نقش ضعیف غیر دولتی ها در پژوهش و فناوری

تا زمانی که بستری مناسب برای ورود صنایع بزرگ و سرمایهگذاری بخش خصوصی در پیشبرد علم، پژوهش و فناوری کشور فراهم نشود، همچنان شاهد مشکلات و چالشهای اساسی در نظام پژوهش و فناوری کشور خواهیم بود.

به گزارش خبرنگار «تابناک» دکتر رضا روستا آزاد رئیس دانشگاه صنعتی شریف و رئیس دومین همایش ملی مدیریت پژوهش و فناوری ضمن بیان این مطلب افزود: سیاست گذاری علم و فناوری در کشور یک مسیر خطی را طی کرده است، بدین معنا که دغدغه علم و فناوری و پژوهش از دانشگاه آغاز شد و در دهه‌های 70 و 80 تدابیر گوناگونی صورت گرفت تا دانشگاه‌ها درامر تولید مقالات علمی فعال شوند.

رئیس دانشگاه صنعتی شریف با بیان اینکه تمرکز مدیریت پژوهش و فناوری کشور تقویت وجهه پژوهشی دانشگاه‌ها در کنار مأموریت آموزشی آنها بود، ادامه داد: پس از آنکه پژوهش فعال شد، از طریق دفاتر ارتباط با صنعت تلاش شد برای انجام پژوهشهای کاربردی و توسعه فناوری، بین صنعت و دانشگاه ارتباط ایجاد شود

رئیس دومین همایش ملی پژوهش و فناوری خاطرنشان کرد: با گذشت مدت زمانی مختصر دغدغه پارک‌های علم و فناوری پیدا شد، از این روی شرکت‌های دانشگاهی شکل گرفتند تا ایده‌ها محلی برای اجرایی شدن پیدا کنند.

روستا آزاد با تاکید براینکه برای رشد این شرکت ها و تبدیل آنها به شرکت های بزرگ تر با توان تجاری فناوری بیشتر، امروزه قانون حمایت از شرکت های دانش بنیان و صندوق ملی نوآوری مطرح شده است، اظهار داشت: این روند خطی با بررسی تجربه جهان و تئوری های سیاست گذاری علم و فناوری، نشان می دهد که در پنج سال آینده به تدریج جای خالی صنایع بزرگ در نظام پژوهشی و فناوری کشور به دغدغه اساسی در سیاست گذاری تبدیل خواهد شد.

وی افزود: در عمده کشورهای پیشرفته و در حال توسعه مانند چین و هند که رشد اقتصادی بالایی داشته و وضعیت مناسب تری در حوزه فناوری نسبت به سایر کشورهای رو به رشد دارند، میزان سرمایه گذاری بخش غیردولتی و صنعتی در توسعه بیش از 50 درصد است.

روستا آزاد اضافه کرد: متأسفانه در ایران آمار دقیقی از میزان سرمایه گذاری و فعالیت بخش صنعتی در دست نبوده و تنها طبق آمار اعلام شده از یونسکو، سهم بخش غیردولتی و بنگاهی در پژوهش و سرمایه گذری در تحقیق و توسعه کمتر از 10 درصد است، که این امر به نوبه خود نشان دهنده وابستگی نظام فنآوری ایران به نظام دولتی و دانشگاهی است.

رئیس دانشگاه صنعتی شریف اذعان داشت: تا زمانی که بستری مناسب برای ورود صنایع بزرگ و سرمایه گذاری بخش خصوصی در نظام علم و فناوری کشور فراهم نشود، ما شاهد مشکلات و چالش های اساسی دراین نظام خواهیم بود.

وی با تاکید بر این امر که در پنج سال آینده متوجه خواهیم شد که تا سرمایه گذاری خصوصی نباشد، مشکلات متعددی در نظام نوآوری کشور وجود خواهد داشت، خاطرنشان کرد: فناوری زمانی قادر به تعیین و ارائه اولویت ها خواهد بود که با صنعت درگیر شده و صنایع با سرمایه گذاری در حوزه های مورد نیاز به تحقیقات دانشگاهی جهت گیری کلی دهد، چرا که نبود صنایع نبود اولویت ها را به دنبال خواهد داشت.

روستا آزاد اعلام کرد: از طرف دیگر همکاری نزدیک صنایع با مراکز آموزشی و فناوری باعث جذب فارغ التحصیلان تحصیلات تکمیلی خواهد شد، چرا که این امر به نوبه خود با تبدیل دغدغه های علمی به دغدغه های اجتماعی و اقتصادی، کمک شایانی در جذب نیروی کار و حل معضل اشتغال و بیکاری و همچنین رسیدن به هدفی که سالها دنبال می شود یعنی تبدیل علم به ثروت آن هم با سرمایه گذاری شرکت های صنعتی و خصوصی، می کند.

لازم به ذکر است که دومین همایش ملی مدیریت پژوهش و فناوری روز 27 آذر سال جاری با همکاری مشترک پژوهشکده سیاستگذاری علم، فناوری و صنعت دانشگاه صنعتی شریف و معاونت پژوهش و فناوری وزارت علوم، تحقیقات و فناوری در سالن همایش های کتابخانه ملی برگزار می‌شود.