پرونده آزادراه تهران-‌شمال مختومه می‌شود؟

وعده ها- اگرچه اتمام پروژه‌های نیمه‌تمام عمرانی یکی از پارامتر‌های مدنظر مسئولان به شمار می‌آید اما در شرایط کنونی عزم دولت برای تحقق این دیدگاه در شرایطی مطلوب قرار دارد. به عنوان نمونه ساخت آزادراه حدود 123 کیلومتری تهران – شمال پروژه‌ای که در شرایط کنونی حدود 34 سال (مطالعه 1356- کلنگ‌زنی 1375 – شروع عملیات اولیه 1382) از عمر آن می‌گذرد برای بسیاری ایرانیان اتمام این پروژه طی چند دهه گذشته به یک آرمان ملی تبدیل شده است. باید در نظر داشت که پیشرفت فیزیکی این پروژه تا قبل از سال 1384 براساس آخرین برآوردهای رسمی حداکثر حدود 15 درصد گزارش شد.

تدابیر قابل تأمل

البته در این روند برخی تحرکات سایر ارگان‌ها نظیر مجلس نیز برای همراهی دولت در تسریع بهره‌برداری آزادراه تهران – شمال قابل تأمل بود. اوایل تابستان سال گذشته برخی نمایندگان مناطق شمالی کشور پیگیر تسریع در عملیات آزادراه تهران – شمال از تریبون خانه ملت شدند که در این زمینه رئیس مجلس با صدور دستور ویژه‌ای به کمیسیون عمران، تحقق این مسئله را مدنظر قرار داد. براین اساس اعضای کمیسیون عمران با مسئولان مرتبط پروژه آزادراه تهران– شمال در وزارت سابق راه و ترابری جلساتی را برگزار کردند و توافقی به عمل آمد تا پروژه مذکور حداکثر طی 5 سال به اتمام برسد.

همچنین تخصیص 1400 میلیارد تومان اعتبار ظرف مدت سه سال برای این پروژه مدنظر قرار گرفت. بدین‌گونه مقرر شد که وزارت راه و بنیاد مستضعفان در سال گذشته هر کدام به مبلغ 150 میلیارد تومان، سال 90 هر کدام به مبلغ 250 میلیارد تومان و در سال 91 نیز هر کدام به مبلغ 300 میلیارد تومان اعتبار در این پروژه تزریق کنند. البته در این توافق، مجلس تدبیری برای تسریع در تحقق دیدگاه مذکور ارائه نکرد و فقط جامه عمل پوشیدن به این دیدگاه توسط دولت را مورد تأکید قرار داد.

این مسائل در حالی مطرح است که احمد صادقی مدیرعامل شرکت ساخت و توسعه زیربناهای حمل و نقل کشور در خصوص برنامه دولت برای به سرانجام رسیدن پروژه آزادراه تهران – شمال مسائلی را بیان کرد.

بهره‌برداری قطعه چهارم آزادراه تهران - شمال سال 91

یکی از اولویت‌های بنیادین وزارت راه و شهرسازی، راه‌اندازی بخش عمده‌ای از آزادراه تهران – شمال تا پایان دولت دهم خواهد بود.

احمد صادقی مدیرعامل شرکت ساخت و توسعه زیربناهای حمل و نقل کشور با اعلام این مطلب گفت: در شرایط کنونی منطقه یک آزادراه تهران – شمال (حدفاصل تهران – شهرستانک) با پیشرفت‌ فیزیکی حدود 45 درصد مراحل ساخت را می‌گذراند. این مقام مسئول از انجام مکاتبه و تذکرات لازم به مجموعه بنیاد بابت تأخیر و کم‌کاری طرف چینی در فاز اول آزادراه تهران – شمال خبر داد و گفت: در صورت بی‌توجهی به این درخواست، این امکان وجود دارد که در آینده مذاکراتی برای گرفتن حق مدیریت بنیاد از منطقه یک آزادراه تهران – شمال صورت بگیرد و مدیریت پروژه به یک پیمانکار ایرانی سپرده شود. معاون وزیر راه و شهرسازی با اشاره به اتمام قطعه اول آزادراه تهران – شمال حداکثر تا پایان دولت دهم تصریح کرد: البته منطقه چهار این پروژه حدفاصل مرزن‌آباد – چالوس نیز توانسته به پیشرفت فیزیکی بیش از 95 درصد دست یابد.

صادقی گفت: اگرچه برنامه‌ریزی شده بود که قطعه 4 تا پایان سال جاری به بهره‌برداری برسد اما در پائیز سال جاری به دلیل شرایط نامتعارف جوی از جمله بارندگی‌های بسیار، در بخشی از این قطعه، رانش زمین به وجود آمد. وی با اشاره به این‌که مسئله مذکور تأخیری در افتتاح این بخش ایجاد کرد، افزود: پیش‌بینی می‌شود با انجام عملیات ترمیمی حداکثر تا پایان نیمه اول سال آینده، قطعه چهار آزادراه تهران – شمال به بهره‌برداری برسد.

اتمام ساخت با کنسرسیوم‌های ایرانی

معاون وزیر راه و شهرسازی با اشاره به بلاتکلیفی قطعات 2 و 3 آزاد راه تهران – شمال تاکنون و پایان تعهد دوران مشارکت 10ساله بنیاد برای ساخت قطعات مذکور در سال گذشته گفت: در این زمینه مسئولان وزارت راه و شهرسازی یقین یافتند که بنیاد بصورت همزمان نمی‌تواند عملیات چهار قطعه آزادراه تهران- شمال را به علت حجم سنگین پروژ مدیریت کند، بر این اساس مقرر شد که بنیاد فعالیتی محدود در قطعه اول و چهارم داشته باشد و از مدیریت اجرایی قطعات 2 و 3 آزادراه تهران- شمال کنار گذاشته شود. صادقی افزود: بعد از اجرایی شدن این مسئله مذاکراتی با چند کنسرسیوم ایرانی که سابقه فعالیت مطلوب در پروژه‌های راه‌سازی کشور داشتند انجام شد. مدیرعامل شرکت ساخت و توسعه زیربناهای حمل‌ونقل کشور با اشاره به این‌که در برآوردهای اولیه برای ساخت قطعات 2 و 3 آزادراه تهران- شمال تأمین حداقل هزار و 500 و حداکثر 3 هزار میلیارد تومان، مد نظر قرار گرفت گفت: البته ساخت حدود 40‌کیلومتر تونل و 50 پل با دهانه بیش از 100 متر از الزامات اولیه قطعات 2 و 3 آزادراه تهران- شمال به‌شمار می‌آید.

معاون وزیر راه و شهرسازی با اشاره به حجم قابل سرمایه‌گذاری در قطعات 2 و 3 آزادراه تهران- شمال از انصراف یکی از کنسرسیوم‌هایی که قصد سرمایه‌گذاری در این پروژه را داشت خبر داد و گفت: مذاکرات با کنسرسیوم‌های ایرانی دیگر که اعلام آمادگی برای حضور در این قسمت از پروژه را داشتند مراحل اجرایی را می‌گذراند. همچنین پیش‌بینی می‌شود حداکثر تا پایان سال آینده بتوان قرارداد عملیاتی ساختن قطعه 2 و 3 آزادراه تهران- شمال را با مشارکت کنسرسیوم‌های مذکور به نتیجه رساند. صادقی اظهار داشت. از آن جا که در سال جاری فروش 4 هزار میلیارد تومان اوراق مشارکت وزارت راه و شهرسازی برای توسعه پروژه‌های نیمه‌تمام زیربنایی حمل‌ونقل کشور مد نظر قرار گرفت بر این اساس مقرر شد با فروش کامل این اوراق حدود هزار میلیارد تومان از منابع درآمدی اوراق مذکور برای تسریع در پروژه آزاد راه تهران- شمال اختصاص یابد.

مختومه شدن پرونده 34‌ساله

مدیرعامل شرکت ساخت و توسعه زیربناهای حمل‌ونقل کشور با اشاره به این‌که در بودجه‌های سنواتی سال 92- 91 وزارت راه و شهرسازی تخصیص منابعی برای آزادراه تهران- شمال مد نظر قرار دارد گفت: پیش‌بینی‌می‌شود با جلب نظر کنسرسیوم‌های در حال مذاکره برای ساخت قطعات 2و 3 آزادراه تهران- شمال و جذب هزار میلیارد تومان منابع اوراق مشارکت یاد شده بتوان علاوه بر آغاز عملیات قطعات مذکور، بخشی از آن را نیز تا پایان دولت دهم در مرحله بهره‌برداری قرار داد. صادقی استقبال مردم از خرید مرحله اول فروش اوراق مشارکت وزارت راه و شهرسازی به ارزش 500 میلیارد تومان در کمتر از یک هفته را مسئله‌ای قابل توجه برشمرد و افزود: اگر چه فروش مرحله دوم این اوراق به ارزش 700 میلیارد تومان از 25 اسفند ‌سال جاری آغاز خواهد شد اما مابقی تعهد وزارت راه از فروش اوراق مشارکت سال جاری به ارزش 2800 میلیارد تومان در سال آینده به همراه انتشار 2 هزار میلیارد تومان اوراق مشارکت سال 91 می‌تواند سرآغازی برای تسریع در اتمام پروژه‌های نیمه‌تمام حمل‌ونقل کشور از‌جمله آزادراه تهران – شمال قرار گیرد.

معاون وزیر راه و شهرسازی اظهار داشت: بر این اساس با جذب حداقل هزار میلیارد تومان سرمایه مردم از محل فروش اوراق مشارکت، عملیاتی شدن هزار و 500 میلیارد تومان سرمایه‌گذاری کنسرسیوم در حال مذاکره و منابع عمومی وزارت راه و شهرسازی می‌توان شاهد تسریع در عملیات قطعات یک و 4 و آغاز عملیات قطعات 2 و 3 آزد راه تهران- شمال بود.

مدیرعامل شرکت ساخت و توسعه زیربناهای حمل‌ونقل کشور زمان ساخت قطعات 2 و 3 آزادراه تهران- شمال را سه سال عنوان کرد و گفت: با عملیاتی شدن تدابیر مذکور دغدغه قابل توجهی در تأمین اعتبار این پروژه وجود ندارد و می‌توان با صراحت بیان داشت که پرونده 34 ساله آزادراه تهران- شمال تا زمان حاضر، توسط دولت دهم مختومه خواهد شد.