آفريقاي جنوبي؛ زدوده شدن ترديدها

اخيرا 8 تيم برتر قاره‌ها و مناطق مختلف فوتبال جهان در‌ آفريقاي جنوبي گرد آمدند تا بر سر هشتمين دوره جام كنفدراسيون‌ها با يكديگر بستيزند و در نهايت يك بار ديگر برزيل را به عنوان قهرمان از ميان خود برگزيدند اما آنچه توجه بيشتري را برانگيخته، دور پاياني جام جهاني فوتبال نوزدهم است. مسابقه‌اي كه با شركت 32 تيم برتر جهان در كمتر از يك سال ديگر در شهرهاي مختلف همين كشور برگزار مي‌شود. اين اولين باري است كه ميزباني جام جهاني به يك كشور آفريقايي سپرده شده و در حالي كه در سال‌هاي اخير پيرامون صلاحيت دولت مركزي ژوهانسبورگ براي انجام اين مهم ترديدهاي زيادي به وجود آمده بود، ميزباني موفق جام كنفدراسيون‌ها و برخي موارد ديگر آن ترديدها را زدوده است.

به نوشته جام جم؛ سپ‌ بلاتر در دو سه سال اخير به خاطر آنچه او و همكارانش روند بسيار كند آماده‌سازي ملزومات جام جهاني در اين كشور خوانده بودند بارها ابراز نارضايتي كرده و تاكيد نموده بود كه چند كشور را براي جايگزيني اضطراري آفريقاي جنوبي و ميزباني اين مسابقه‌ها در نظر گرفته است و نام اين انتقال احتمالي را نقشه «ب» خوانده بود.

با اين حال رئيس سوئيسي نهاد حاكم بر فوتبال جهان اخيرا تغيير رويه داده و اميدورانه‌تر صحبت كرده است. او در پايان جام كنفدراسيون‌ها هم گفت: «نقشه ب و اين‌جور مسائل را فراموش كنيد و در انتظار يك جام جهاني پرشكوه و ميزباني كم اشتباه آن توسط آفريقاي جنوبي باشيد.»

مسائلي كه نگراني فيفا و ساير سازمان‌هاي ذي‌ربط را موجب شده بود و اينك هم مي‌تواند مساله‌ساز باشد، بالا بودن آمار جرم و جنايت در آفريقاي جنوبي، ضعف در وسايل ارتباطي، كمبود جاي مناسب براي اسكان توريست‌ها و البته ديركرد مفرط در آماده‌سازي ورزشگاه‌ها و ساير اماكنجام جهاني 2010 است.

بلاتر معتقد است بازديد اخيرش از امكانات موجود در آفريقاي جنوبي اكثر نگراني‌هاي موجود را رفع كرده و اين كشور مهياي ميزباني برترين‌هاي جهان فوتبال است و كارش جاي تقدير هم دارد.

برگزاري موفقيت‌آميز رقابت‌هاي اخير جام كنفدراسيون‌ها طبعا مبناي نخست براي اين طرز نگرش بوده و عده‌اي كه فكر مي‌كردند دولت اين كشور و فدراسيون فوتبال آن از عهده كار برنيايند، از ديدن چيزي خلاف آن به وجد آمده‌اند.

در روزهاي نخست برگزاري اين جام قلت مردم در استاديوم‌ها نارضايتي‌هايي را موجب شد اما در روزهاي بعدي ورزشگا‌ه‌ها پذيراي جمعيت بيشتري شدند و اين نگراني هم كه براي مردم آفريقاي جنوبي ميزباني جام‌هاي بزرگ فوتبال واقعه مهمي نيست، تا حدي رنگ باخت.

با اين وجود مردم اين كشور متوقع نيستند كه فقط به خاطر برگزاري اين پيكارها وضع‌شان ناگهان ايده‌آل شود و ثروت به سراغشان بيايد و وضعيت تيره اقتصادي‌شان بهبود يابد. يكي از آنها فيستوس ناپه است كه 62 سال دارد و از اهالي روستن بورگ است. اين شهر ميزبان بخشي از پيكارهاي اخير جام كنفدراسيون‌ها بود و برگزاري شماري از مسابقات جام جهاني 2010 هم به اين شهر سپرده شده است.

او هر روز در همان گوشه شهر كه پاتوق وي است، مي‌نشيند و چشم به آينده‌اي نامعلوم مي‌دوزد. معمولا گرسنه است و شغل قابل توجهي به دست نمي‌آورد. ناپه آن‌قدر واقع‌بين است كه مي‌گويد ميزباني جام جهاني توسط كشورش لزوما باعث تغيير در اين روند و عوض شدن فضاي زندگي او نمي‌شود. اين در حالي است كه حجم و تعداد پوسترها و نشان‌ها و نمادهاي مرتبط با جام‌جهاني هر هفته در سطح شهرهاي آفريقاي جنوبي بيشتر و سايه آن بر سر كشور گسترده‌تر مي‌شود.

ناپه به نمايندگي از خيلي بيكاران شهر كه محصول و پيامد ركود اقتصادي در آفريقاي جنوبي هستند، مي‌گويد: «هر روز چشم به آن داريم كه اتفاقي بيفتد و كساني بيايند و زندگي ما را متحول كنند، اما هرچه بيشتر صبر كرده‌ايم، كمتر ثمر گرفته‌ايم. هيچ تغيير قابل ذكر و محسوسي در زندگي ما ايجاد نشده است وضع هماني است كه قبلا بود.»

البته در سطح شهر روستن بورگ و اطراف آن مي‌توان پيشرفت‌هايي را ديد و يكي از آنها كشيده شدن يك جاده ارتباطي از اطراف و مركز شهر به استاديوم مورد بحث است و در چند نقطه ديگر اين شهر معدني با يك ميليون نفر سكنه هم مي‌توان عمارات و مواردي را ديد كه به خاطر برگزاري جام جهاني در اين كشور در دست احداث قرار گرفته بودند و حالا به مرحله بهره‌برداري مي‌رسند.

داوي مولاته يك تاجر محلي كه طبعا وضعي بسيار بهتر از فيستوس ناپه دارد، مي‌گويد: «البته تغييرات زيادي در روستن بورگ و همچنين شهرهاي بلوم فونتن و پره‌توريا داده شده و تغييرات ديگري هم در راه است، اما هنوز نيازهاي ديگري وجود دارد كه تامين نشده‌اند و مهمترين آنها مربوط به مردم عادي است.مسوولان امر وعده تغييرات زيادي را به ما داده بودند كهتا‌به‌حال انجام نشده‌اند. شايد آفريقاي جنوبي با برگزاري اين مسابقات بيش از هر زماني به جهانيان معرفي شود و روابط بين‌الملل تقويت شود، اما قرار بود ميزباني جام جهاني نوزدهم و جام كنفدراسيون‌هاي هشتم بهره‌هايي بسيار بيش از اين براي مردم عادي داشته باشد كه اينچنين نبوده است. مي‌شد تدابيري را اتخاذ كرد كه صاحبان حرفه‌هاي مختلف رونق بيشتري را در كار خود شاهد باشند و مغازه‌‌ها و مشاغل جديدي براي مردم عادي توليد شود و آثار فرهنگي و هنري كشور ما بيشتر معرفي گردد، اما چنين نشده است. دولت كشور ما ايده‌آل‌هاي ديگري دارد و فيفا هم به فكر همكاري‌هايش با اسپانسرهاي متعدد جام جهاني و پيشبرد امور خود است و نه مردم كشوري كه ميزبان اين جام است و احتمال دارد بعد از اتمام برگزاري اين پيكارها دست‌هاي مردم آن خالي‌تر از هر زماني بشود.»