پاپ فرانسیس چه نقشی در تأیید توافق هسته‌ای خواهد داشت؟

در شرایطی که کنگره آمریکا، کمتر از یک ماه دیگر تا زمان رأی گیری درباره توافق هسته ای ایران فاصله دارد، موافقان و مخالفان این توافق همه تلاش خود را برای پیشبرد دستور کار مدنظر خود انجام می دهند. در این میان، یک پایگاه اینترنتی آمریکایی از نقشی سخن گفته که رهبر کاتولیک های جهان می تواند در دفاع از توافق هسته ای ایران انجام دهد.

به گزارش «تابناک»، پایگاه اینترنتی «پولیتیکو» در مطلبی به بررسی نقش احتمالی پاپ فرانسیس، رهبر کاتولیک های جهان در روند بررسی توافق هسته ای ایران پرداخته و می نویسد، آن دسته از اعضای کنگره که تلاش دارند توافق هسته ای را با مانع مواجه سازند، باید با «فاکتور فرانسیس» نیز روبه رو شوند. در یک برنامه ریزی احتمالاً اتفاقی، قرار است پاپ فرانسیس در 24 سپتامبر در نشست مشترک کنگره آمریکا سخنرانی کند.

هرچند بر اساس برنامه ریزی ها، این سخنرانی یک هفته پس از رأی گیری کنگره درباره توافق هسته ای ایران انجام می گیرد، با توجه به روندهای موجود، انتظار می رود پیش از رأی گیری دوم کنگره باشد که قرار است برای فائق آمدن بر قدرت وتوی اوباما انجام گیرد.

گفتنی است یک روز پس از این تاریخ نیز پاپ در مجمع عمومی سازمان ملل سخنرانی خواهد کرد؛ یعنی جلسه ای که بسیاری از رهبران جهانی که اکثراً با توافق هسته ای موافق اند، در آن حضور خواهند داشت.

هنوز کسی درباره این موضوع نظر قطعی ندارد که پاپ در کنگره چه خواهد گفت؛ اما از آنجا که وی به طور کلی از بیان دیدگاه های خود پروایی ندارد، انتظار می رود حمایتش را از توافق هسته ای اعلام کند. در صورتی که چنین امری اتفاق بیفتد، می توان این سخنرانی را در مقابل سخنرانی ماه مارس نخست وزیر رژیم اسرائیل در کنگره قرار داد که با هدف تقویت مخالفت از توافق انجام گرفت. به این ترتیب، کاخ سفید سفر پاپ به آمریکا را به عنوان موهبتی برای خود در نظر می گیرد. با این حال، مقامات دولت اوباما تأکید دارند که اصراری برای گنجاندن موضوعاتی خاص در سخنرانی پاپ نخواهند داشت.

از سوی دیگر، قضاوت درباره اینکه دیدگاه های پاپ و سخنرانی وی چه تأثیری بر اعضای کنگره خواهد داشت، چندان ساده نیست؛ نخست، هنوز احتمال دارد که رأی گیری درباره توافق هسته ای، مطابق برنامه ریزی از پیش اعلام شده انجام نگیرد و به دلایل مختلف این امر به تعویق بیفتد. دوم آنکه کاخ سفید معتقد است حمایت کافی برای حفظ قدرت وتوی اوباما دارد و حتی اگر قانونگذاری که محرمانه از توافق حمایت می کند، اما به دلایل سیاسی نمی تواند به آن رأی مثبت بدهد، ممکن است احساس کند که لازم است موضع خود را در فاصله رای گیری اول و دوم تغییر دهد.

سوم، این موضوع که پاپ فرانسیس بخش احتمالی مربوط به ایران را چگونه در متن سخنرانی خود بگنجاند، در تأثیرگذاری آن بسیار مهم خواهد بود. پاپ تاکنون مجموعه ای از موضوعات، از خطرات نابرابری درآمدی تا تغییرات اقلیمی، بسیاری از محافظه کاران آمریکا، از جمله برخی از نامزدهای انتخابات ریاست جمهوری را آزرده کرده است. اگر پاپ با صراحت دیدگاه خود را بیان کند،‌ ممکن است قانونگذاران ناراضی، بحث های گذشته را علیه وی به کار بگیرند.

یکی از مقامات ارشد کنفرانس اسقف های کاتولیک آمریکا پیش بینی می کند که پاپ رویکردی مثبت به مسأله ایران خواهد داشت و احتمال دارد در صورت لزوم، کنگره را تشویق کند در موضع خود تجدید نظر کرده یا اگر کنگره توافق را تأیید کند، از نمایندگان تشکر کند.