ايران، يك قدرت جهاني
ولاديمير پوتين، رئيس جمهوري روسيه، همسايه شمالي جمهوري اسلامي ايران در گفت وگوي اختصاصي با خبرنگاران خبرگزاري جمهوري اسلامي (ايرنا) و صدا و سيماي جمهوري اسلامي تاكيدكرد كه همكاريهاي ايران و روسيه در منطقه و جهان بسيار مهم است.
به گزارش ايرنا، اين گفت وگوي اختصاصي شامگاه سه شنبه درسوئيت شماره ۱۴۲۹هتل استقلال تهران برگزار شد و رييس جمهوري روسيه برغم اينكه زمانكمي براي اين مصاحبه در نظر گرفته شده بود با سعهصدر و خوشرويي به سئوالات پاسخ گفت.
سفر رئيس جمهوري روسيه به ايران كه محافل خبري آمريكايي و صهيونيستي تلاش كردند بادروغ پراكني مانع انجام آن شوند، سرانجام با موفقيت صورت گرفت و بازتاب گستردهاي نيز داشت.
سابقه روابط سياسي ايران با روسيه به ۴۱۷ سال پيش بازميگردد، اما اولين ديدار رسمي رييس اين كشور از ايران در سال ۱۹۴۳در بحبوحه جنگ جهاني دوم اتفاق افتاد كه استالين همراه باروزولت و چرچيل براي گفت و گو درباره جنگ جهاني دوم و تنظيم روابط آن كشورها با ايران به تهران سفر كرد.
تا سال ۱۹۷۲نيز برژنف، پارگورني و الكسي كاسگيني سفرهايي به ايران داشتهاند اما از ۷سال قبل از پيروزي انقلاب اسلامي تاكنون هيچيك از روساي كشور روسيه (و قبل از آن اتحاد جماهير شوروي) به ايران سفر نكرده بودند.
از اين رو سفر پوتين به تهران كه با فراز و نشيبهاي فراوان و تلاشهاي غربيها و صهيونيستها براي لغو آن همراه بود، نقطه عطفي در روابط دو همسايه قدرتمند به حساب ميآيد.
تغييرات زيادي كه در دوره رياست جمهوري ولاديمير پوتين در روسيه صورت گرفته اين كشور را در جايگاه جديدي در جهان قرار داده است. مردم روسيه كه تا چندي پيش براي دريافت چند قالب كره يا پنير و يا چند قطعه نان ساعت ها در صف ميايستادند اكنون با يك صندوق ذخيره ارزي با نقدينگي بيش از ۱۴۰ ميليارد دلار، زندگي مرفهي پيدا كردهاند و به يمن افزايش قيمت نفت و نيز تحولات اساسياقتصادي مجموعا ۴۲۰ميليارد دلار ذخيرهطلا و ارز در اختيار دارند كه پس از چين و ژاپن از اين حيث مقام سوم جهان را در اختيار دارند.
هر چند روسيه طي سالهاي گذشته ۷۵درصد بدهيهايخارجي خود را تسويه كرده و هنوز ۴۷۰ميليارد دلار بدهي خارجي دارد اما بارها اعلام آمادگي كرده است كه بدهيهاي خود را قبل از سررسيد پرداخت مينمايد.
نميتوان ناديده گرفت كه وابستگي ۸۰درصدي روسيهبه بازارهاي نفت و گاز اروپا،اين كشور را در تصميمگيريها كمي محتاط كرده است اما عملكرد چندساله اخير مقامات اين كشور نشان دادهاست كه همواره منافع ملي و استقلال كشورشان در اولويت قرار داشته است.
تصويب قوانيني كه دست مزاحمينغربي را از اقتصاد روسيه كوتاه كرده است از جمله اين اقدامات است.
قرار بود پوتين هفته گذشته مصاحبهاي با خبرنگاران ايرنا و صداو سيماي جمهوري اسلامي در مسكو انجام دهد كه به دلايل اعلام نشدهاياين مصاحبه لغو شد اما وي بهوعده خود عملكرد و درتهران با خبرنگاران اين دو رسانه به گفتوگو نشست.مشروح اين مصاحبه را ميخوانيد.
همكاريهاي ايران و روسيه بسيار مهم است
پوتين در آغاز اين مصاحبه در مقابل اين پرسش قرار گرفت، " ايران و روسيه دوكشور همسايههستند و عرصههاي فراواني براي همكاريهاي مشترك دارند، سطح كنوني روابط دو كشور را چگونه ارزيابي ميكنيد و براي گسترش روابط دو جانبه چه زمينههايي را داراي اولويت ميدانيد؟"
رييس جمهوري روسيه در پاسخ به اين پرسش كهخبرنگار صداوسيما آنرا مطرح كرد،گفت:بله،ايران و روسيه دو كشور همسايه و دوست و مردمان دو كشور داراي فرهنگهاي قديميهستند و حسن همجواري و هماهنگي براي ما مرسوم شدهاست.امروز همكاريهاي ايران و روسيه در منطقه و جهان بسيار مهم است.
وي تصريحكرد: بهبود و گسترش روابط ايران و روسيهدر همكاريهاي دوجانبه تجاري ، كمكهاي انسان دوستانه ، حل و فصل مسايل درياي خزر و منطقه اطراف آن مشهود است، مبادله كالا بين دو كشور رو به رشد استوامروز به دو ميليارد دلار رسيده است و اين در حالي است كه ما زمينههاي جديد همكاري داريم.
پوتين همكاري در فضا، همكاري در هواپيماسازي و مسايل زيربنايي مانند انجام پروژههاي بزرگ مربوط به كريدور شمال - جنوب را ازجمله اين همكاريها دانست و گفت : ايران، تركمنستان و قزاقستان در تهران يك موافقتنامه جديد در زمينه حمل و نقل ريلي امضا كردند كه با اتصال اين خط آهن به روسيه چهار كشور به يكديگر وصل خواهند شد.
رئيس جمهوري روسيه با تاكيد به اينكه روابط ايران و روسيه در همه زمينهها بطوري مفيد و درست، رو به رشد است، افزود: يكي از جنبههاي اصلي همكاريهاي تهران و مسكو، انرژي و در زمينههاي هستهاي ،نفت و گاز و برق است.
وي خاطرنشان كرد: ايران و روسيه دو كشور اصلي صادركننده نفت و گاز و برق هستند كه بازار جهاني سوخت به همكاري تهران و مسكو نياز دارد.
خبرنگار سياسي ايرنا از پوتين پرسيد: آقاي رئيس جمهوري، براي تضمين امنيت و حفظ ثبات، صلح و آرامش در منطقه از جمله خزر، آسياي مركزي و قفقاز و براي جلوگيري از افزايش تنش در منطقه بهويژه با رويكرد گسترش ناتو به شرق، استقرار سپر موشكي آمريكا در اروپاي شرق و دخالتهاي بيگانه چه راهكارهايي را در چارچوب همكاريهاي دو جانبه و منطقهاي و بينالمللي پيشنهاد ميكنيد؟ رئيس جمهوري پاسخ داد: من به سؤال خيلي پيچيده شما جواب ميدهم. براي جواب به اين سئوال ميشود چند جلد كتاب نوشت. خلاصه ميكنم و بهطور كوتاه به شما جواب ميدهم، اما آنچه مربوط به آسياي مركزي است.
«وضعيت در آسياي مركزي را ميدانيم كهتا چه حدي پيشرفتكرده است. من فكر ميكنم كه اشتباه نميكنم، هم روسيه و هم ايران سهم قابل ملاحظهاي در اين پيشرفت، براي طبيعي كردن اوضاع در آسياي مركزي دارند. ما به كار خود ادامه ميدهيم و ايران كار زيادي انجام داده براي اينكه صلح و آرامش در تاجيكستان برقرار شود. همانطور كه روسيه اين كار را كرده است».
پوتين گفت: اين يك وضعيت منحصر بهفرد است نه فقط در سرزمين شوروي سابق بلكه در كل دنيا، زمانيكه دو طرف درگير هستند برايمنافع ملي و آينده كشور خود پاي ميز مذاكرات بنشينند و تشريك مساعي كنند و يك دولت واحد بسازند، و امروز هم يك همكاري بسيار خوبي براي اهداف واحد دارند.
ايران و روسيه به افغانستان توجه خاصي دارند
رئيسجمهوري روسيه تصريحكرد: ايران و روسيه توجه خاصي به وضعيت افغانستان دارند. ما تاكيد داريم مردم آسيبديده افغانستان بايد در صلح و آرامش زندگي كنند، كشور خود را بسازند، خونريزي در خاك افغانستان پايان يابد، نيروهاي بيگانه از آنجا اخراجشوندو مردم افغانستان بتوانند مسووليت برقراري امنيت در كشور خود را برعهده بگيرند.
ايران و روسيه از مدتها قبل همكاري زيادي دارندو امروز هم يك همكاري بسيار خوبي با همديگر دارند و من مطمئن هستم كه سهم ما در آينده هم قابل قبول خواهد بود.
مشكلات قفقاز ساده نيستند
پوتين گفت: مشكلات فراوان امروز مربوط به قفقاز كه از زمان شوروي سابق باقي است، ساده نيستند و مقدم بر آنها مسائل قرهباغ و روابط آذربايجان و ارمنستان است. اين مشكلات توجه ما و جامعه جهاني را جلب ميكند و طرفهاي درگير نيز براي حل آنها بايد يك اراده نيك سياسي داشته باشند . روسيه كار زيادي انجام ميدهد براي اينكه طرفها بتوانند راهحل خوبي پيدا كنند . در هر صورت ما بصورت دوجانبه و چند جانبه براي حل اين مشكلات تلاش ميكنيم.
از نزديك شدن ناتو به مرزهاي روسيه نگران هستيم
رييس جمهوري روسيه درباره گسترش ناتو بهسوي شرق گفت: آنچه كه مربوط به توسعه ناتو است ما آن را يك نقض ميدانيم و فكر ميكنيم خطر امروز كه اصل آن تروريسم بينالمللي است نميتواند توسط توسعه سازمان نظامي ناتو حل وفصل شود.
وي با بيان اينكه قبلا ساختار قبلي ناتو با هدف مقابله با شوروي سابق و بلوكورشو ايجاد شده، تصريح كرد: امروز ناتو دارد پيش ميرود و هيچ نتيجه خوب و چشمگيري در مذاكرات براي جلوگيري از اين پيشروي نميبينم و تغييراتي ديده نميشود.
وي تاكيد كرد كه روسيه تلاش دارد براي راه اندازي نيروگاه بوشهر هرچه زودتر كار احداث اين نيروگاه را به اتمام برساند. ايران و روسيه در عرصههاي سياسي و راهبردي همكاريهاي خوبي دارند.
در عرصه فن آوري هم مهمترين پروژهاي كه در حال حاضر با همكاري روسيه در ايران اجرا ميشود، احداث نيروگاه بوشهر است. روند احداث نيروگاه بوشهر متاسفانه بسيار طولاني شده است و افكار عمومي ايران بويژه نخبگان با دقت و حساسيت اين پروژه را بهعنوان نماد همكاريهاي راهبردي دو كشور دنبال مي كنند. مخاطبان زيادي در اين منتظر موضع جنابعالي دراينباره هستند آيا شما به عنوان رئيس جمهور روسيه اين وعده را ميدهيد كه تا قبل از اتمام دوره رياست جمهوري تان به اصطلاح طلسم اين ماجرا شكسته شود و تحويل سوخت هستهاي كه مهمترين مرحله باقيمانده براي راهاندازي اين نيروگاه است، انجام شود؟ پوتين در پاسخ به اين پرسش كه خبرنگار صداوسيما مطرح كرد، گفت : بله همينطور است، درخصوص نيروگاه بوشهر همه آگاه هستند كه ما ميخواهيم بزودي تمامش كنيم و بهطور كلي ميشود گفت كه ما كار مشتركمان با ايران را مثبت ارزيابي ميكنيم.
وي اتمام مراحل احداث نيروگاه بوشهر را براي مسكو خيلي مهم دانست و و با اشاره به اقدامات دو كشور در اين زمينه گفت: روسيه در زماني ساخت اين نيروگاه را به عهده گرفت كه كشورهاي ديگر شانه خالي كردند . شركاي آلماني ما چند دهه پيش احداث نيروگاه را شروع كردند اما آن را رها كردند.
رئيس جمهوري روسيه افزود: اتمام يك كار نيمه كاره بسيار سخت است اما طولاني شدن اين كار جنبه فني دارد نه سياسي. تجهيزات نيروگاه بوشهر قديمي و متعلق به ۳۰سال قبل است. ولي اين تنها مشكل نيست، مشكل ديگر اين است كه طرفهاي ديگركه با ايران در زمينه نيروگاهبوشهر موافقتنامهامضا كردهاند مانند كره جنوبي به تعهدات خود در زمينه تجهيزات عمل نكردهاند . اين روند ما را مجبور كرد كه بدنبال تجهيزات ديگري باشيم.
پوتين خاطرنشان كرد: اين مشكلات منجر به تاخير در تكميل ساخت نيروگاه بوشهر شده است. روسيه هرگز از تعهدات خود شانه خالي نميكند و طبق مقررات آژانس بينالمللي انرژي اتمي روسيه سوخت را سه ماه قبل از راه اندازي بايد تحويل دهد.
وي اظهار داشت: ما دوست داريم نيروگاه بوشهر راهاندازي شود و كارشناسان روس و ايراني در اين زمينه از جمله استفاده از تجهيزات جديد درحال مذاكره هستند.
رئيس جمهوري روسيه تاكيد كرد: تهران و مسكو تفاهم بسيار خوبي دارند.
پوتين در پاسخ به سوال ديگر خبرنگار ايرنا تاكيد كرد كه شخص وي و روسيه با يكجانبه گرايي آمريكا و جهان تك قطبي مخالف است.
خبرنگار ايرنا پرسيد: آقاي رئيس جمهوري، جهان در يكي دو دهه اخير شاهد تحولات بنيادي در عرصههاي سياسي ـ امنيتي بودهاست و بهنظر ميرسد روسيه تلاش دارد با بهرهگيري از سياليت به وجود آمده، نقش خود را در عرصههاي منطقهاي و بينالمللي باز تعريف كند، در چنين شرايطي اقدامات يكجانبه گرايانه آمريكا بويژه در افغانستان و عراق، امنيت بينالمللي را با چالشهاي جدي مواجه ساختهاست،روسيه به عنوان يكي از قدرتهاي تاثير گذار چه سازوكارهايي براي مقابله با يكجانبه گرايي آمريكا و كمك به بازگشت صلح و آرامش به جهان و منطقه دنبال ميكند؟
رئيس جمهوري روسيه درپاسخ افزود: جواب به اين سؤال شما براي من آسان است. همانطور كه شما خيلي خوب ميدانيد، ما طرفدار جهان چند قطبي هستيم و من خودم طرفدار اين ايده هستم و اگر حتي بخواهند يك جهان تك قطبي ايجاد كنند، نميتوانند اين كار را به انجام برسانند . امروز هيچ قدرتي در دنيا نميتواندتمام مشكلات و مسايل جهان را حل و فصل كند. مسائل عراقو افغانستان مويد آن است.
خبرنگار ايرنا از پوتين پرسيد: آقاي رئيس جمهوري برخي گمانه زنيها در باره آينده سياسي و كاري شما مطرح است از جمله اينكه شنيده ميشود ممكن است پساز يكي دوسال ديگر به منصب رياستجمهوري برگرديد و يا در پايان اين دوره رياست جمهوري در منصب نخست وزيري به كار خود ادامه دهيد؟ نظر شما چيست؟
وي درپاسخ گفت: اين امر را شما درست فرموديد. اما اين فقط يك شايعه است. چون ما قانون اساسي داريم كه من به آن احترام ميگذارم و ما بايد از اين قانون اساسي پيروي كنيم، قانون اساسي ما نميگذارد كه يك فرد بيش از دوبار متوالي بتواند رييس جمهوري شود.
پوتين در عين حال گفت: اما اينكه بعد از چند سال چه اتفاقي ميافتد، به سختي ميشود به آن پاسخ گفت، من نميخواهم اينقدر جلو را ببينم كه چند سال ديگر چه ميشود. اما آنچه من صددرصد ميخواهم اين است، درهر جايي باشم اميدوارم بتوانم به مردم روسيه خدمت كنم.
ايران يك قدرت جهاني است
رئيسجمهوري روسيه در پاسخ به پرسش خبرنگار صداوسيما در خصوص ادبيات ايران و نقش ورزش در سياست گفت: من متاسفانه خود را متخصص ادبيات ايران نميدانم و از اين بابت افسوس ميخورم ولي البته توجه خاصي به تاريخ ايران دارم، چون ايران يك كشور بزرگ و قدرت جهاني است كه هميشه در خاورميانه وجود داشته از خاور نزديك تا هند و يك قسمت از شوروي سابق نيز جزو خاك ايران بوده است ، ايران مهد تمدن و دين و مذهب است. ميدانيم سرچشمه بخشي از فرهنگ ما در اورال روسيه ايران بوده است.
وي افزود: ميخواهم بگويم تاريخ كشورهاي ما ريشههاي بسيار نزديك دارد، ما همكاريهاي فرهنگي گسترده و بسيار عميق داريم و همديگر را خوب ميفهميم.
پوتين تصريح كرد: من ورزش را دوست دارم و هيچ وقت فكرنميكردم كه ورزش چه نقشي در زندگي من دارد. من فقط براي سلامتي ورزش ميكنم.
آرزوهاي نيك براي مردم ايران
رئيس جمهوري روسيه در خاتمه اين مصاحبه كه حدود ۳۱دقيقه طول كشيد با تشكر از خبرنگاران ايرنا و صداوسيما براي انجام اين مصاحبه گفت: ميخواهم يك بار ديگر آرزوهاي نيك خود را براي تمام خانوادههاي ايراني و شهروندان كشور شما درخواست كنم.
