17 خرداد ماه، رژه ديدني ناهيد از مقابل خورشيد

ساكنان مناطق مختلف سراسر ايران، 17 خردادماه مي‌توانند شاهد پديده كم نظير نجومي گذر سياره ناهيد از مقابل خورشيد باشند؛ رويداد بي‌نظير قرن بيست و يكم كه بشر تا 105 سال ديگر شاهد نمونه ديگري از آن نخواهد بود.

مسعود عتيقي، مدير انجمن نجوم آماتوري ايران با اعلام اين مطلب به ايسنا گفت: پديده گذر سياره ناهيد (زهره) از مقابل خورشيد آخرين بار در 19 خرداد سال 1383 خورشيدي رخ داد كه مراحل آن به طور كامل از كشورمان قابل مشاهده بود. اين واقعه در حالي رخ داد كه منجمان جهان 122 سال براي تكرار آن منتظر بودند، بدين معني كه آخرين بار در سال 1261 خورشيدي (دوره قاجاريه) اين واقعه رخ خواهد داد كه بنا به اطلاعات موجود يك گروه آلماني نيز در اصفهان رصدگذر 1253 را انجام و اين واقعه را مطالعه كرده است. مراحل كامل اين رخداد از حدود 250 سال قبل در كشورمان به طور قابل رصد نبوده است. بنا به برخي مستندات تاريخي در زمان ابن‌سينا و با روش ايجاد اطاق تاريك، اين پديده مورد مطالعه قرار گرفته است. بعد از سال 1383 نيز كه مراحل كامل واقعه را در كشورمان شاهد بوديم شايد بتوان گفت كه تا چند قرن ديگر مراحل كامل رويداد در ايران قابل رصد نخواهد بود.

وي با بيان اين كه اين رخداد تنها براي سيارات تير (عطارد) و ناهيد (زهره) كه مدار آنها از زمين به خورشيد نزديكتر است، از ديد ناظر زميني رخ مي‌دهد، خاطرنشان كرد: با توجه به عبور اين سيارات از مقابل خورشيد و خطرات ناشي از رصد مهر تابان ضروري است هر فرد رصدگر داراي عينك مخصوص رصد اين پديده باشد و يا تلسكوپ و دوربين عكاسي و فيلمبرداري خود را به فيلتر مايلار (ويژه رصد خورشيد)‌ مجهز كند. رصد سياره ناهيد هنگام عبور با تلسكوپ مجهز به فيلتر و يا با چشم غير مسلح و تنها با استفاده از عينك مخصوص رصد خورشيد امكان پذير است. رصد بعدي گذر ناهيد پس از سال 1391 در سال 1496 خورشيدي يعني 105 سال ديگر امكان‌پذير خواهد شد. دوره‌هاي گذر اين جرم هر هشت سال، 122 سال و هشت سال، 105 سال در خرداد ماه و آذر ماه تكرار مي‌شوند.

عتيقي اضافه كرد: انجمن نجوم ‌آماتوري ايران در تلاش است در صورت تامين زير ساختهاي لازم از سوي مسوولان ذي‌ربط به رصد عمومي پديده با ابزارهاي استاندارد مجهز به فيلتر و عينك‌هاي رصد همراه با توزيع بروشور به صورت رايگان در مناطق مختلف پايتخت اقدام و از گروه‌هاي نجومي ساير شهرها براي اجراي چنين برنامه‌هاي رايگان عمومي دعوت به عمل مي‌آورد.

ضمنا همايش يك روزه‌اي در خصوص اين پديده براي عموم مردم به ويژه علاقه‌مندان نجوم در كشور و رصد تخصصي گروه پژوهشي انجمن نجوم آماتوري ايران در شرق چين برگزار خواهد شد .