گردشگری، ظرفيت اشتغال ناشناخته در کشور

با عنايت به بدقولي دولت در ايجاد دو و نيم ميليون شغل تا پايان سال 90 و تمديد يکساله عمل نکردن به اين وعده، به نظر مي‌رسد تنها راهکاري که مي‌تواند تا پايان مردادماه 92ـ زمان اتمام اين دولت ـ تا حدي اشتغال ايجاد کند، افزايش توليد در کشور باشد. هرچند مدت‌هاست از سوي مراکز دولتي مسؤول، درباره ميزان بيکاري آمار رسمي منتشر نشده ـ و اين موضوع خود مؤيد ناکامي دولت در مهار بيکاري بويژه در چند ماه اخير است ـ اما بي‌شک با اهميت دادن به موضوع توليد، مي‌توان بسياري از مشکلات را حل کرد.

کشوري که اقتصاد خود را بر محور توليد قرار دهد، اشتغال و کارآفريني در آن با روالي مطلوب روند خود را طي خواهد کرد. يکي از راهکارهاي مهم توسعه اشتغال، جلوگيري از ورود بي‌رويه کالا به کشور و حمايت از صنايع داخلي است، زيرا اشتغال تنها در بستر توليد امکان‌پذير است. توليد مي‌تواند ايجاد کالا و سپس ارائه خدمات در جامعه را در بر گيرد. گسترش تفکر کارآفريني و توسعه زمينه اين‌گونه فعاليت‌ها، راهکار ديگري است که مي‌توان در کنار آن اشتغال را در کشور افزايش داد. با توجه به اين‌که در کشور ما که رو به پيشرفت هم هست، هنوز 80 درصد اقتصاد کشور در دست دولت است و متأسفانه اصل 44 قانون اساسي آنطور که شايسته بود، در عمل اجرا نشده است، يکي از مهم‌ترين کارهايي که اولويت انجام با آن است، توسعه فرهنگ ايجاد اشتغال و توليد ملي و مصرف کالاي ايراني است. ايران داراي مزيت‌هاي خوب و مناسبي در برخي صنايع مانند نفت، پتروشيمي، غذا، فرش، پارچه، توريسم و... است و توسعه شغل در اين صنايع که اتفاقاً بسيار هم پردرآمدند، زمينه‌هاي مختلفي براي ايجاد اشتغال دارد و البته نياز به مديراني توانمند، دلسوز و کاربلد هم هست که ظاهراً در حال حاضر کمتر نشاني از آنها در دولت فعلي مي‌بينيم.

صنايع نفت و پتروشيمي در سال‌هاي اخير و به ويژه در پي تحريم‌هاي شديد، رشد بسياري داشته است و مهندسان ايراني در اين زمينه‌ها به حدي از توانايي رسيده‌اند که بارها براي کار از سوي بزرگ‌ترين شرکت‌هاي نفتي دنيا دعوت شده‌اند. صنايع غذايي کشور نيز در دوران خوبي به سر مي‌برد و ما حتي به توفيق صادرات مواد غذايي(حلال) به اروپا و آمريکا نيز دست يافته‌ايم. اگر صنايع غذايي کشور در بسته‌بندي به‌روز شود، با توجه به کيفيت بالاي غذا، براحتي مي‌تواند با شرکت‌هاي معتبر دنيا نيز رقابت کند و اين مورد دور از دسترس نيست. غذا محصولي است که همواره در جهان مورد نياز بوده و حتي در شرايط بحران جهاني اقتصادي نيز انسان‌ها بايد آن را تهيه کنند زيرا با نياز غريزي سر و کار دارد؛ پس اگر آنقدر که ظرفيت در صنايع غذايي وجود دارد، همانقدر تفکر در ميان مديران به وجود آيد، قطعا مي‌توان از آن براي کاهش شديد بيکاري بهره جست.

صنعت توريسم يا گردشگري نيز جزء ظرفيت‌هاي بزرگ اشتغال در کشور است و البته به همان ميزان ناشناخته، محسوب مي‌شود. ايران به لحاظ تنوع آب‌و‌هوايي، جزو معدود کشورهاي دنياست که از آب‌و‌هواي چهارفصل بهره‌مند است. همين برتري براي هر کشوري که در زمينه توريسم افراد کاردان داشته باشد، کافي است تا سالانه ده‌ها ميليارد دلار درآمد کسب کند. بيش از يک ميليون بناي تاريخي، داشتن نعمات طبيعي فراوان مانند آبشار، غار، مرداب، درياچه، صحرا، بيابان، جنگل و... در جاي‌جاي کشور، وجود بزرگ‌ترين درياچه دنيا در شمال و استراتژيک‌ترين آب‌ها در جنوب، تنوع فرهنگي، وجود اقوام مختلف، تنوع زبان و گويش‌ها و هزاران ويژگي برجسته و کم‌نظير ديگر، اگر با مديريت صحيح و نه سياسي و حاشيه‌ساز مانند آنچه در دهه اخير توريسم کشور مشاهده کرديم، همراه مي‌شد، نه تنها از فروش نفت و گاز بي‌نياز بوديم، بلکه افراد بيکار کمتري هم داشتيم. حُسني که توسعه توريسم در کشور دارد اين است که اين صنعت از صنايعي است که با پيشرفت خود پاي سرمايه‌گذاران خارجي را هم به ايران باز مي‌کند و ورود سرمايه‌هاي آنها موجب رونق بيشتر کشور مي‌شود. از سوي ديگر اين صنعت، به لحاظ داشتن ويژگي‌هايي چون گسترده بودن نيازهاي توريست‌ها امور ارتباطي‌، بهداشتي، حمل و نقل، هتل‌ها، رستوران‌ها، مراکز خريد، صنايع دستي و تفريح‌گاه‌ها را نيز به فعاليت بيشتر و در پي آن، درآمد افزون‌تر مي‌کشاند.