مجلس نیازمند نظارت است
مجلس شورای اسلامی یکی از ارکان اساسی و تاثیرگذار کشور و یکی از سه قوه مهم و بنیادی نظام جمهوری اسلامی به شمار میرود که تنها نهاد قانونگذاری در کشور است، به عبارت دیگر، اعتبار مجلس و نمایندگان مجلس به همراه هم آنقدر اهمیت دارد که اگر حتی نمایندهها در محلی غیر از مجلس هم جمع بشوند و قانونی را تصویب کنند، آن قانون اثری برای اجرا ندارد.
خوشبختانه در سالهای اخیر مشاهده میشود که تجربه قانونگذاری و پارلمانتاریستی ما در حال افزایش است و همین آشنایی مردم و حتی نمایندههای مختلف با تجربههای قانونگذاری و نمایندگی مجلس باعث میشود که سطح مجلس از لحاظ کیفی ارتقا پیدا کند. نمایندههای دورههای قبل با تجربههای بیشتر حضور مییابند و نمایندههای جدیدتر با سطح دانش و آگاهی بیشتر چه در عرصه آکادمیک و چه در عرصه عمومی، در مجلس حضور پیدا میکنند، بنابراین میتوان این حرکت را در جهت رشد کیفیت و رشد تاثیر عملکرد مجلس ارزیابی کرد.
در تحلیل این موضوع میشود حتی این بالندگی را به مردم نیز تعمیم داد. چراکه مطالبات مردمی از نمایندگان مجلس شورای اسلامی نیز تغییر کرده و باید گفت در حال حاضر، این مطالبات دقیقتر و با آگاهی بیشتر صورت میگیرد. مردم هم به مرور متوجه شدهاند جایگاه مجلس در عرصه قانونگذاری است و در مسائلی چون تامین آب و برق یا حل مسائل روستایی و مواردی از این دست نیست.
هرگونه مسائل اجرایی به قوه مجریه بازمیگردد و جریان مطالبات مردمی هم از قوه مقننه نشان میدهد مجلس جایگاه حقیقی خود را به دست آورده است. همین آشنایی مردم با قوه مقننه نشاندهنده کیفیت و جایگاه مجلس در دورههای کنونی است.
بنابراین میشود چنین درخواستی را از نمایندهها داشت که حتی در دورههای انتخابات هم از شعارهای اجرایی پرهیز کنند و قولهای اجرایی ندهند و به همان وظایف قانونگذاری خود مشغول باشند. مشکل این است که ما در بسیاری موارد قانون مورد نیاز را داریم و حتی نیازی به قانونی جدید نداریم و مجلس تنها باید به امور نظارتی خود بیشتر بپردازد و تنها در جهت وظیفه خود پیش برود. سوال از رئیسجمهور نشان داد مجلس در حوزه نظارتی خود به طور جدی در حال حرکت است. در موارد بسیاری مشخص است که نیازی به قانون جدید نیست بلکه در چنین مواردی باید نظارت را فعالتر کرد.
خوشبختانه دیوان محاسبات در سالهای اخیر فعالتر شده و با دقت و سرعت بیشتری به کار نظارت مشغول است. از آن طرف هم خوب است که مجلس از ابزارهای نظارتی مانند سوال و استیضاح و تذکر و... که در اختیار دارد، استفاده کند.
در مواردی حتی مشاهده شد که دولت به دلیل قبول نداشتن قانونی از اجرای آن سر باز زد که عجیبترین و شگفتترین کار دولت بود. در اینگونه موارد مجلس باید حساستر و پیگیرتر عمل کند. مجلس رکن اساسی کشور و و مهمترین نیاز هر جامعهای است و با توجه به نوع نیاز جامعه به قانونگذاری باید امیدوار بود که قوه مقننه ما روز به روز مستقلتر و پیگیرتر به وظایف خود عمل کند و از اقداماتی که به ضعف مجلس میانجامد پرهیز کند.
* نماینده مجلس هشتم
