این بار هم برای اسکار لابی شد؟!

کمیته انتخاب نماینده سینمای ایران برای معرفی به آکادمی علوم و هنرهای سینمایی اسامی دو نامزد نهایی را برای حضور به عنوان نماینده ایران برای رقابت در بخش اسکار بهترین فیلم خارجی‌زبان اعلام کرد که معرفی یکی از آنها در همین اندک زمان سپری شده، با نقدهای جدی همراه شده و ظاهراً بسیاری اعتقاد دارند این فیلم حقش حضور در میان دو نامزد نهایی اسکار 2014 نبوده است.

به گزارش «تابناک»، انتظارها برای انتخاب نماینده‌ای واقعی برای اسکار امسال که نه محصول سیاسی کاری باشد و نه نتیجه لابی‌های تعبیر شود، بسیار بالا بوده و هست، چرا که همگان چشم انتظار تغییر نگاه‌ها در این حوزه حساس نیز هستند اما ظاهراً بازی به شکلی دیگر در حال رقم خوردن است و هیات داورانی که ترکیبش حکایت از پختگی دارد، تصمیماتی ناپخته را اخذ کرده که با نارضایتی هایی همراه خواهد شد.

نخستین اشتباه هیات انتخاب که از فاطمه معتمد آریا (بازیگر)، مسعود کیمیایی (کارگردان)، بهروز افخمی (کارگردان)، کمال تبریزی (کارگردان)، حسن حسندوست (تدوین گر)، مسعود رایگان (بازیگر)، علیرضا زرین دست (فیلمبردار)، حسین معززی نیا (روزنامه نگار و منتقد) و امیر اسفندیاری (نماینده فارابی) تشکیل شده، انتخاب دوازده فیلم به عنوان کاندیداهای معرفی به اسکار 2014 در این فاصله اندک باقی مانده بود‌.

فیلم‌هایی که برخی‌شان حداقل پارامترهای لازم را برای معرفی به اسکار نداشتند: «برف روی کاج ها» ساخته پیمان معادی، «بی‌خود و بی‌جهت» ساخته عبدالرضا کاهانی، «پذیرایی ساده» ساخته مانی حقیقی، «پله آخر» ساخته علی مصفا، «حوض نقاشی» ساخته مازیار میری، «دربند» ساخته پرویز شهبازی، «دهلیز» ساخته بهروز شعیبی، «قاعده تصادف» ساخته بهنام بهزادی، «کلاس هنرپیشگی» ساخته علیرضا داودنژاد، «گذشته» ساخته اصغر فرهادی، «گناهکاران» ساخته فرامرز قریبیان و «هیس... دخترها فریاد نمی زنند» ساخته پوران درخشنده.

همان زمان نقدهایی بر این شیوه انتخاب که با هیچ فلسفه‌ای قابل توجیه نیست، صورت پذیرفت و چنین تصور میشد که این هیات انتخاب اندکی با تامل بیشتر در این حوزه تصمیم گیری کند اما  امروز اتفاق عجیب تری افتاد و به فاصله چند روز، این هیات از لیست 12 فیلمی به لیست 2 فیلمی رسید و به یک باره در چند روز همه فیلم‌ها ریزش کردند تا مشخص شود همان تعبیر «تابناک» که لیست اولیه دست پدرانه ای بر سر این فیلم‌ها و برای تلطیف قلوب بوده، تعبیر درستی است و الا به یک باره لیست به یک ششم تقلیل نمی یابد.

اما این پایان حیرت ها نبود و «دربند» ساخته متوسط پرویز شهبازی که به تازگی فیلمش اکران شده، در کنار «گذشته» ساخته اصغر فرهادی کاندیدای نهایی معرفی به اسکار 2014 شده است. در اینکه گذشته محق بوده و است که به فینال انتخاب نماینده ایران برای اسکار راه یابد، شکی نیست اما درباره اینکه «دربند» نامزد نهایی جایزه اسکار شود، محل بحث فراوان است و بسیاری از ناظران، از این انتخاب که زمزمه اش در روزهای اخیر شنیده می‌شد، حیرت زده اند.

نکته جالب اینکه عنوان شده این انتخاب پس از انجام بحث‌ها و بررسی‌های مختلف در خصوص آثار موجود در سینمای کشور و نیز فهرست فیلم‌های معرفی‌شده برای هشتاد و ششمین مراسم اسکار از سوی سایر کشورها و همچنین وضعیت نامزدهای دریافت جایزه بهترین فیلم خارجی‌زبان در سال‌های گذشته صورت پذیرفته است!

حقیقتاً فیلم دربند که حتی به بخش اصلی جشنواره برلین راه داده نشد و شهبازی به همین دلیل فیلمش را به طور کامل از این جشنواره خارج کرد و حاضر نشد در بخش خارج از مسابقه نمایش داده شود و کوچک ترین توفیق بین الملل به دست نیاورده و حتی مخاطب داخلی نیز فیلم را نمی‌شناسد، با چه منطقی به عنوان رقیب «گذشته» و یکی از دو گزینه نهایی معرفی شده و چه استدلال قابل اتکایی در این زمینه وجود دارد؟

سوای عدم توفیق بین المللی «دربند»، سوژه این فیلم نیز نمی ‌توانسته معیار انتخاب گزینه نهایی بوده باشد، چرا که این فیلم که پیرامون وقایع رخ داده میان دو دانشجوی دختر ایرانی، موضوع جهان شمول و بین المللی نیز محسوب نمی‌شود و مشخص نیست مخاطب قرار است با کدام بخش این فیلم ارتباط برقرار کند؟ آیا اینکه فیلمی در جشنواره فیلم فجر پیشین که کیفیت فیلم‌ها پایین بود، اندکی بدرخشد، کفایت میکند که نماینده ایران در اسکار باشد و آیا تصور نمی‌شود حق فیلمی چون «هیس! دخترها فریاد نمی‌زنند» که حداقل سوژه‌ای قابل درک در سطح بین المللی و دغدغه عمومی مردمان نقاط مختلف جهان از جمله آمریکایی ها است را در خود دارد، با انتخاب «دربند» تضییع شد؟

کاش اندکی دوستی ها و روابط حسنه در انتخاب گزینه نهایی ایران برای معرفی به اسکار نادیده گرفته می‌شد و «دربند» معرفی نمی‌شد و کاش از این پس سلام و علیک‌ها نادیده گرفته شود و این اتفاق خزنده‌ای که رخ داده، در مرحله بعد نیز تکرار نشود و باعث حذف «گذشته» ساخته جدی اصغر فرهادی و معرفی «دربند» به عنوان نماینده ایران نشود. تا آخرین مهلت معرفی نماینده ایران به اسکار زمان چندانی باقی نمانده و طبیعتاً در روزهای پیش رو، باید گزینه نهایی از میان این دو معرفی شود. نکند که حق فرهادی، همچون درخشنده تضییع شود.