هواي معكوس و آلودگی دو فصل پايان سال

خبر روز: بنا به اعلام فراكسيون محيط زيست مجلس، طرح دو فوريتي كاهش آلودگي هوا پس از تاخيرهاي پياپي، روز يكشنبه 29 بهمن ماه در دستور كار صحن علني مجلس قرار گرفت و دوفوريت آن راي نياورد.
   
نگاه روز: چنين طرحي به دلايل مختلف قابل اجرا نيست. من بارها اعلام كردم كه اين آلودگي نياز به دستپاچه شدن ندارد. هواي اواخر پاييز و اوايل زمستان در استان هايي مانند تهران و اصفهان هميشه آلوده بوده وهست. در اصطلاح به آن هواي معكوس مي گويند. در دو فصل ابتداي سال زمين اغلب گرم تر از هواست. نتيجه تابش مستقيم نورخورشيد به زمين، بازخورد وانعكاس آن در هواست. آلودگي ها مثل يك چتر بالاي سر ساكنان شهر قرار مي گيرند و نوك اين چتر آلوده ترين جاي شهر است. اما در اواخر پاييز و اوايل زمستان چون زمين سردتر است و امكان صعود هواي آلوده وجود ندارد، هوا مثل يك چتر پشت و رو عمل مي كند كه به آن هواي معكوس مي گويند.

اين آلودگي با يك باد قابل برطرف شدن است و بايد بدانيم كه همواره در اين فصل از سال با آن مواجه خواهيم بود. در حال حاضر تهران با آلودگي ناشي از سوخت خودروها، كارخانه ها، تاسيسات برودتي و حرارتي منازل و آلودگي ريزگردها مواجه است كه اين آلودگي در اواخر پاييز و اوايل زمستان تشديد مي شود.

اجراي طرح دو فوريتي به گفته مسوولان به آلودگي ناشي از سوخت خودرو ها و كيفيت نامناسب بنزين برمي گردد. گفته شده است كه طبق بررسي هاي مركز كنترل كيفيت هوا بايد تا پايان سال 50 درصد سوخت به يورو4 تبديل شود كه اين امري است ناممكن. تبديل موتور وسايط نقليه به موتورهاي مخصوص بنزين يورو4 ظرف يك ماه نيز عملاناممكن است. در بنزين يورو4، ميزان آروماتيك به عنوان مثال بنزن يك درصد و ميزان گوگرد 50 ميلي گرم است، اما در كشور ما آروماتيك 2 تا 3 درصد است و گوگرد 180ميلي گرم.

چطور ممكن است ظرف يك ماه بتوانيم بنزين را به كيفيت يورو 4 برسانيم؟ به همين دليل گفته شده است كه تا شب عيد، 70 درصد وسايط نقليه عمومي باشند كه اين نيز امكان ندارد. ميزان گازوييل وسايل نقليه عمومي مثل اتوبوس، بنا بر استاندارد جهاني بايد 50قسمت در ميليون باشند كه در ايران به 7هزار تا 8هزار در ميليون مي رسند. پس اين وسايل نيز چيزي از آلودگي هوا نمي كاهند. همچنين مي گويند شهرداري موظف است اطراف تهران را درخت بكارد و نمي گويند با كدام آب؟!

به نظر من تامين فضاي سبز تنها در گيلان و مازندران مقرون به صرفه است. مسوولان در آخر تنها به تعطيلي ادارات و مدارس و اجراي طرح زوج و فرد خودروها مي پردازند كه اشتباه است. ضرورت ايجاب مي كند كه به جاي تعطيلي هاي پي در پي، به شناسايي منابع آلوده كننده و اصلاح تدريجي آن بپردازند.
    
*پدر كوير شناسي ايران

منبع: اعتماد