کاش پول یارانه صرف خرید تراکتور می‌شد

پیامدهای جنگ غزه ادامه دارد

چندین روزنامه و از جمله، خراسان، ملت ما، وطن امروز، سیاست روز و حمایت سرمقاله‌های امروز خود را به مسأله غزه و آینده منطقه اختصاص داده‌اند. در این میان، اخبار مربوط به کناره‌گیری وزیر جنگ رژیم صهیونیستی در صفحه نخست بسیاری از روزنامه هم آمده است. جام جم نیز پرونده روز خود را با نام «حماسه حماس» به تاریخچه این گروه فلسطینی اختصاص داده است.

روزنامه ابتکار امروز سرمقاله خود را با نام «ماهیگیری داخلی از پیروزی دیپلماتیک» به فرمان اخیر مرسی برای افزایش اختیارات خود اختصاص داده است. نویسنده ابتکار در این مطلب بر این باور است که مرسی در نتیجه احساس پیروزی ناشی از برقراری آتش‌بس بین حماس و اسرائیل دست به بازی اخیر زده است. ابتکار با تیتر «مصر در آتش التهاب می‌سوزد» نیز به اخبار میدانی این روزهای مصر پرداخته و بازنشستگی باراک وزیر جنگ رژیم صهیونیستی را ناشی از جنگ غزه دانسته است.

آفتاب یزد از بین اخبار منطقه، هشدار علی لاریجانی به اردوغان در ترکیه را برجسته کرده و به نقل از نائب رئیس کمیسیون امنیت ملی خبر داده که لاریجانی در دیدار با مقامات ترک قصد داشت بفهماند که آنها در موضوع سوریه اشتباه می‌کنند.

اعتماد، ضمن این که از ديدار مرسي با قضات عاليرتبه و يك كشته و شصت زخمي در حمله به دفتر اخوان المسلمين در مصر خبر داده، در مطلبی که ترجمه از وال استريت ژورنال است، تحولات کنونی مصر را «كودتاي اخوان المسلمين در مصر» نامیده است.

سردرگمی رسانه‌های ایران در مورد مسائل مصر همچنان به خوبی از صفحات روزنامه‌ها پیداست. در حالی که روزنامه کیهان برای تصویری از رویدادهای مصر، تیتر «ادامه اعتراض گروه‌هاي طرفدار غرب به اقدامات اخير محمد مرسي» را برگزیده است، روزنامه جمهوری اسلامی، سرمقاله امروز خود را با نام «بازگشت زودهنگام فرعون به مصر؟» به حوادث این کشور اختصاص داده است.

در متن این سرمقاله آمده است: «اين كه اقدام انحصارطلبانه محمد مرسي براي افزايش اختيارات رياست جمهوري تا چه‌اندازه با چراغ سبز آمريكا به او براي حل بحران غزه و ستايش اخير هيلاري كلينتون وزير خارجه آمريكا از رئيس‌جمهور جديد مصر ارتباط دارد، به سادگي قابل ارزيابي نيست ولي برخي اين احتمال را مي‌دهند كه او از شانس و موقعيتي كه آمريكا براي عرض اندام او در صحنه سياسي خاورميانه به وي داده، سوءاستفاده كرده و به فاصله 24 ساعت از ميانجيگري براي برقراري آتش بس ميان رژيم صهيونيستي و حماس، خود را به قدرت مطلق در مصر تبديل كرده است.»

بخش‌نامه‌های درهم و برهم

بخش‌نامه‌ها و دستورهای رنگارنگ دولتی که هر یکی ممکن است کار دیروز را باطل کرده باشد از زوایای گوناگون مورد توجه روزنامه‌ها قرار گرفته است. بیشتر این بخش‌نامه‌ها با هدف کنترل جریان واردات و صادرات و البته ارز در کشور صادر شده‌اند، ولی کارایی و ثبات آنها مورد تردید است. آرمان به عدم تمایل صادرکنندگان به عرضه ارز خود در اتاق مبادلات ارزی اشاره کرده و گفته نه معافیت‌های مالیاتی و نه مشوق‌های صادراتی، هیچ کدام صادرکنندگان را اغوا نکرده است.

به گفته آرمان، در حالی‌که رئیس کل بانک مرکزی از ارائه مشوق‌هایی به صادرکنندگان برای عرضه ارز حاصل از صادرات در مرکز مبادلات ارزی خبر داد، به گفته برخی صادرکنندگان، این قشر بر این باور هستند در این شرایط این مشوق‌ها اهمیتی ندارند و ارز خود را در اتاق مبادلات ارزی ارائه نمی‌کنند.

روزنامه ابتکار هم از زبان نايب رئيس اتاق بازرگاني و صنايع و معادن ايران از اصلاح بخشنامه جديد گمرک درباره عدم ترخيص کالاهاي وارداتي با منشا ارز صرافي خبر داده است.

پدرام سلطاني در واکنش به بخشنامه اخير گمرک مبني بر عدم ترخيص کالاهايي که ارز با منشأ صرافي براي واردات استفاده کرده‌اند، گفته: متأسفانه مدتي است که تصميم‌گيري‌هاي فني و تخصصي در حوزه تجارت خارجي از وزارتخانه‌ها و سازمان‌هاي ذيربط اين موضوع، منتزع شده و در جاي ديگري خارج از اين سازمان‌ها تصميم‌گيري می‌شود.

روزنامه جام جم هم تیتر اصلی صفحه نخست خود را به «بخش‌نامه‌های متزلزل مانع ثبات بازار» اختصاص داده و این نقد را بر زبان آورده که بسیاری از بخش‌نامه‌های اقتصادی دولت در چند هفته اخیر، با اصلاحات و تغییرات چندباره مواجه شده است.

بخش‌نامه‌هایی از این دست و اخبار از آینده قیمت ارز، به تیتر اصلی روزنامه‌هایی از جمله اطلاعات، ابرار و جهان اقتصاد نیز تبدیل شده است.

کمی هم انتخابات

احتمالا روزنامه آرمان بیشترین توجه امروز روزنامه‌ها به موضوع انتخابات را به خود اختصاص داده است. این روزنامه در اشاره به فعالیت‌های انتخاباتی اصولگرایان از آنها نقل کرده که فعالیت خود را از چهار ماه پیش آغاز کرده‌اند. این روزنامه همچنین از رسول منتجب‌نیا نقل کرده است که «اصلاحات، اعتقادی به تک‌قطبی کردن کشور ندارد». روزنامه آرمان یادداشت‌های روزی با تیترهای «اصلاح قانون احزاب با چه هدفی؟» و «دور برگردان  اصولگرایان به گفتمان 3 تیر» دارد.

اعتماد تیتر «اصلاح قانون انتخابات در نیمه راه متوقف می‌شود؟» را برای صفحه نخست خود برگزیده و دو گروه را نگران کاهش اختیارات دولت و شورای نگهبان دانسته است، حال آن که کیهان از زبان مدير دفتر حقوقي مركز پژوهش هاي مجلس خبر داده است که «بخش هايي از اصلاح قانون انتخابات در شوراي نگهبان رد خواهد شد».

ابتکار ضمن اشاره به بحث دنباله‌دار اصلاح قانون انتخابات، خبر دیروز مدير کل دفتر انتخابات وزارت کشور را نقل کرده که اعلام نموده کانديداهاي رياست جمهوري، ارديبهشت ماه سال آينده بايد براي نام‌نویسی مراجعه کنند.

آفتاب یزد تصویر صفحه نخست خود را به کرباسچی اختصاص داده و با تیتر «وقتی تیر راستی‌ها به سنگ خورد»، سخنان وی را نقل کرده که گفته "در ایران انتخابات بر محور افراد برگزار می‌شود و مردم به افراد رأی می‌دهند؛ بنابراین، اگر می‌خواهیم انتخاباتی برنامه‌محور داشته باشیم باید به سمت انتخابات حزبی برویم. تا زمانی که انتخابات فرد محور است، برنامه معنی ندارد، چراکه ممکن است فرد به برنامه‌هایی که در زمان رقابت‌ها مطرح کرده است پایبند نباشد و هیچ تضمینی در این زمینه نست. احزاب تضمین خوبی برای تعهدات یک کاندیدا هستند. زمانی که احزاب برنامه ارائه دهند نمی‌توانند از آن تخطی کنند چراکه احزاب به قدرت نیاز دارند و اگر بخواهند فعالیت داشته باشد باید بتواند نظر مردم را جلب کند؛ بنابراین قطعاً اگر دچار انحراف از برنامه شد دیگر رأی نخواهد آورد و خود به خود از صحنه سیاست حذف می‌شوند، اما این تضمین در انتخابات فرد محور وجود ندارد."

مهمترین مطالب روزنامه‌های امروز

سیلاب در جنوب و سرما در شمال کشور، خبری است که با تیترهای گوناگون و به نقل از سازمان هواشناسی در روزنامه‌های امروز آمده، اما این تیتر از روزنامه ابتکار است. این روزنامه مانند بسیاری از روزنامه‌های دیگر، خبر اعلامی از سوی نماینده ویژه مجلس مبنی بر «اعلام تخلف پلیس فتا در پرونده ستار بهشتی» را نیز بازتاب داده است.

امروز آفتاب یزد نگاه پررنگی به اقتصاد دارد، این روزنامه به بررسی چرایی توقف هدفمندی پرداخته و آن را توقف منطقی نامیده است. این روزنامه به ارزیابی موفقیت مسکن مهر هم پرداخته و سخنان دو مسئول در مورد ارز را هم نقل کرده است. وزیر صنعت نوید داده که در هفته‌های آینده، خبرهای خوبی در حوزه ارز خواهیم داشت، ولی رئیس اتاق تهران در همین باره گفته نباید برای تک نرخی شدن ارز عجله کرد. وی قیمت ثابت دلار را بین ۲۰۰۰ تا ۲۳۰۰ تومان دانسته است.

رسیدن ایران به ریاست بر اوپک گازی و نیز ابراز نگرانی شدید از اوج گرفتن قاچاق گازوئیل به ترکیه و پاکستان در روزنامه‌های و از جمله آرمان بازتاب داشته است. آرمان پای سخنان محمود حجتی، وزیر سابق کشاورزی هم نشسته که پرداخت یارانه نقدی را حمایت پایدار از تولید ندانسته و آرزو کرده که «ای کاش پول یارانه صرف خرید تراکتور می‌شد.»

روزنامه جام جم در مطلبی با نام « عزيزم! متاسفم» تلاش کرده است که به آموزش راه و رسم طلب بخشايش از ديگران بپردازد. این مطلب متن بیلبوردی را در کشوری همسایه نقل کرده که در آن نوشته شده است: «همه مردم این شهر شاهدند که چه بی‌اندازه دوستت می‌دارم و با این همه عشق اما، دلت را شکسته‌ام. از تو و خانواده‌ات طلب بخشایش دارم. مرا ببخشای و بدان که عشق من ابدی است».

این روزنامه در ادامه گفته که هر چند تقاضای بخشایش فوق مربوط به روابط زن و شوهری است، بحث گسترده‌تر است و در آموزش طلب بخشایش خود آورده که در گام نخست، مسئوليت اشتباهتان را بپذيريد، در گام دوم و در صورت مناسب بودن از چشم‌ها تا دست‌ها با طرف دیگر ارتباط برقرار کنید و در گام سوم تقاضای بخشایش خود را به زبان بیاورید، ولی به یاد داشته باشید که نادرست‌ترین حرکت پس از گفتن متاسفم این است که باز سر خانه اول برگردید و با این که پشیمانی‌تان را ابراز کرده‌اید، تقلا کنید جریان دلخوری را به نفع خودتان تعبیر کنید.

چند روزنامه امروز هم به ناشناخته ماندن آثار ارزشمند ایرانی که در فهرست میراث بشری ثبت شده‌اند، اشاره کرده و از این که وب‌سایت یا کتابی برای معرفی بسیاری از آنها نیست، گله کرده‌اند.

مطالب برگزیده روزنامه‌های امروز

تهران امروز: بازي سرنوشت در عراق به قلم حجت كاظمي

اخبار و اطلاعات منتشره در مورد مرحله جديد درگيري‌هاي ميان دولت مركزي عراق و حكومت اقليم كردستان حاكي از تعميق شكاف هاي سياسي و اجتماعي و آشكار شدن منازعات نهفته در عراق دارد.الجزيره در گزارشي از درگيريهاي موجود عنوان كرده است كه نيروهاي نظامي دو طرف پيرامون مناطق مورد اختلاف صف كشي كرده و در حال تحكيم مواضع خود هستند. سياستمداران نيز در حال تشديد تهديدات لفظي خود عليه يكديگر مي باشند.

از چشم انداز مولفه هاي تعيين بخش به مفهوم دولت ملي،عراق در شرايط كنوني فاقد دولت به معناي مدرن آن مي باشد؛ چراكه يك بخش از چارچوب سرزميني آن عملا خارج از حيطه دولت مركزي عمل مي كند.در طي نزديك به يك دهه گذشته حكومت اقليم كردستان،ضمن تقويت نيروهاي نظامي خود،ميلياردها دلار سلاح خريداري كرده، قراردادهاي نفتي و اقتصادي زيادي با دولتها و شركتهاي چندمليتي امضا نموده و تمايل زيادي به شكل دادن به يك سياست خارجي مستقل از خود نشان داده كه وجه مشخص آن در قالب ايجاد همكاري‌هاي نظامي و امنيتي با رژيم اسرائيل و دولت تركيه آشكار مي شود. تحليلگران مسائل منطقه اي ترديدي در اين نكته ندارند كه تمايلات نيرومندي در سياستمداران كرد براي شكل دادن به فرآيندي منتهي به استقلال سياسي وجود دارد كه تاكنون در سايه مخالفت قدرتهاي منطقه اي و نيز عدم همراهي جدي ايالات متحده به جايي نرسيده است.

در اين ميان اما موفقيت يا شكست آرزوهاي حكومت كردستان عراق از يكسو وابسته به جهت گيري و رويكرد دولتهاي خارجي موثر در تحولات عراق و از سوي ديگر تابعي از توان و نحوه عملكرد طرفين در اين منازعه است.دولت مركزي عراق پس از سقوط صدام در شرايطي شروع به تكوين و استقرار نمود كه تقريبا تمام زيرساخت هاي نظامي و امنيتي و اقتصادي دولت فروپاشيده بود و همه چيز مي بايست از نو ساخته شود؛ حال آنكه دولت محلي اقليم كردستان از حدود يك دهه قبل به نحوي مستقل از دولت مركزي عمل مي كرد و توانسته بود زيرساخت‌هاي محكمي براي افزايش اقتدار خود ايجاد كرده و قدرت دولت مركزي را تا حد زيادي از ميان بردارد.فروپاشي دولت مركزي در مقطع حمله آمريكا نيز فرصت موثري را براي دولت محلي ايجاد كرد تا در اين خلأ موقعيت خود را در مقابل قدرت دولت مركزي بيش از پيش تحكيم كند.

در شرايط كنوني شواهد حاكي از افزايش قدرت نظامي، امنيتي و اقتصادي دولت مركزي و تمايل آن براي كاستن از قدرت و حوزه مانور دولت محلي دارد و در اين مسير محدود كردن زمينه هاي كسب درآمد و نيز كنترل مانورهاي حكومت اقليم در حوزه سياست خارجي دنبال مي شود كه در صورت موفقيت مي تواند بسترهاي موثري براي بازگشت اقليم كردستان به زير سيطره نفوذ دولت مركزي ايجاد كند.سران حكومت محلي نيز با آگاهي از اين جهت گيري دولت مركزي مي كوشند تا حد ممكن قدرت خود را تحكيم و منابع مستقل اقتصادي خود را افزايش دهند و در نهايت با افزايش پيوندهاي بين‌المللي خود در حوزه هاي اقتصادي، سياسي و امنيتي، از يكسو مانع از اعمال كنترل دولت مركزي بر خود شده و از سوي ديگر زمينه را براي حركت‌هاي بعدي در راستاي تشكيل دولت مستقل فراهم آورند. در معادله قدرت ميان دولت مركزي و دولت محلي، بي‌ترديد دولت مركزي قدرت بيشتري در اختيار دارد ولي عامل مهم و محوري ديگري در اين معادله و موازنه وجود دارد كه روند آتي رويدادها تا حد زيادي وابسته به آن است؛ جهت‌گيري و رويكرد قدرتهاي منطقه اي و محلي موثر در سياست عراق.

ايران و تركيه به عنوان كشورهاي هم مرز با منطقه كردنشين و داراي اقليت هاي كردي در كشور خود طبعا مخالفتي جدي با تقويت بسترهاي استقلال خواهي منطقه اقليم كردستان دارند؛ به وي‍ژه كه شواهد بسياري حاكي از آن است كه بازيگراني چون اسرائيل و تا حدودي فرانسه(به عنوان متحد سنتي كردها) تمايل دارند تا از اين منطقه به عنوان پايگاهي براي افزايش توان مانور منطقه اي خود استفاده كنند.در اين بين اما تركها نگاه چندان مثبتي به دولت مالكي ندارند و طي سالهاي گذشته كوشيده اند تا پيوندهاي خود را با بارزاني تقويت و از آن به عنوان ابزاري براي تحت فشار قرار دادن دولت مالكي استفاده كنند.گرچه تركها تمايلي به تقويت نيروي استقلال خواهي در اقليم كردي ندارند ولي طبعا تقويت دولت عراق را نيز چندان خوش نمي‌دارند و تمايل دارند تا با حفظ وضع موجود از پيوندهاي خود با حكومت محلي در راستاي تحت فشار قرار دادن حكومت مركزي استفاده كنند.

در اين بازي اما رويكرد و جهت‌گيري ايالات‌متحده نيز از اهميت بسياري برخوردار است.از زمان تقسيم امپراتوري عثماني و شكل گيري دولت عراق، غرب هيچ گاه تمايلي به صحه گذاشتن به ادعاهاي جدايي‌طلبانه كردها نداشته است و تحقق اين فرآيند را باعث تزريق بحران‌هاي ارضي و مرزي جديدي در خاورميانه مي دانسته كه تبعات آن به هيچ وجه قابل پيش‌بيني نيست. در كلان ترين تحليل، آمريكا همچنان به اين رويكرد وفادار است ولي مشاركت فعال كردها در امر براندازي دولت صدام و نيز اقتضائات مربوط به استفاده از كردها در مانورهاي منطقه اي و نيز كنترل دولت عراق در سالهاي آتي اقتضاي آن را دارد كه حكومت محلي اقليم كردستان از تعرض جدي دولت مركزي حفظ شود. از اين رو آمريكايي‌ها در سالهاي گذشته از يكسو توجهي به ادعاهاي جدايي‌طلبانه سران اقليم نداشته و آنها را به وفاداري به دولت مركزي تشويق كرده‌اند و از سوي ديگر نيز مانع اقدام جدي دولت مركزي براي سركوب ادعاهاي محلي شده‌اند.آمريكايي‌ها احساس مي‌كنند كه تداوم وضعيت كنوني مي‌تواند تامين‌كننده منافع آتي آنها در عراق باشد.

جمع بندي آنكه موازنه و معادله قدرت ملي، منطقه اي و بين المللي بر حفظ وضع موجود در عراق است ولي نفس و ماهيت دولت ملي اقتضاي آن را دارد كه نفوذ سرزميني خود را تا منتهي اليه مرزهاي سرزميني خود بگستراند و موانع موجود در مقابل خود را به تمكين وادارد.از اين جهت مي‌توان در سالهاي آتي شاهد درگيري‌هاي شديدتري در عراق بود كه عملكرد طرفين و جهت‌گيري نيروهاي خارجي نتيجه نهايي را در اين منازعه رقم خواهد زد.

مردم سالاري: «رؤياي احداث شهر فرزانگان» به قلم ولي درويشي

دير زماني است که در دانشگاه کار مي‌کنم و در دانشگاه‌هايي نيز تحصيل کرده و مي‌کنم. افتخار آشنايي و خدمت به استادان فراواني را داشته و دارم و از محضر استادان بزرگي بهره‌ جسته و مي‌جويم. سال‌هاست که موضوعي مرا سخت مي‌آزارد. دردم مي‌دهد و تأثرم را برمي‌انگيزاند. اندوه مي‌برم و چون دستم به جايي نمي‌رسد، فقط اندوهم دوچندان و صدچندان مي‌شود. در طول اين مدت، بزرگ استادان صاحب نام و داراي کمالي را درک کرده‌ام که تا بودند پاسشان نمي‌داشتند و وقتي مردند در ختم‌شان حضور يافتند و به برگزاري مراسم يادبودي برايشان بسنده کردند. شايد هم اگر در اواخر عمر مسئوليتي داشتند، کتابخانه‌اي، سالني يا آزمايشگاهي را به نامشان کردند و همين. «من خود به چشم خويشتن» ديده‌ام که دانش پژوهاني، نه هفته‌ها و ماه‌ها بل سال‌ها، بسيار رنج‌ها بر خود هموار کرده‌اند تا از حضور فلان استاد، بهره جويند.

ولي آن پير استاد فرزانه گهربها را، حتي در مهد دانش که دانشگاهش نام داده‌اند، قدر هم نمي‌دانند تا چه رسد که بر صدرش نشانند. حتي بسيار ديده و شنيده ام که از سوي پاسداران نوپاي حريم علم و دانش! صندلي از زيرش کشيده‌اند تا بر زمينش بنشانند. بارها و بارها و بارها پاي درد دل اين دانايان خميده قامت و فرزانگان موي سپيد کرده، نشسته و حسرت‌ها برده‌ام. بسي در شگفت مانده‌ام که اگر ناداني چو من قدر اين گنجينه‌ها را نمي‌دانيم بر ما حرجي نيست اما شاخ و شانه کشيدن و گاه بي‌حرمتي برخي مدرسان دانشگاهي آگاه از قدر و منزلت آنان را چگونه مي‌توان توجيه کرد. ديده‌ام، مدرسان جواني را که به هر کاري دست يازيده‌اند تا از کلاس‌هاي آنان بکاهند و بر دروس تدريسي خود بيفزايند.

ديده‌ام، مدير گروهي را که استاد سابق خود را براي 4 ساعت تدريس، 2 ميان‌روز از کرج تا به تهران کشانيده است، بي‌آنکه بفهمد چه مشقتي را بر پيرمرد تحميل کرده است و اين تردد مضاعف استاد، چه خيانتي به ساحت علم است. ديده‌ام مدرسي تازه بر مسند تدريس!

نشسته را، که استاد سابق و همکار کنوني اش را در پيش دانشجويانش مبتلا به آلزايمر معرفي کرده و همصدا با آنها قاه قاه خنديده است. ديده‌ام دانشجوياني را که پير استاد سخت کوش و سخت‌گيرشان را با اعتراض و امضاي طومار و... از استادي خود کنار گذاشته‌اند. حتي ديده‌ام خدمتگزاري را که به بهانه بهانه‌گير بودن آن دانشمند سپيد موي، چه قصورهاي عمدي در تأمين قند و چاي او کرده است. از اين فرزانگان شنيده‌ام که چه ناشنيدني‌هايي را به گوش خود از دهان کساني که جز خير و صلاح و سعادتشان را نخواسته‌اند، شنيده‌اند و خود را به نشنيدن، زده‌اند. اينها همه، سواي مشكلات زندگي شخصي و بيكسي و تنهايي‌هايشان است. آري بسيار از اين سوزهاي پردرد در دل دارم و يقين دارم که دردمندتر از من، بسيارند.

هر گاه که شاهد عدم حفظ كرامت اين جانشينان انبياء و پيامبران، اين عالمان پير و کهن خزائن دانش هستم، آرزو مي‌کنم اي کاش در اين مملکت که روزگاري فخرش به عالمانش بود، بيشتر به اين استادان پرداخته مي‌شد، اسباب راحتشان فراهم مي‌گشت و با فراهم‌آوري بستر مناسب، تا دم آخر از خزانه علم و چشمه تجربيات عالمانه شان بهره‌ها برده مي‌شد.

در خيال خود، مجموعه‌اي مسکوني، پژوهشي، رفاهي، تفريحي و... را تصوير مي‌کنم که در آن پژوهشکده‌هايي به تفکيک علوم، مختص اين بزرگان وجود دارد. در هر پژوهشکده دفاتري براي هر کدام از اين بزرگان. در هر دفتر دو يا چند کارمند اداري و چندين پژوهشگر علاقه مند و دانشجوي معتبر و... که چون شمع گرد استاد مي‌گردند و دانش و رهنمودها و نظرات و حتي خاطرات و زندگي‌اش را مکتوب و ثبت و ضبط کرده و همگام و همراه با او، آخرين يافته‌هاي علمي‌را با دانش کهن‌تر و تجربيات ارزشمند او، تلفيق نموده و برگي بر صفحات علم و دانش مي‌افزايند. کمي‌ آن‌سوتر از اين پژوهشکده‌ها نيز، مجموعه‌هاي مسکوني و رفاهي و تفريحي مناسب و درخور اين عزيزان را مي‌بينم، با اسباب و لوازم و تمام تمهيدات تأمين‌کننده آرامش و رفاه آنان. مديريت اين مجموعه را نيز، نه انسان‌هايي از جنس پول‌ و ‌مسند و سياست، که عزيزاني فرشته‌خو، نازل شده از آسمان عشق، براي طواف بر گرد اين قبله‌هاي علم و دانش، عهده دار هستند.

چه رؤياي شيريني است اين. ازين پس، استادان قامت خميده گيسو سپيد کرده سرزمين من، ديگر نه از تنهايي و فقر و كسالت مي‌نالند، نه از بدعهدي ايام و ناسپاسي مردمان به ستوه مي‌آيند، نه مورد تحقير و تمسخر مدعيان تدريس و تحصيل دانش روز قرار مي‌گيرند، نه دست و پايشان در چاله‌هاي بي‌ياوري کوچه پس کوچه‌هاي شهرهاي استاد نشناس مي‌شکند، نه حسرت داشتن گفتني‌ها و نتوانستن تقرير و بهره‌وري از آنها را دارند و نه‌ اندوه مردن در کنج خانه‌هاي تنهايي‌شان و نگراني برخاستن بوي تعفن از جسدهاي ديرمرده شان.

به يقين، فرزانگانمان «ماه»‌هاي رو به افول امشب و فرداي ما هستند. کاش شهري داشتيم به ابهت نام و نشان آسماني آنان. «شهر فرزانگان». شهري که اگر بود، «استاد انتظامي» عزيزمان دل به ساخت «خانه سالمندان» خوش نمي‌داشت.

جام جم: علل اختلاف‌هاي چين و ژاپن بر سر جزاير مورد مناقشه

چندی است، موضوع حاکمیت بر سر جزایر دریای چین‌شرقی‌ تنش‌های بسیاری را به همراه داشته، علت این امر جدای از حس وطن‌پرستی و حفظ حاکمیت ملی، چه موضوع دیگری می‌تواند باشد.

رنجش‌های تاریخی و سیاسی چین و ژاپن بر سر موضوع حاکمیت بر جزایر دریای شرقی جو سنگینی را بر روابط این دو کشور حاکم ساخته، به طوری که حتی ساده‌ترین مساله یعنی ماهیگیری هم از آن تاثیر پذیرفته است. فارغ از همه کشمکش‌ها باید گفت یک دلیل عمده است که اغلب نادیده‌گرفته می‌شود و آن، مساله انرژی و منابع زیرزمینی در این جزایر است. در آسیا خصوصا در کشور چین تقاضا برای انرژی و سوخت روز به روز در حال افزایش است.

اگر در نظر گرفته شود که منابع گاز طبیعی دریای چین‌شرقی بسیار غنی است، آن‌گاه موضوع تاحدی روشن‌می‌شود. دلیل عمده رفتارهای خشونت‌آمیز نیز به وضوح از همین منابع غنی انرژی سرچشمه می‌گیرد. این‌که چه مقدار گاز طبیعی یا نفت در این ذخایر وجود دارد، هنوز دقیقا مشخص نیست. مساله اینجاست که ادعاهای اراضی مانع بزرگی بر سر راه انجام تحقیقات بیشتر است. یک منبع چینی تخمین‌زده که منابع نفتی جنوب دریای چین حدود ۲۱۳ میلیارد بشکه ذخیره دارند. اگر این برآورد صحت داشته باشد، رقمی قابل توجه است که براحتی نمی‌توان آن را نادیده گرفت. در نظر داشته باشید که اواخر سال ۲۰۱۱ تخمین زده شد ذخایر کشور ونزوئلا ۵/۲۹۶ میلیارد بشکه و ذخایر کشور عربستان ۴/۲۶۵ میلیارد بشکه است. ذخایر دریای چین با آن‌که از ذخایر این دو کشور کمتر است، اما در هر‌صورت رقمی قابل توجه است. این ذخیره احتمالی حدود ده‌برابر بیشتر از برآورد ذخایر خلیج مکزیک خواهد بود. جالب اینجاست که برآوردهای کشور چین نشان می‌دهد ذخایر گاز طبیعی این ناحیه نیز با حدود ۲۵۰ تریلیون فوت مکعب یکی از بزرگ‌ترین ذخایر جهان است.

توافق‌های بین‌المللی

مفاد معاهده سازمان ملل در زمینه حق استفاده از منابع دریایی به کشور‌ها این اجازه را می‌دهد که در فاصله ۲۰۰‌مایل دریایی از ساحل هر کشور، انحصارا بتوانند از منافع اقتصادی بهره‌برداری کنند. در آب‌های آسیای جنوب شرقی این قاعده به دلیل همپوشانی‌های گسترده معمولا زمینه‌ساز یک سری ادعاهای ضد و نقیض می‌شود. برای حل چنین مسائلی لازم است که دو طرف با یکدیگر به نوعی توافق ضمنی دست پیدا کنند.

کشور چین از سال ۲۰۰۶ به بعد گاز طبیعی محدوده چون ژیااو را استخراج می‌کند. این محدوده نزدیک به خط حائل توافقی میان کشور چین و ژاپن است. ژاپن پیشنهاد کرده این محدوده به عنوان مرز مستقل دریایی شناخته شود؛ ولی چین این درخواست را رد کرده است. ژاپن مشکوک است که کشور چین در حال برداشت از منابع گازی این کشور باشد. این درحالی است که چین آن را با ارائه داده‌های زمین‌شناسی رد می‌کند. جزایر مورد اختلاف سنکاکو / دیائو در سمت جنوب غربی این محدوده گازی و نزدیک کشور تایوان واقع شده‌اند. یادآوری می‌شود که تایوان نیز در مورد این جزایر ادعاهایی دارد. کشوری که بتواند این جزایر را جزو خاک خود به ثبت برساند، نه‌تن‌ها منابع گازی چون ژیااو را تصاحب می‌کند، حتی صاحب ذخایر نفتی که تصور می‌شود در اطراف این جزایر وجود دارد نیز می‌شود.

حل بحران

چین و ژاپن هر دو مدعی هستند این قضیه باید به صورت صلح‌آمیز حل و فصل شود، اما در عین حال هر دو طرف این جزایر را جزو تفکیک‌ناپذیر کشور خود می‌دانند. با توجه به این‌که کشور ژاپن پس از زلزله و سونامی مارس ۲۰۱۱ دست‌به گریبان مشکلات اقتصادی متعددی بوده است، لذا به هیچ وجه نمی‌تواند این منبع درآمدزا را نادیده بگیرد. علاوه بر همه این مسائل این واقعیت هم وجود دارد که ژاپن از نظر ذخایر سوخت فسیلی بشدت با کمبود مواجه است. ژاپن قصد دارد هرچه سریع‌تر رابطه ​اش را با همسایه بزرگ خود بهبود‌بخشد. در مقابل چین نیز بزرگ‌ترین مصرف‌کننده انرژی در جهان است و هر ساله ۶ درصد بر میزان مصرف این کشور افزوده می‌شود. تقاضای انرژی حتی در کشورهای اطراف نیز بشدت رو به افزایش است؛ اما همه این کشور‌ها رابطه تجاری و اقتصادی بسیار نزدیکی با چین دارند و همین مسأله معادله را چند مجهولی می‌کند.

در مجموع علایق مشترک زیادی برای تصاحب این منابع طبیعی با ارزش وجود دارد که در جای خود می‌تواند زمینه‌ساز بحران‌های بیشتری در آینده شود. طرح‌های مختلفی تاکنون ارائه شده تا این مشکل هرچه سریع‌تر حل‌شود، اما اصل موضوع اجرای این قبیل طرح‌هاست. از آنجا که دریای چین جنوبی رابط میان اقیانوس آرام و اقیانوس هند به حساب می‌آید، لذا این محدوده یکی از کریدورهای دریایی شلوغ جهان به شمار می‌رود. پس در هرصورت حل این بحران نه تنها به نفع این دو کشور بلکه به نفع سایر طرف‌ها نیز خواهد بود.