چه کسانی می‌خواهند از جنتی، پسر نوح بسازند؟

انتشار وسیع خبر حضور وزیر فرهنگ و ارشاد در مراسمی که یکی از خوانندگان زن جوان در آن به تک‌خوانی آواز سنتی پرداخته و اظهارات وی در این مسیر مبنی بر تأکید بر مشروعیت که راز روز گذشته فضای مجازی را در بر گرفته، این پرسش را پیش آورده که تا چه میزان این خبرها درست است‌ و اساساً ریشه چنین گفته‌هایی کجا بوده است؟

به گزارش «تابناک»، علی جنتی در حاشیه رونمایی از نخستین و بزرگ‌ترین نهج‌البلاغه مطلا که امروز سی‌ام مهر ماه در محل دفتر وزارتخانه فرهنگ و ارشاد اسلامی رونمایی شد، در پاسخ به پرسشی درباره افزایش تک‌خوان‌های زن و مغایرت آن با نظر برخی مراجع گفت: «طبق نظر مراجع، اگر صدای تک‌خوان‌ها موجب مفسده نباشد، ایرادی ندارد و برخی از مراجع در این باره چنین نظری دارند» تا نخستین اظهارنظر جنجالی وزیر فرهنگ و ارشاد دولت یازدهم نیز ثبت شود.

این اظهارات از آن حیث حساسیت‌برانگیز بود که پیش از این، داریوش پیرنیاکان، سخنگوی خانه موسیقی در چهاردهمین جشن خانه موسیقی گفته بود: «۳۴ سال است ‌در عرصه موسیقی زمستان است. هنوز موسیقی را اینجا حرام می‌دانند. هیچ روایتی نیست که نشان دهد موسیقی (از اساس) حرام است و درست نیست که این خیل عظیم جمعیت شنوندگان موسیقی را نادیده بگیریم. از فقها می‌خواهم توضیح دهند کجای دین موسیقی حرام اعلام شده است؛ به علاوه از خواسته‌ای مهم خانه موسیقی پخش شدن صدای زنان است. نیمی از هنرمندان موسیقی زنان هستند اما اجازه خواندن ندارند.

چنین اظهارنظرهایی واکنش سه مرجع تقلید شیعه را در پی داشت؛ واکنش‌هایی که بیشتر حکم تذکر را داشت و طبیعتاً پیش‌بینی می‌شد، متولیان فرهنگی دولت به ویژه شخص وزیر فرهنگ و ارشاد که اندکی پس از گرفتن رأی اعتماد از مجلس، برای دیدار مراجع به قم رفته بود، در این زمینه با احتیاط بیشتری عمل کنند؛ اما در همین حال دیروز خبری منتشر شد که نه تنها نشانه‌ای از احتیاط وزیر فرهنگ و ارشاد نداشت، بلکه توان ‌نام‌نویسی جنتی را به عنوان نخستین وزیر در حال تغییر داشت؛ خبری که پیگیری‌های «تابناک» نشان داد از اساس مجعول است.

نخستین خبر را یک صفحه در شبکه‌های اجتماعی منتشر کرده بود اما آنچه باعث شد این خبر جدی گرفته شود، اشتراک گذاری این خبر توسط فرهاد جعفری، نویسنده کتاب کافه پیانو و از حامیان مشهور رئیس دولت پیشین بود که به سرعت توسط برخی وب‌سایت‌های خبری جنبه خبری به خود گرفت و ماجرا از یک شایعه فرا‌تر رفت.

در متن منضمم به فیلمی که فرهاد جعفری شب گذشته به اشتراک گذاشته بود و اگر واقعیت داشت، دردسر بزرگی برای وزیر به شمار می‌رفت، آمده بود: «تابو ۳۵ساله شکستـه شد! بعد از ۳۵ سال ممنوعیت تک خوانی بانوان در ایران دیشب در مراسم خانه فرهنگ ایران و با حضور وزیر فرهنگ کشور گروه ماه با تک خوانی خانم تهمینه محمد خانی تابوی ۳۵ ساله را شکست! وزیر فرهنگ پس از تک خوانی خانم خانی گفت: من اشکالی در تک خوانی بانوان نمی‌بینم! تک خوانی خانم خانی با تشویق شدید میهمانان پایان یافت.»

خبر اما از آنجا مشخص شد اشتباه است که فیلم قرار داده شده به عنوان سند آن، صرفاً یک اجرا از گروه ماه با همراهی استاد درخشانی و با صدای مهدیه محمدخانی ـ که به اشتباه در خبر تهمینه معرفی شده‌ ـ است. نشانه‌های قطعی‌تر برای این اشتباه آنجا بود که خانه‌های فرهنگ، عمدتاً به مکان‌های خارج از ایران گفته می‌شود که معمولاً تحت نظر سفارتخانه‌های ایران در دیگر کشور مدیریت می‌شوند، حال آنکه نه این گروه در خانه فرهنگ کشوری در روزهای اخیر اجرا داشته و نه در این روزها، وزیر فرهنگ و ارشاد پایش را از تهران بیرون گذاشته است.

آنچه یقین ساخت که این خبر ساختگی است، تور دور اروپای استاد درخشانی و گروه ماه و این خواننده زن در این تور بود که از هجدهم اکتبر آغاز شده و تا نهم نوامبر ادامه دارد. گروه ماه در راستای همین تور در ۲۷ اکتبر در هامبورگ اجرا داشته و یکم نوامبر که فردا باشد در برلین اجرا دارد و از این حیث امکان برگزاری کنسرت توسط این گروه در ایران به طریقی به جز طی‌الارض وجود نداشته است! با این اوصاف، به نظر می‌رسد این خبر‌ که هنوز در برخی رسانه‌ها بدون اندک بررسی کار‌شناسی در حال پرورش دادن است، شیطنتی است که در زمان وقوعش به جزئیات آن توجه نشده است! 

شخص علی جنتی نیز امروز در حاشیه جلسه هیات دولت در پاسخ به سؤالی مبنی بر اینکه شما در یک کنسرت با حضور بانوان حضور داشته‌اید، مجدداً با بیان اینکه در مورد حرمت تک‌خوانی خانم‌ها اتفاق نظری در بین مراجع نیست، در واقع اگر مفسده انگیز نباشد اشکالی ندارد، در مورد خبر فوق الاشاره گفت: «من در هیچ کنسرتی که بانوان در آن حضور داشتند شرکت نکرده ام.» تا عملاً خبر مذکور به کل از دایره واقعیات خارج شود.

اکنون باید پرسید‌، چه کسانی می‌خواهند از علی جنتی، پسر نوح بسازند و حوزه فرهنگ را نخستین حوزه پرحاشیه این دولت سازند؟ آیا این حربه‌ها استمرار خواهد داشت و شاهد سناریوهای تازه‌ای خواهیم بود، یا این ماجرا در همین نقطه به پایان می‌رسد؟ باید اندکی صبر کرد و رویدادهای فرهنگی پیش روی، به ویژه سلسله برنامه‌های فرهنگی دهه فجر را رصد کرد و پاسخ این پرسش را یافت.