وزیر نفت تصمیم گیرنده نهایی وضعیت دبیر کلی اوپک
بعد از گذشت 50 سال از اولین و آخرین دبیرکلی ایران برخی مدیران اسبق نفت معتقدند که ایران باید در نشست روز چهارشنبه اعضای سازمان کشورهای تولیدکننده نفت (اوپک) در صورت انتخاب یکی از کاندیداهای عربستان و عراق، تصمیم به وتو بگیرد؛ نماینده ایران در اوپک تاکید میکند که تنها وزیر نفت در مورد وتوی انتخاب دبیرکل غیر ایرانی تصمیم نهایی را خواهد گرفت.
به گزارش ایسنا، تصدی سه ساله عبدالله البدری دبیرکل لیبیایی کنونی اوپک در انتهای سال 2012 به پایان میرسد. تلاش برای انتخاب یک فرد جایگزین برای این پست که در ابتدای سال 2013 فعالیت آن شروع خواهد شد، از برنامههای نشست فردای اعضای اوپک خواهد بود.
با توجه به اهمیت سمت دبیر کلی معمولا اعضا بر سر تصاحب این پست مناقشه دارند. به همین دلیل با وجود پیشنهاد هیات عامل اوپک در زمان ریاست ایران در سال 2007 برای تعیین آن براساس حروف الفبا و بهصورت گردشی، اعضا با این تحلیل که انتخاب دبیرکلی به این روش موجب حضور وزیران ضعیف عضو در این جایگاه و در نهایت تضعیف اوپک میشود موافقت نکردند.
در ابتدای تاسیس اوپک "فواد روحانی" از ایران برای دبیر کلی این سازمان به مدت چهار سال انتخاب شد. بعد از آن مقرر شد که کشورها بر اساس حروف الفبای انگلیسی به دبیرکلی اوپک منصوب شوند و سپس مدت زمان دبیر کلی نیز به دو سال تقلیل یافت. بر این اساس بعد از دبیر کلی وزیر نفت گابن درسال 1983 نوبت ایران بود تا برای دومین بار دبیر کل شود، اما با کارشکنی برخی کشورهای عربی عضو، ایران نتوانست مجددا دبیر کل شود.
البته علاوه بر کارشکنی برخی از اعضا یکی از دلایل انتخاب نشدن ایران در سال 1983، نامزد شدن پنج نفر از ایران بود که موجب شد آنها اعلام کنند وقتی ایران نمیتواند یک کاندیدا برای دبیرکلی معرفی کند چگونه دیگر اعضا از بین این افراد میتواند یکی را انتخاب کنند؟
حال که 52 سال از آخرین زمان دبیرکلی ایران میگذرد وزیر اسبق نفت با تاکید بر اینکه ایران نباید اجازه دهد که در این دوره کشورهای عربی دبیر کل سازمان شوند، تصریح میکند: همانگونه که در گذشته انتخاب نماینده ایران برای سمت دبیر کلی وتو شد، در صورت انتخاب نامزدهای دو کشور عربستان و عراق، ایران نیز باید این انتخاب را وتو کند.
بیژن نامدار زنگنه دبیرکل شدن در این دوره را حق ایران میداند و میگوید : متاسفانه برخی از اعضای سازمان کشورهای تولیدکننده نفت با تغییر سیستم انتخاب دبیر کلی این فرصت را از ایران گرفتند. آنها نه تنها از فرصت جنگ عراق علیه ایران استفاده کردند، بلکه بعد از پایان این جنگ نیز از انتخاب کاندیدای ایران برای سمت دبیر کلی اجتناب کردند.
وی با اظهار این که رفتار برخی از اعضای اوپک با ایران معقول نیست، یادآور شد که همین اعضاء انتخاب ایران به سمت دبیر کلی را در دورههای پیش وتو کردند.
وزیر اسبق نفت در مورد صلاحیت غلامحسین نوذری _ کاندیدای ایران برای سمت دبیر کلی اوپک _ گفت: بارها تاکید کردم که صلاحیت برای این سمت مهم نیست؛ چرا که این حق ایران است که در این دوره دبیر کل شود.
زنگنه با تاکید بر اینکه "معتقدم دبیر کل نشدن ایران در این مدت به دلیل نداشتن صلاحیت کاندیدای ایرانی نیست" اظهار کرد: منطقی نیست که از میان 75 میلیون ایرانی یک نفر وجود ندارد که صلاحیت سمت دبیر کلی اوپک را داشته باشد.
سخنگوی اسبق اوپک: ایران انتخاب دبیرکلی را به دوره بعد بکشاند
حمید ظاهری، سخنگوی اسبق اوپک، نیز در گفتوگو با خبرنگار انرژی ایسنا با تایید پیشنهاد زنگنه - وزیر اسبق نفت گفت: در صورتی که یکی از کاندیداهای دو کشور عربی عربستان و عراق برای سمت دبیرکلی انتخاب شوند ایران باید این انتخاب را وتو کند.
وی با تاکید بر اینکه ایران نباید بگذارد حقش در انتخاب دبیرکلی اوپک ضایع شود یادآور شد که از سال 1960 تا سال 2012 ایران به سمت دبیرکلی انتخاب نشده است.
وی با طرح این سوال که نقاط ضعف کاندیداهای ایرانی چه بوده که تاکنون هیچ کدام از آنها در این مدت انتخاب نشدهاند؟ گفت: اکثر کشورهای عضو اوپک برای بار دوم و یا سوم به این سمت برگزیده شدهاند این درحالی است که ایران تنها در اولین دوره انتخاب دبیرکلی توانست به این جایگاه دست یابد.
ظاهری به نمایندگان ایران در نشست روز چهارشنبه اوپک توصیه کرد که در صورت انتخاب فردی به جز کاندیدای ایران نسبت به وتوی این انتخاب اقدام کند و منتظر تغییرات در آینده باشند؛ چرا که در نشست شش ماهه بعد اعضای اوپک می توان به تغییرات سیاسی در جهان و گرفتن حق ایران امیدوار بود.
نماینده ایران در اوپک: وزیر نفت تصمیمگیر نهایی است
در همین رابطه محمدعلی خطیبی طباطبایی- نماینده ایران در اوپک- در گفتوگو با خبرنگار انرژری ایسنا، در پاسخ به این سوال که آیا وتو انتخاب دبیرکل غیر ایرانی جزء برنامههای وزارت نفت است یا خیر گفت: وتوی انتخاب کاندیداهای عربستان و عراق تنها در اختیار وزیر نفت است.
نماینده ایران در اوپک یادآور شد که که در نشست روز چهارشنبه اعضای اوپک، نامزد کشوری دبیر کل خواهد شد که کلیه اعضا بر آن انتخاب اجماع داشته باشند.
به گزارش ایسنا، تصدی سه ساله عبدالله البدری دبیرکل لیبیایی کنونی اوپک در انتهای سال 2012 به پایان میرسد و با توجه به این که دبیرکل بعدی باید فعالیت خود رااز سال 2013 شروع کند از سال پیش تلاشهای چهار کشور ایران، عراق، عربستان و اکوادور برای دست یافتن به این سمت آغاز شد.
البته در حالی که تصور میشد شانس اکوادور به دلیل عدم اجماع اعضا بر انتخاب کاندیدای ایران، عراق و عربستان بیشتر است یک هفته پیش ویلسون پاستور- وزیر نفت اکوادور- از نامزدی این سمت انصراف داد. پاستور علت انصرفش را شانس بسیار کم خود به علت نقش حاشیه ای اکوادور در تولید نفت اوپک اعلام کرد و گفت: انصراف دادم تا اتحاد بیشتری میان اعضا حاصل شود.
هم اکنون غلامحسین نوذری وزیر اسبق نفت ایران ، ماجد المنیف نماینده عربستان سعودی در اوپک و سمیر غضبان مشاور ارشد نخستوزیر و وزیر اسبق نفت عراق برای احراز جایگاه دبیرکلی کاندیدا شدهاند.
اما نوذری 58 ساله وزیر اسبق نفت ایران و کاندیدای احراز پست دبیر کلی دارای مدرک مهندسی کاربردی نفت و کارشناسی ارشد مدیریت صنعتی از دانشگاه تهران است. او از سال ۷۰ تا ۷۸ نماینده دوره چهارم و پنجم مجلس شورای اسلامی بود.
از مهمترین سوابق اجرایی نوذری در نفت میتوان به مدیر افزایش تولید نفت خام در مهندسی و توسعه نفت، عضو هیات مدیره شرکت مهندسی و توسعه نفت و رئیس هیات مدیره شرکت ملی حفاری ایران اشاره کرد.
اگر اعضای اوپک فردا نتوانند در مورد انتخاب دبیرکل بعدی به توافق برسند به احتمال زیاد عبدالله البدری -دبیر کل کنونی اوپک- در این سمت باقی خواهد ماند تا در نهایت در نشستهای آتی تلاشها برای پیدا کردن جانشین وی ادامه پیدا کند.


