از بازي بومي و محلي تا قهرماني در آسيا

به گزارش «تابناک»، کبدی اصالتا ورزش بومی و سنتی ایرانیان است و ریشه‌ای پارسی دارد؛ البته هرچند هندی‌ها خود را مالک و صاحب آن می‌دانند، با ورود جدی ایران به عرصه رسمی مسابقات آسیایی و جهانی که از اوایل دهه ۸۰ شمسی صورت گرفت عملا این نکته به اثبات رسید که ایران بنیانگذار و ابداع کنننده کبدی بوده است.

بنا بر این گزارش، هرچند در اینجا بر سر اینکه کدام کشور نخستین آغازگر بازی کبدی بوده، مناقشه‌ای نداریم، اما محض آگاهی دوستداران کبدی عرض می‌کنیم که کبدی در لغت به معنای «کی بودی» خودمان است و این کلمه در شاهنامه فردوسی چند بار آمده و هم اکنون اگر به استان خراسان بزرگ اعم از رضوی و شمالی و جنوبی ـ سیستان و بلوچستان و حتی گلستان سفر کنید و سری به روستاهای این مناطق بزنید، خواهید دید که در بازی‌های سنتی آن‌ها کلمه کبدی هست.

در استان خراسان رضوی و در روستاهای شهرستان سبزوار، هنگامی که به بازی کبدی مشغول می‌شوند، در حین بازی شعری می‌خوانند که در آن کلمه کبدی نهفته است و آن عبارت است از:
شصتاگلناراست کبدی‌اند و بدی‌اند و بدی‌اند...

بنابراین کبدی اصولا کلمه‌ای برگرفته از دستور زبان اصیل فارسی است و از آنجا که ما خیلی دیر جنبیدیم، هندی‌ها آن را به نام خود در آسیا به ثبت رساندند؛ اما نباید از انصاف هم گذشت که اگر تلاش هند و پاکستان نبود، این رشته به این راحتی‌ها وارد بازی‌های آسیایی نمی‌شد.

ولی سخن ما اینجاست که ایران در حالی در بازی‌های گوانگژو، نایب قهرمان شد که هند دارای بیش از هشت هزار باشگاه و تیم کبدی است و پاکستان هم تعداد بی‌شماری تیم کبدی دارد.

ایران اما از سال ۸۰ شروع کرد و آغاز کبدی ایران به شکل کلاسیک، باعث ایجاد رقابتی بزرگ بین کشورهای آسیایی شد. به گفته رییس فدراسیون جهانی کبدی، ایران با ورود خود رونق بیشتری به کبدی آسیا بخشید.

بنا بر این گزارش، اکنون تیم ملی کبدی ساحلی ایران در بازی‌های ساحلی آسیا، توانست با شکست هر دو قدرت بزرگ جهانی و آسیایی کبدی (هند و پاکستان) برای نخستین بار سرود قهرمانی سر دهد و بی‌گمان اگر در رده بانوان هم امکان حضور بانوان ما در بازی‌های ساحلی فراهم بود، شک نکنیم که دختران ما هم شانس نخست قهرمانی بودند.

با وجود این، هرچند کبدی ساحلی تفاوت‌های عمده‌ای با کبدی استاندارد یا هفت نفره بازی‌های آسیایی دارد، اکنون ایران به جایی رسیده که هندی‌ها و پاکستانی‌ها، نگران روبه‌رو شدن با بچه‌های ما هستند و تیم ملی ساحلی هم با شکستن تابوی هند، راه را برای تیم هفت نفره کشورمان باز کرد تا در اینچوان کره ضمن دفاع از عنوان نایب قهرمانی دوره گذشته به فکر به دست آوردن مدال طلای این بازی‌ها هم باشد.

از جمله عوامل پیشرفت کبدی در ایران، می‌توان به مدیریت و برنامه‌ریزی درست فدراسیون، برگزاری منظم مسابقات لیگ، ایجاد فضایی مناسب برای جذب نیروهای مستعد و حمایت‌های وزارت ورزش و جوانان و کمیته ملی المپیک دانست، ولی به باور ما، هنوز هم کبدی ایران جا برای پیشرفت زیاد دارد.

هنوز لیگ بر‌تر کبدی و شمار تیم‌های آن دقیق مشخص نشده‌اند و هر سال به یک شکل خاص برگزار می‌شود، استان‌هایی همانند سیستان و بلوچستان، خراسان بزرگ (هر سه استان)، گیلان، هرمزگان و تعدادی دیگر که زمینه پیشرفت کبدی دارند، آن گونه که باید و شاید وارد گود نشده‌اند و به رغم فعالیت رسمی هنوز هم نیاز به توجه ویژه‌تری دارند تا توانمندی‌های خود را به معرض نمایش درآورند و اگر پایگاه‌های کشف استعداد از سوی فدراسیون در همه این استان‌ها فعال باشد، شک نکنید که آینده درخشان‌تری در همه رده‌های و همه رشته‌های کبدی در انتظار ایران در آسیا و جهان خواهد بود.

قهرمانی و طلای بازی‌های ساحلی آسیا مبارک همه کسانی باد که در این چند سال برای احیای کبدی تلاش کردند و با تمام وجود این رشته را از یک بازی سنتی و بومی و محلی به یک رشته افتخار آفرین و مدال آور تبدیل کردند.

نمونه این رشته‌های بومی و محلی در ایران بزرگ آنقدر داریم که اگر بتوانیم به خوبی آن‌ها را قانونمند کرده و در راه معرفی آن موفق باشیم همین امروز و هم‌اکنون می‌توان بیش از پنج رشته جذاب و زیبای ایرانی را به آسیا و جهان و حتی المپیک معرفی کرد:

بازی هفت‌سنگ، گوی بازی، بازی‌های محلی در لرستان، کردستان، خراسان، گیلان، گلستان، مازندران و... .

فقط کمی همت و تلاش و سرمایه‌گذاری از سوی مسئولین لازم است.