هراس حکام سعودی از شکل‌گیری «ماه کامل شیعی»

از زمان آغاز درگیری‌ها در سوریه و به موازات تشدید بحران داخلی در این کشور، مداخله کشورهای خارجی، به ویژه قطر، عربستان و ترکیه در این کشور نیز افزایش یافت. در این میان، هرچند تاکنون دلایل و انگیزه‌های گوناگونی برای مداخله هر یک از این کشورها بیان شده، یکی از مقامات سابق سعودی، دلیل اصلی این کار را جلوگیری از تشکیل «ماه کامل شیعی» دانسته است.

به گزارش «تابناک»، خبرگزاری رویترز به تازگی تحلیلی را درباره نقش عربستان سعودی در بحران سوریه منتشر کرده و می‌نویسد شاهزاده «مقرین»، رئیس پیشین اطلاعات سعودی، زمانی به دیپلمات‌های آمریکایی گفته بود، «هلال شیعی»‌ به واسطه سیاست‌های ایران در حال تبدیل شدن به «ماه کامل» است.

به باور رویترز، این ترس رهبران سعودی که در قالب سندی متعلق به سال 2009 از سوی ویکی لیکس افشا شده، اکنون در موضوع سوریه نمود پیدا کرده است؛ بنابراین، در شرایطی که نیروهای دولتی سوریه با کمک نیروهای حزب الله در حال پیشروی هستند، عربستان به حمایت از شورشیان سنی ادامه می‌دهد.

این نبرد‌ از سوی ریاض محور یک رقابت ژئوپلیتیک گسترده‌تر با ایران در نظر گرفته می‌شود که از دید رهبران سعودی، در پایان کار می‌خواهد‌ خود را ‌‌تهدیدی علیه عربستان نیز مطرح نماید.

عبدالعزیز الساجر، رئیس مرکز تحقیقات خلیج فارس در جده می‌گوید: «اگر دولت سوریه پیروز شود، به دیگر کشورهای عربی ثابت می‌شود که ایران قادر به حمایت از متحدان خود در منطقه است. این امر، اتحادهای غربی و متحدان غرب را تضعیف می‌کند».

رویترز می‌افزاید، از زمان بازپس‌گیری شهر راهبردی قصیر به دست ارتش سوریه از شورشیان، تشویش و نگرانی شدیدی در پایتخت عربستان درباره بخت پیروزی مخالفان پدید آمده است. ریاض تاکنون با فرستادن سلاح، پول و نیز حمایت سیاسی، از شورشیان سنی مذهب پشتیبانی کرده است.

یک منبع در کشورهای حاشیه خلیج فارس گفته از نزدیک دو ماه پیش، عربستان سعودی کیفیت تسلیحات ارسالی برای شورشیان سوری را افزایش ‌و ارسال موشک‌های ضدهوایی را نیز در دستور کار خود قرار داده است. با این حال، کارشناسان نظامی بر این باونرد که این تسلیحات هنوز ‌برای پیروزی شورشیان کافی نیست.

بر همین اساس، مقامات ارشد سعودی، خواستار مداخله بیشتر ایالات متحده و فرستادن مستقیم سلاح از سوی این کشور برای شورشیان هستند.

رویترز اشاره می‌کند، تحولات میدانی سوریه تا حدی برای مقامات سعودی نگران کننده شده که ملک عبدالله، پادشاه این کشور، با کوتاه کردن اقامت تابستانی خود در مراکش، روز جمعه به عربستان بازگشت و نسبت به «بازتاب‌های این وقایع برای کل منطقه» هشدار دارد. این نگرانی‌ها همچنین سبب کاهش ارزش سهام در بازارهای سرمایه عربستان شد.

هم‌اکنون آنچه بیش از پیش اسباب نگرانی سعودی‌ها را فراهم می‌کند، حضور نیروهای نظامی شیعه از دیگر کشورهای منطقه در سوریه است، به ویژه حزب الله لبنان و گردان‌های اباالفصل العباس عراق که شاهزاده «ترکی الفیصل»، دیگر رئیس سابق اطلاعات سعودی، آن‌ها را «پنجه‌های فولادین» ایران نامیده است.

روزنامه «الحیات» به تازگی در تحلیلی اشاره کرد، تصویر منطقه خلیج فارس در صورت پیروزی اسد، ‌بسیار ‌ترس‌برانگیز است. این روزنامه، چنین واقعه ای را برای عربستان به مثابه یک «کابوس» دانسته است.

از سوی دیگر، در شرایطی که پس از اعلام رسمی حضور نیروهای نظامی حزب الله در سوریه، مفتی‌های سعودی آشکارا با به کار بردن ادبیاتی فرقه ای و حمله به شیعیان، به این امر واکنش نشان دادند، مقامات دولتی سعودی نسبت به گسترش این گونه ادبیات نگران هستند. به عقیده آن‌ها، چنین اظهارنظرهایی اثر معکوس داشته و سبب بسیج شیعیان و حمایت گسترده‌تر آن‌ها از دولت اسد می‌شود.

مقامات عربستان نگران تکرار تجربه عراق و افغانستان هستند که در آن‌ها، شماری از شهروندان سعودی که برای «جهاد» رهسپار این دو کشور شده بودند، در بازگشت به وطن خود، به نبرد مسلحانه علیه دولت روی آوردند.

به هر حال، مجموعه این تحولات، حاکمان سعودی را نسبت به چشم انداز تحولات سوریه و آینده نفوذشان در منطقه خاورمیانه به شدت نگران ساخته است. به باور تحلیلگران، در صورتی که روند اوضاع این گونه ادامه پیدا کند، این ایران است که پیروز رقابت منطقه ای با عربستان خواهد بود.