متكي: مذاکره با آمریکا فعلا در سطح سفیر
منوچهر متکي با تأکيد بر اين که دور بعدي گفتوگوهاي ايران و آمريکا بايد جدي باشد و نتايج آن عملي شود، بالاترين سطح گفتوگو با آمريکا را در سطح سفير دانست و گفت: ضرورتي براي بالا بردن سطح مذاکرات از سطح سفرا نيست.
به گزارش مهر، يکشنبه شب، منوچهر متکي، وزير خارجه در گفتوگو با شبکه خبري العالم با اشاره به سخنان رئيسجمهور و پيشنهادهاي وي در نشست شوراي همکاري خليجفارس اظهار داشت: همه اين مسائل، نشاندهنده اراده قطعي ايران براي گسترش همکاريها با اين کشورهاست.
وي با اشاره به سفر اخير احمدينژاد به قطر ادامه داد: يکي از ملاقاتهاي مهم رئيسجمهور در اين سفر، ديدار با عمرو موسي، دبير کل اتحاديه عرب بود. به طور کلي تفاهمها و توافقهاي خوبي در اين نشست شد و در جريان اين نشست، چگونگي ادامه و ساماندهي گفتوگوها و همکاريها بر پايه منافع مشترک، درک متقابل و گفتوگو مورد بررسي قرار گرفت.
متکي ادامه داد: با توجه به دين و فرهنگ مشترک ميان ايران و کشورهاي عربي، ميتوان بناي مستحکمي براي منافع طرفين بنيانگذاري کرد.
وزير خارجه همچنين با اشاره به ديدارهاي مسئولان ايران و کشورهاي عربي در سطوح گوناگون به ويژه ديدار سران کشورها با يکديگر گفت: ما به سوي بنيانگذاري مناسباتي جديد ميان ايران و جهان عرب به پيش ميرويم؛ حقيقت آن است که روابط کشورها بدون زمينهسازيهاي ديپلماتيک قابل اجرا نيست و براي همين، در اين چهارچوب برداشتن گامهاي لازم و مشورتهاي مورد نياز براي افزايش همکاريهاي مشترک ايران و جهان عرب ضروري است.
وي با بيان اين که جمهوري اسلامي ايران، هماكنون مشغول بررسي و برنامهريزي همکاريهاي آينده در حوزههاي گوناگون اقتصادي، سياسي، بينالمللي و فرهنگي با کشورهاي عربي است، ادامه داد: ايران در نظر دارد در کنار مناسبات رسمي و دولتي خود با کشورهاي عربي، ارتباط ميان نخبگان و فرهيختگان حوزههاي هنري و دانشگاهي و همچنين علماي ديني ايران و جهان عرب را طراحي کرده و به پيش ببرد.
متکي با اشاره به شرکت ايران در نشست سال گذشته اجلاس اتحاديه عرب در سطح وزير امور خارجه، اظهار داشت: روابط ما با کشورهاي عربي، امسال با دعوت از رئيسجمهور براي شرکت در اجلاس شوراي همکاري يک گام فراتر رفت و اين گونه مناسبات در سطح سران ارتقا يافته است، اقدام دولت قطر که حتي در بيانيه پاياني مورد تأييد و تقدير اعضاي شوراي همکاري قرار گرفت، گام مهمي در دور جديد مناسبات ايران با شوراي همکاري خليج فارس است.
رئيس دستگاه ديپلماسي کشور با اشاره به دوازده پيشنهاد رئيسجمهور در نشست شوراي همکاري خليج فارس گفت: ما در حال آغاز گفتوگوها براي تجارت آزاد ايران با شوراي همکاري هستيم و دبير کل شوراي همکاري نيز اعلام کرده که پيشنهادهاي احمدينژاد به صورت سند اين اجلاس در دستور کار پيگيريهاي آنها قرار بگيرد که البته در گفتوگوهاي ديپلماتيک کنوني با شوراي همکاري، موارد مطرح شده در حال پيگيري است و مردم منطقه به مرور از نتايج اين گفتوگوها آگاه ميشوند.
وي درباره سفر معاون وزير امور خارجه مصر به ايران نيز گفت: ديپلماتها در مذاکرات خود علاوه بر آيندهنگري، بايد گذشته را نيز در نظر بگيرند؛ بنابراين، حتي در مذاکرات صميمانه با دوستان مصري آن چه را که در گذشته اتفاق افتاده و شرايطي که پيش آمده است، دوستانه بررسي خواهيم کرد اما به طور کلي مجموع گفتوگوهاي دو کشور تا کنون، به اظهار نظر صريح رئيسجمهور در سفر به امارات منجر شده است.
وزير خارجه افزود: رئيسجمهور در امارات تأکيد کرد در صورتي که مصر امروز تصميم بگيرد روابط رسمي و سياسي ميان دو کشور از سر گرفته شود، ايران آمادگي دارد بعد از ظهر آن روز، سفارت خود را در مصر باز کند؛ در واقع امروز ايران در نزديکي مرز بازگشايي روابط رسمي سياسي با مصر قرار دارد و فاصله زيادي تا تحقق اين منظور نمانده و اراده سياسي دو کشور بر از سرگيري اين روابط تأکيد داشته و بحثهاي حاشيهاي نيز به زودي نهايي ميشود.
متکي در ادامه سخنانش درباره دور بعدي گفتوگوهاي ايران و آمريکا در عراق اظهار داشت: ما هر آنچه براي کمک به مردم عراق و تثبيت دولت اين کشور لازم بوده، انجام دادهايم و حتي با آمريکاييها سه دور مذاکره کرديم و اميدواريم که آنان خود را براي دور جديد گفتوگوها متعهدانهتر آماده کنند.
وزير خارجه در پاسخ به اين که آيا درخواستهاي مشخصي از آمريکا به ويژه درباره خروج از عراق وجود دارد يا خير، ادامه داد: دستور کار مشخصي را براي اين مذاکرات تعريف کرديم که قبل از ورود به مذاکرات به طرف مقابل اعلام خواهيم کرد و به همين ترتيب طرف مقابل هم ديدگاه خود را اعلام ميکند؛ هماكنون چهارچوب مسائل مطرح شده بين دو طرف، کمک به امنيت عراق و حل کلي مسائل اين کشور است و بنابراين در حل کلي مسائل عراق ممکن است مسائلي مطرح شود.
متکي همچنين درباره آخرين تحولات مناسبات تهران - مسکو گفت: روابط ما با روسيه به عنوان دو کشور همسايه به گذشتههاي دور بر ميگردد و مناسبات اين دو کشور بنا بر نگاههاي امنيتي بوده و ايران به نمايندگي از آمريکا جزو کمربند امنيتي مقابل شوروي سابق بوده است و شايد شوروي هم از دوران تزاري دنبال اهداف ديگري بوده است بنابراين گفتوگو و همکاري جدي بين دو کشور وجود نداشته است.
وي يادآور شد: اما پس از انقلاب اسلامي و تحولاتي که در دو کشور به وجود آمد، تغييراتي در روابط دو طرف حاصل شد و روابط بنا بر منافع متقابل و در اين چهارچوب تعريف شد که دو کشور ظرفيتهاي بالايي براي همکاري دارند و نيز داراي منافع مشترک منطقهاي در اطراف درياي خزر، آسياي مرکزي و در قفقاز و نيز داراي نگرانيهاي مشترکي هستند.
وزير خارجه ادامه داد: بر اين اساس تلاش شد که روابط دو کشور وارد فاز جديدي شود اما ساختارهاي دو کشور کمتر اجازه ميداد و فرهنگ کار و همکاري در دو کشور تعريف نشده بود. در سالهاي گذشته گامهايي در اين زمينهها برداشته شد و در دولت نهم تلاش شد به اين مناسبات شدت بيشتري داده شود به گونهاي که آقايان احمدينژاد و پوتين رؤسايجمهور ايران و روسيه در دو سال گذشته چهار بار با هم در نيويورک، شانگهاي، بيشکک و تهران ديدار کردند و تعريف جديدي از اين روابط شد و ظرفيتهاي جديدي معرفي شد و از سال گذشته که ششمين کميسيون مشترک را در تهران برگزار کرديم با طرف روسي خود آقاي کرينکو درباره آماده کردن يک سند چشمانداز همکاريهاي دراز مدت به توافق رسيديم و پيشنويس اين سند آماده شد و اين سند در سفر سپتامبر گذشته به مسکو و مذاکره با همتاي روسي من به طرف روسي داده و بررسي شد و در هفتمين کميسيون مشترک همکاري دو کشور در مسکو اين سند به امضا رسيد.
وي همچنين اظهار داشت: در يک سال اخير، شاهد افزايش صد در صد مناسبات تجاري دو کشور بودهايم و مشورتهاي روسيه و ايران به عنوان اولين و دومين کشورهاي دارنده ذخاير گاز جهان، چه در زمينه انرژي و چه در سطح مناسبات دو کشور در سطح منطقهاي و بينالمللي ميتواند مفيد باشد و دو کشور با اروپا در تامين انرژي مشارکت دارند که اين خود فصل جديد مشترکي از همکاري با اروپا و کشورهاي داراي گاز و داراي ذخاير گازي در منطقه به شمار ميرود.
رئيس دستگاه ديپلماسي کشور درباره همکاريهاي هستهاي ايران و روسيه نيز اظهار داشت: تقريبا همه گامها در زمينه تکميل نيروگاه اتمي بوشهر برداشته شده و آخرين گام آن انتقال سوخت است که ما مطئمن هستيم مسئولان روسي اين اقدام را انجام خواهند داد و در اين سفر اخير درباره تاريخ مربوط به انتقال سوخت به نيروگاه بوشهر تفاهم لازم انجام شده و در نتيجه تاريخ شروع به کار اين نيروگاه را اعلام خواهيم کرد.
متکي همچنين گفت: مسئولان روسي از نهايي شدن موضوع هستهاي ايران در چهارچوب ان پي تي و قوانين و مقررات بينالمللي حمايت صريح کردهاند و ما چيزي بيش از اين نميخواهيم.
وي فنآوري صلحآميز هستهاي را حق طبيعي مردم ايران دانست و گفت: مسئولان روسي اين حق را به رسميت ميشناسند و مسير همکاري ما با آژانس ادامه پيدا خواهد کرد و ما اميدواريم گزارشهاي آژانس اين دغدغهها را از بين برده باشد، اما به هر حال اکنون زمان گرفتن تصميمي جدي، منطقي و مبتني بر حق وعدالت فرا رسيده و جمهوري اسلامي ايران آماده حل و فصل نهايي در طرف ديگر است چون مسائل از نظر ما حل شده است.
وزير خارجه ادامه داد: يکي از تکيهگاههاي ما در دو سال گذشته در رويکرد جديد همکاريهاي اقتصادي خارجي، کشورهاي همسايه و منطقه بودهاند. ما در اين چهارچوب بدون استثنا با تمام کشورهاي همسايه گسترش روابط داشتهايم و اکنون داراي حجم بالايي از مناسبات با کشورهاي همسايه از جمله ترکيه، عراق و افغانستان هستيم که براي مثال ميزان مناسبات تجاري ما با ترکيه تنها در سال جاري به مرز ده ميليارد دلار ميرسد.
متکي گسترش روابط با آسيا را رويکرد جدي کشورمان در چهارچوب مذکور عنوان کرد و افزود: بخش قابل توجهي از انرژي ما در آسيا مورد استفاده قرار ميگيرد؛ بنابراين، روسيه و ايران تا به حال فرهنگ همکاري با هم را چه در بخش خصوصي و چه در بخش دولتي به شکلي که بايد ميبود نداشتهاند.
وي از فراهم شدن زمينه اجراي پروژههاي شرکتهاي ايراني در روسيه و جمهوريهاي روسيه خبر داد و گفت: ما در سال 2008 دو اجلاس مهم در پيش رو داريم؛ نخست اجلاس روسيه که اميدواريم به تشکيل سازمان همکاريهاي اقتصادي درياي خزر منجر شود. اجلاس ديگر نيز در باکو درباره همکاريهاي امنيتي کشورهاي ساحلي درياي خزر است و به طور کلي امروز چشمانداز بسيار خوبي را در توسعه مناسبات ايران و کشورهاي منطقه شاهد هستيم.
رئيس دستگاه ديپلماسي کشور همچنين تصريح کرد: ايران پيش از انقلاب هيچ حضوري در درياي خزر نداشت و خطي فرضي با نام آستارا ـ حسينقلي خان تعيين شده بود و کسي در ايران به بالاي اين خط نرسيده بود.
متکي حساسيت آمريکا به روابط ايران با کشورهاي منطقه را مورد اشاره قرار داد و گفت: آمريکاييها تلاش کردند در حوزه جنوبي در مناسبات ايران با شوراي همکاري اشکالاتي ايجاد کنند که با شرکت آقاي احمدينژاد در اجلاس دوحه شکست خوردند.
وي افزود: آمريکاييها در شمال ايران نيز براي تأثيرگذاري بر افکار عمومي تلاشهاي زيادي کردند که آنجا نيز شکست خوردند، ولي با وجود اين تلاشها رئيسجمهور روسيه به ايران آمد و اجلاس تهران نيز با نتايج بسيار مثبت برگزار شد؛ ايران همچنين به مذاکرات خود با ترکمنستان و آذربايجان درباره زير بستر درياي خزر ادامه ميدهد و طبيعي است که حقوق کشور بنا بر دو اصل قوانين بينالمللي و اصل انصاف، نهايي ميشود.
وزير خارجه درباره سفر رئيسجمهور به عربستان براي اداي فريضه حج نيز گفت: رئيسجمهور ايران امسال بنا به دعوت شاه عربستان به اين کشور ميرود؛ شاه عربستان تاکنون دو بار از احمدينژاد براي سفر به عربستان و شرکت در مراسم حج دعوت کرده که يک بار در زمان برگزاري اجلاس سران کشورهاي اسلامي در مکه و ديگري دو سال بعد در اجلاس دوحه که اين درخواست دو بار مطرح شد و دربار عربستان از طريق سفارت ايران در رياض اين درخواست را از تهران مطرح کرد و بنابراين رئيسجمهور ما نيز اين دعوت را پذيرفت و من هم به واسطه اين دعوت اين سعادت را پيدا ميکنم که در اين سفر رئيسجمهور را همراهي کنم.
