شعارهای شبهانقلابی در سیاست خارجی راهگشا نیست
نماینده سابق مجلس گفت:اولین کاری که باید در سیاست خارجی انجام داد این است که شاخص ها، مصادیق و محدوده تنش ها با کشورها مشخص می شود و بلافاصله دستگاه دیپلماسی کشور به سمت تنش زدایی در این راستا حرکت کند. آن زمان مشخص می شود که چه بخشی از این تنش ها قابل حل است و چه بخشی باید ادامه پیدا کند.
یکی از مهمترین مسائلی که رئیسجمهور به عنوان بالاترین مقام اجرایی کشور با آن مواجه است، موضوع سیاست خارجی و تصمیمگیری درباره چالشهای موجود در این حوزه است و اهمیت این مسئله در شرایط حساس فعلی که تحولات و رویدادهای بسیار مهمی در عرصه منطقه و بینالملل رخ داده یا در حال وقوع است، دو چندان است. در همین خصوص فردا گفتگویی با حشمت الله فلاحت پیشه، نماینده سابق مجلس شورای اسلامی انجام داده که در ادامه آن را می خوانید:
- حوزه سیاست خارجه از نظر شما به چه میزان دارای اهمیت است و کاندیداها در این حوزه چه تلاش هایی را باید انجام دهند؟
حوزه سیاست خارجه یکی از بخش های حساسی است که کاندیداها باید به این بخش توجه ویژه ای داشته باشند. راهبرد سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران یک راهبرد اعتدالی است. در سیاست خارجی جمهوری اسلامی اصل بر صبر، عزت، حکمت و مصلحت است. ایران اولا بانی صلح در دنیاست و خیلی از راهبردهایی هم که ایران در خاورمیانه آنها را ارائه کرده مثل همین خلع سلاح جامع خاورمیانه، منشور حقوق بشر حضور فعال در کنوانسیون های حقوق بشری و حتی بحث رفراندوم در سرزمین های اشغالی از جمله مسائلی است که نشان می دهد ایران خواهان صلح در دنیاست. اینها راهبردهای معتدلی است که جمهوری اسلامی آنها را مطرح کرده و تحت عنوان راهبردهای مترقی آنها را می شناسد. عدول از منافع مشخص شده ایران و رفتارهای افراطی که بخواهد ایران را به عنوان تهدید در دنیا معرفی کند به نظر من خطرناک است و کاندیداها باید از آن دوری کنند.
-سیاست خارجی ایران را چگونه دیده اید و آیا سیاست خارجی ایران یک آرمان گرایی صرف است؟
در این موضوع ۲ مسئله وجود دارد. اول اینکه جمهوری اسلامی برای هیچ کشور تهدید و خطر محسوب نمی شود و اصولا راهبرد ایران راهبرد دفاعی است و تا زمانی که اقدامی علیه ایران انجام نگرفته ایران اقدام نظامی علیه هیچ کشوری انجام نمی دهد. این راهبرد دفاعی است. دوم اینکه سیاست خارجی ما یک آرمان گرایی صرف نیست. برخی کاندیداها الان یک سری آرمان گرایی های صرف را مطرح می کنند و در قالب آن شعارهای تندی شکل می گیرد که برای سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران فقط یک آفت است. ایران نگاهی به واقعیت های روز هم دارد. به عنوان مثال یکی از سیاست های کشور ما تنش زدایی با کشورهایی که در گذشته دوست ما بودندو اکنون با ایران دچار تنش شده اند. به نظر من نباید سیاست خارجی ایران با این گونه شعارهای تند زیر سوال رود.
- رفتارهای دستگاه دیپلماسی ایران در طول سال های گذشته تا چه حد به ارتقا جایگاه ایران کمک کرد و اینکه اصلا در حوزه سیاست خارجی پیشرفتی داشتیم؟
بخشی از دشمنی ها با جمهوری اسلامی ایران دشمنی های واقعی است. برخی کشورها هنوز هم از انقلاب ایران می ترسند. ولی بخشی از دشمنی های به وجود آمده به نظرم به خاطر رفتارهای تند و افراطی صورت گرفته در ۸ سال گذشته است که باعث شد بهانه دست دشمنان نظام داده شود. به عنوان مثال الان خط گسل خاورمیانه امروز بین دنیای اسلام و رژیم صهیونیستی است. ولی الان می بینیم که رژیم صهیونیستی با تحریف مسائل منطقه برخی کشورهای اسلامی را علیه خط مقدم جبهه مقاومت و سوریه موضع گرفته اند. راهبردی که جمهوری اسلامی ایران در قبال کشورهای اسلامی دارد راهبرد تنش زایی نیست بلکه راهبرد تنش زدایی است. من معتقدم در برخی موارد یک سری موضع گیری ها زمینه را برای سیاست های افراطی علیه ایران شکل داد.
- ارزیابی شما از مواضع ایران در گفتگو با ۱+۵ چیست؟
ببینید گفتگوی ایران با ۱+۵ با ایران گفتگویی نیست که در آن ۱+۵ و حتی آمریکا فعال مایشاء باشند. ما اعتقاد داریم که آمریکایی ها امروز با یک سری چالش های جدیدتری مواجه هستند. به عنوان مثال چینی هایی که الان در مقابل آنها قرار گرفته اند یا گروه بریکس که شامل کشورهای برزیل، روسیه،چین، هندوستان و آفریقای جنوبی هستند، بخشی از چالش های جدید آمریکا محسوب می شوند. امروز آمریکایی به دنبال رفع این مشکلات خود هستند و ما نیز باید از همین شرایط استفاده کنیم و اهداف و منافع خود را پیش ببریم.
- با توجه به این مسائل، برنامه های قالیباف در زمینه سیاست خارجی را چگونه ارزیابی می کنید؟
به نظر من آقای قالیباف در سیاست هایی که در پیش گرفته به دنبال تنش زدایی از موضع عزت است. یعنی نسبت به هر کشور محدوده تنش مشخص شود و بعد از آن برای کاهش تنش ها و یا از بین بردن تنش ها وارد فضای مذاکراتی شویم.
- نقطه عطف برنامه های قالیباف در حوزه سیاست خارجی را چه می دانید؟
اولین کاری که باید در سیاست خارجی انجام داد و این مسئله در برنامه سیاست خارجه قالیباف وجود دارد این است که شاخص ها، مصادیق و محدوده تنش ها با کشورها مشخص می شود و بلافاصله دستگاه دیپلماسی کشور به سمت تنش زدایی در این راستا حرکت کند. آن زمان مشخص می شود که چه بخشی از این تنش ها قابل حل است و چه بخشی باید ادامه پیدا کند.
- اما عده ای هستند که نسبت به برنامه تنش زدایی انتقاد دارند...
تنش زدایی نیازمند برنامه است. ایران هم در رابطه دو جانبه اش با برخی کشورها، هم در رابطه اش با کشورهای منطقه و هم در سطح بین المللی دچار یک سری تنش هاست. اینکه یک کاندیدا برنامه ای در جهت رفع این تنش ها داشته باشد خلاف حفظ عزت جمهوری اسلامی نیست.
- برخی از کاندیداها این موضوع را مطرح می کنند که ما اصلا تنش زدایی را قبول نداریم و می گویند واقعیتی به نام چالش با دنیای امروز وجود دارد. شما این مسئله را قبول دارید؟
بنده این موضوع را قبول ندارم. کسانی که در طول ۸ سال گذشته با دید چالشی رابطه ایران را با دنیا تنظیم کرده اند باید پاسخگوی ضرر نفتی ماهیانه ۳.۵ میلیارد دلار ناشی از تحریم کشور باشند. کشور ما امروز نیازمند پیشرفت است و برای این پیشرفت باید در جهت کاهش تحریم ها حرکت کرد. طرف های مقابل ایران هم دچار چالش هایی هستند که نمی توانند خواست خود را به کرسی بنشانند. ما نیز باید از این نقاط ضعف دشمنان استفاده کنیم و به سمتی حرکت کنیم که فضای بین المللی موجود علیه ایران تعدیل شود.
