حکایت غمبار تکرار جریان سنت‌ها بر انسان

یکی از کاربران «تابناک» در پیامی آورده است:

عجیب است انسان که گاهی در یک نسل او و حتی گاهی در یک فرد تکرار جریان یک سنت ظهور دارد. مثلا همان بنی اسرائیل و حتی همان نسل و حتی همان افرادی که رنج ستم‌های فرعونی را دیده اند و هنوز جای زخم‌های آن بر جسم و روحشان هست یکی دو کوچه آن طرف تر در فراز و نشیب روزگار خودشان می‌شوند فرعونی دیگر.

ای انسان شگفت از تو، تو که خودت شخصا دیدی و چشیدی و جریان سنت حضرت حق جل و علا را دیدی، آخر چگونه خودت، خود شاهدت، خود ناظرت، مشمول همان سنت شدی؟ این در میان انسان‌ها زیاد اتفاق افتاده که یک نفر خودش هم زندانی ظالم بوده هم زندانبان مظلوم.

تفاوت متقی و غیر متقی در همین یک کلمه است که در زندگی متقی محال است چنین تکراری رخ دهد. انسان غیر متقی عینا همان اشتباهات را انجام می‌دهد و حتی شیوه‌ها یکی است. متقی اما عبرت می‌گیرد و هرگز در گرداب چنین تکراری گرفتار نمی شود.

انسان‌ها چند دسته‌اند:

- آنها که خوب آغاز می‌کنند و خوب هم تمام می‌کنند
- آنها که خوب آغاز می‌کنند ولی بد به فرجام می‌رسانند
- آنها که آغاز و فرجامشان بد است
- آنها که بد آغاز می‌کنند، ولی در میانه راه لطف الهی دستشان را می‌گیرد و خوب خاتمه می‌دهند که البته احتمال چنین اتفاقی کم است.

خوب آغاز کردن و خوب به پایان رساندن، هنر بزرگی است و افسوس و دریغ بر آنهاست که شروع خوب را با انجام بد، نافرجام می‌کنند.

این نکته آنقدر مهم است که حضرت حق به پیامبرش اینگونه می‌گوید: وَ قُلْ رَبِّ أَدْخِلْني‏ مُدْخَلَ صِدْقٍ وَ أَخْرِجْني‏ مُخْرَجَ صِدْقٍ وَ اجْعَلْ لي‏ مِنْ لَدُنْكَ سُلْطاناً نَصيراً (الإسراء : 80) و تو ای پیامبر من این دعا را نجوا کن: خدایا آغاز مرا صادقانه و اختتام مرا نیز صادقانه قرار ده و برایم از نزد خود یاریگری قرار ده.

یعنی هر کسی خوب آغاز کند، لزوما مورد یاری خدای متعال نیست. خوب ادامه دادن و خوب پایان بخشیدن نیز شرط است. خیلی‌ها هستند اول که وارد فضای ثروت و قدرت می‌شوند با پاکی وارد می‌شوند با نیت‌های متعال وارد می‌شوند، اما بعدا مثل رودخانه‌ای که آرام آرام در بستر حرکتش رسوب می‌گیرد ناخالص می‌شوند.