زنده ماندن مذاکرات هسته‌ای به توافقی یکی، دو صفحه‌ای نیاز دارد؟

جان کری، وزیر خارجه آمریکا در حالی امروز سه‌شنبه، سومین روز حضور خود در وین جهت یافتن راه‌حلی برای مسائل مهم باقی‌مانده در مذاکرات را ‌خواهد گذراند که دورنمای نرسیدن به توافق تا مهلت تعیین شده (۲۹ تیر) و تمدید دوره مذاکرات برای مدتی کوتاه، دست‌کم به عنوان ابزاری برای وادار کردن طرف مقابل به امتیاز دادن جدی‌تر شده است؛ اما ادعا می‌شود، زنده ماندن مذاکرات هسته‌ای وین به ‌توافقی یکی، دو صفحه‌ای نیاز دارد.

به گزارش «تابناک»، لورا روزن، خبرنگار و تحلیلگر آمریکایی المانیتور که رابطه نزدیکی با تیم مذاکره‌کننده آمریکایی دارد، با اشاره به «دیدار طولانی و سازنده» کری و ظریف در روز دوم حضور کری در وین، از تلاش دو طرف برای یافتن گشایشی برای رسیدن به توافق هسته‌ای پیش از به سر رسیدن مهلت بیستم جولای خبر داده است.

کری و ظریف در ساعت پایانی روز دوشنبه، دیدار سه‌جانبه‌ای نیز با اشتون مسئول سیاست خارجی اروپا داشتند.

تحلیلگران به المانیتور گفته‌اند، فشارهایی هست که تا مهلت معین، حداقل یک گشایش سیاسی بر سر مسأله اصلی یعنی برنامه غنی‌سازی ایران به دست آید تا پس از آن راه برای توافق سریع بر سر دیگر مسائل هموار شود.

سوزان مالونی از مقامات سابق وزارت خارجه آمریکا و کار‌شناس مؤسسه بروکینگز به المانیتور گفته که اگر قرار است توافقی شود، این توافق تا بیست جولای می‌تواند/ باید / خواهد به دست آید.

این مقام سابق آمریکایی گفته است، ‌اگر تهران نتواند تا این زمان عقب‌نشینی‌های لازم را بپذیرد، آنگاه چه چیزی می‌تواند این معادله را در شش هفته یا شش ماه آینده تغییر دهد؟

علی واعظ، تحلیلگر ارشد ایران در گروه بین‌المللی بحران نیز به المانیتور گفته ‌که احتمالا تا بیستم جولای توافقی به دست نخواهد آمد. آنچه‌ ممکن است به دست آید، یک گشایش است. اگر گشایشی سیاسی بر سر مسأله غنی‌سازی به دست آید، جزئیات اجرایی باقی توافق جامع هسته‌ای را می‌توان نسبتا به سرعت و در‌ چند هفته نهایی کرد. اگر موضوع غنی‌سازی حل شود، همه مسائل دیگر حل خواهد شد.

این در حالی است که یکی دیگر از اعضای سابق تیم مذاکره‌کننده گفته ‌که تمدید دوره مذاکرات تقریبا قطعی است. رابرت اینهورن، مشاور ارشد خلع سلاح در تیم مذاکرات هسته‌ای آمریکا به المانیتور گفته ‌که اکنون مذاکره‌کنندگان برای توجیه تمدید مذاکرات در نزد دیگران و از جمله کنگره باید تا حد امکان مذاکرات را به پیش ببرند.

به باور وی، از اکنون تا بیستم جولای، ایالات متحده باید به دنبال دو هدف باشد؛ نخست اینکه تا آنجا که می‌شود در مذاکرات پیشرفت به دست آید تا بهتر بتوانند ادامه مذاکرات را توجیه کنند، زیرا می‌دانیم که اکنون در کنگره انتقاداتی از تمدید دوره مذاکرات وجود دارد و دولت می‌داند که پیدایش نشانه‌های پیشرفت در مذاکرات می‌تواند به دولت کمک در توجیه ادامه مذاکرات کمک کند.

به باور وی، دومین هدف آمریکایی‌ها باید طراحی شرایط تمدید دوره مذاکرات به مفید‌ترین شکل ممکن باشد. وی ادامه داد، اگر گشایش سیاسی بر سر موضوعات اصلی به دست آید، ولی مذاکره‌کنندگان نیاز داشته باشند که برنامه اجرایی فنی پیچیده توافق را طراحی کنند، کاری که می‌شود کرد، این است که طرفین چهارچوب یک یا دو صفحه‌ای از توافق جامع را منتشر کنند.

المانیتور مدعی شده ‌که یک تحلیلگر نزدیک به تیم ایران نیز تأیید کرده ‌که طرفین به تهیه متنی تا بیستم جولای نیاز دارند تا نیاز احتمالی به تمدید کوتاه مدت مذاکرات را توجیه کنند. وی به شرط اعلام شدن نامش گفته ‌که «ما تا بیستم جولای به یک درک مشترک، مبنایی برای تمدید کوتاه مذاکرات برای چند هفته نیاز داریم».