توقف خودرو تنها با مشاهده تخلف امکان‌پذیر است

براساس نظریه مشورتی اداره حقوقی قوه قضائیه، مأموران راهنمایی و رانندگی بدون مشاهده تخلف اجازه متوقف ساختن وسایط نقلیه و مطالبه مدارک رانندگان را ندارند.

به گزارش روابط عمومی سازمان قضایی نیروهای مسلح، این نظریه به دنبال سؤالات و اختلاف نظرهای به وجود آمده در اجرای ماده 9 قانون رسیدگی به تخلفات راهنمایی و رانندگی صادر شده است.

ماده فوق مقرر کرده که مأموران در صورتی می‌توانند مدارک رانندگان را مطالبه‏ کنند که شاهد تخلف از سوی راننده بوده یا وی تحت تعقیب قضایی یا انتظامی باشد.

از ظاهر این ماده چنین استنباط می‏‌شود که در صورت عدم مشاهده تخلف، مأموران اجازه متوقف ساختن وسایل نقلیه را ندارند، در حالی‌ که احراز برخی از تخلفات از قبیل داشتن گواهینامه مجاز، کنترل بیمه نامه و غیره مستلزم توقف وسیله نقلیه است؛ همین امر اختلافاتی را در اجرای قانون به وجود آورده است.

نظریه اداره حقوقی قوه قضاییه در این خصوص چنین است: ماده 9 قانون رسیدگی به تخلفات رانندگی مصوب 1389/12/24 به صراحت بیان داشته است که: مأموران در صورتی مدارک رانندگان را مطالبه می‏ کنند که شاهد وقوع تخلف از سوی راننده بوده و یا تحت تعقیب قضایی و یا انتظامی باشند. بنابراین، چون مطالبه مدارک رانندگان از سوی مأموران منوط به صراحت قانون یا وقوع تخلف گردیده است، مأموران بدون مشاهده تخلف اجازه متوقف ساختن وسایط نقلیه و مطالبه مدارک مربوطه را ندارند، زیرا تحدید آزادی شهروندان محتاج به تصریح مقنن و نصوص قانونی است و با توجه به تفسیر مضیق در امور جزایی، صرفاً باید به نص اکتفا کرد و از تفسیر موسع قانون جداً اجتناب کرد».