممکن است حل مشکل ریز گردها 50 سال طول بکشد تا کشورها بخواهند برای میلیون‌ها هکتار طرح جامع تهیه کنند.

مدیر ملی مبارزه با گرد و غبار افزود: توصیه ما به مردم این است که خیلی امیدی به کنترل گرد و غبار از منشأ خارجی در کوتاه‌مدت نداشته باشند و باید به این سمت برویم که کمک کنیم به مردم که سلامتی آنها به خطر نیفتد و بتوانند حداقل محیط‌های زندگی خود را در هنگام ورود گرد و غبار سالم نگه دارند.

شعاعی ادامه داد: کنترل میزان آب دجله و فرات و پایین آمدن آب این رودخانه‌ها باعث شده است 90 درصد تالاب‌های بین‌النهرین خشک شود و متأسفانه تغییر کاربری دادند و امروز به دلیل شرایط امنیتی، رها شده هستند.

وی ادامه داد: گرد و غبار توده دوم از سمت سوریه و عراق بود که البته نمی‌خواهم بگویم تمام گرد و غبار مربوط به مناطقی است که درگیر کارهای نظامی هستند، بلکه می‌خواهم بگویم وقتی امنیت نبود، تمام اراضی کشاورزی مرکز عراق رها شده است که به منشأ گرد و غبار تبدیل شده و این موضوع به وضوح در عکس‌های ماهواره‌ای قابل رؤیت است.

شعاعی ادامه داد: اگر قرار است میلیون‌ها هکتار را هدفگذاری کنیم، به ده‌ها سال زمان نیاز داریم، مثلاً کشور موفقی مانند چین که 2 میلیون هکتار را زیر کشت برد و مالچ‌پاشی کرد 23 سال طول کشید. ما یک عرصه 10 میلیون هکتاری در عربستان داریم، 30 میلیون هکتار در عراق و در خصوص سوریه و اردن برآورد دقیقی نداریم. با اعتبارات و وضعیت اعتباراتی دولتی، انتظار طبیعی چند ده سال است و کشورها باید بپذیرند ذیل برنامه‌های سازمان ملل، برنامه عمل خود را تهیه کنند.

مدیر ملی مبارزه با گرد و غبار افزود: بحث دیگر این است که طبیعتا هم‌اکنون در شرایطی هستیم که چندین سال در کشور بارندگی متوسط دریافت نکرده است و یکی از امیدواری‌هایی که ما داریم این است که الگوی بارشی کشور به مرور به حالت گذشته بازگردد. طبیعتاً بارش باران زیاد یعنی منبع آب بیشتر و آب بیشتر یعنی پر شدن تالاب‌ها و این موضوعات به صورت زنجیروار کمک می‌کنند تا به سمت کاهش گرد و غبار حرکت کنیم.

شعاعی افزود: ما بعد از برگزاری مجمع عمومی اجلاس، به دفتر نمایندگی پیشنهاد دادیم که اولین اجلاس بین‌المللی پیگیری مصوبات و قطعنامه‌های سازمان ملل در ایران برگزار شود و ما آمادگی داریم اولین نشست را در ایران مدیریت کنیم.

وی در خصوص اینکه آیا ایران این توانایی را دارد که به کشوری مانند عراق پیشنهاد دهد منشأ گرد و غبارهای آنجا را تثبیت کند، گفت: یک هکتار مالچ‌پاشی 30 میلیون تومان هزینه دارد، اگر بخواهیم 100 میلیون هکتار را مالچ‌پاشی کنیم، با وضع اعتبارات دولت و تحریمی که وجود دارد و عدم تحقق برجام که خیانت آمریکا در عدم اجرای تعهدات پشت این قضیه است، وضعیت بودجه دولت مشخص است و محدودیت اعتبارات زیاد است.

وی ادامه داد: اگر روزی در شرایط ایده‌آل باشیم، کشور در شرایطی است که 70 سال تجربه بیابان‌زدایی دارد و این توان علمی، فنی و اجرایی را دارد که در کشورهای عراق، سوریه و اردن بتوانیم وارد عمل شویم و این طرح‌ها را با همکاری پیمانکار‌های ایرانی، اجرایی کنیم.