احداث 18 سد و خودکفایی در صنعت تونل‌های آبی

سرویس اقتصادی ـ صنعت سدسازی، یکی از صنایعی است که خودکفایی در آن در ایران از دستاوردهای بزرگ انقلاب اسلامی بوده است.

به گزارش «تابناک»، به دلیل شکوه سازه‌ها، پیچیدگی فنون و اهمیت بالای نتایج و محصولات صنعت سدسازی، خودکفایی در این صنعت، از اهمیت استراتژیک کلانی برخوردار بوده و کشور را در ابعاد گسترده‌ای همچون نیاز‌های بالا دستی کشاورزی و تأمین برق بی‌نیاز می‌کند.

بنا بر این گزارش، بهره‌برداري از هجده سد با مجموع حجم مخزن سه ميليارد و 766 ميليون مترمكعب از دستاوردهای بخش آب در دو ساله نخست فعالیت چهارساله دولت دهم است.

عملکرد دولت‌های نهم و دهم در بخش آب کشور

عملکرد بخش آب در سال‌های فعالیت‌های دولت نهم و دهم از این قرار است:

در دولت نهم (از آغاز نيمه دوم سال 1384 تا پايان نيمه نخست سال 1388) هفده سد ملي با ظرفيت مخزن شش ميليارد و 211 ميليون مترمكعب و آب قابل تنظيم سه ميليارد و 423 ميليون مترمكعب به بهره برداري رسيد.

همچنين در دولت دهم (از آغاز نيمه دوم سال 88 تاكنون) هجده سد ملي با ظرفيت مخزن سه ميليارد و 766 ميليون مترمكعب و آب قابل تنظيم يك ميليارد و 185 ميليون مترمكعب به بهره برداري رسيده است.

که در مجموع 35 سد ملي با با ظرفيت مخزن 9 ميليارد و 977 ميليون متر مكعب و آب قابل تنظيم چهار ميليارد و 608 ميليون مترمكعب را شامل می شود.

همچنين از آغاز دولت نهم تاكنون، عمليات اجرايي 73 سد با مجموع حجم مخزن 15 ميليارد و 99 ميليون و 340 هزار مترمكعب و آب قابل تنظيم سالانه هفت ميليارد و 709 ميليون مترمكعب آغاز شد که همچنان در مرحله عمرانی می باشند و در صورت تکمیل تحول عظیمی در صنایع برق و آبرسانی کشاورزی ایجاد خواهند نمود.

خود کفایی در صنعت تونل های انتقال آب و تاثیرات محیطی

احداث تونل های آبی برای -که معمولا برای انتقال آب سرچشمه رود های از یک سمت ارتفاعات به سمت دیگر که معمولا خشک و از بارش بی بهره است- از صنایعی است که نیاز مند تکنولوژی خاصی می باشد خودکفایی در این صنعت نیز از افتخارات انقلاب اسلامی ایران است به گونه ای که هم اکنون تیم هایی از کشورمان در کشور های همسایه و حتی غیر هم مرز مانند تاجیکستان در حال اجرای عملیات های احداث تونلهای طویل انتقال آب می باشند.

بارز ترین اثر دست یابی کشور به این تکنولوزی تغییر اکوسیستم های مناطق خشک و رساندن مازاد آب رودهای پرآب کشور به رود های کم آب مثل زاینده رود و قمرود و همچنین آب رسانی به شهر هایی است که امکان تامین آب مورد نیاز شهروندان از منابع زیر زمینی و محیطی آنها وجود ندارد.

از مهر ماه 1384 تا پايان تير ماه 1390 (آغاز فعالیت دولت نهم تاکنون) تعداد سه تونل انتقال آب با مجموع طول بیش از 74 کیلومتر و ميزان آب قابل انتقال سالانه 441 ميليون مترمكعب بهره برداري شده است.

تونل انتقال آب چشمه روزيه به طول سه هزار و 231 متر و ميزان آب قابل انتقال سالانه 12 ميليون مترمكعب با هدف انتقال آب چشمه روزيه به سمنان در سال 1386 به بهره برداري رسيد.

همچنين، تونل انتقال آب گاوشان در كردستان به طول 20 هزار و 139 متر و ميزان آب قابل انتقال سالانه 248 ميليون مترمكعب با هدف انتقال آب گاوه رود در بهمن ماه سال 1387 به بهره برداري رسيد.

تونل انتقال آب دز به قمرود نیز به طول 50 هزار و 700 متر و ميزان آب قابل انتقال سالانه 181 ميليون مترمكعب با هدف انتقال آب از سرشاخه‌هاي دز به قمرود در خرداد ماه سال 1390 به پایان رسیده و هم اکنون در حال خدمت رسانی است.

سایر خدمات بخش آبرسانی: از زهکشی کشاورزی تا کاهش هدر رفت آب شهری

همچنين از نيمه دوم سال 84 تا پايان نیمه نخست سال 88 (دولت نهم) ميزان 245 هزار و 386 هكتار و از نیمه دوم سال 88 (آغاز فعالیت دولت دهم) تاکنون ميزان 122 هزار و 328 هكتار شبكه آبياري و زهكشي احداث شده است.

بر پایه اين گزارش، در مجموع از آغاز دولت نهم تا پايان تيرماه سال 1390 تعداد 260 پروژه تأمين آب با مجموع 938 ميليون مترمكعب به بهره برداري رسيده است.

بنا بر اين گزارش، جمعيت تحت پوشش شبكه آب شهري در ابتداي دولت نهم (سال 84) در حالي 98 درصد بوده است كه در آغاز دولت دهم اين ميزان به 9/98 درصد و در پايان سال گذشته به 99 درصد از ساکنین کشور پهناورمان گسترش پیدا کرد.

همچنين كاهش هدر رفت آب شهري در آغاز دولت نهم (سال 84) 2/28 درصد بوده كه در ابتداي دولت دهم اين ميزان به 1/26 درصد و در پايان سال گذشته به 25 درصد کاهش یافته است.

بر اساس اين گزارش، توسعه مخازن ذخيره آب شهري در ابتداي دولت نهم (سال 84) در حالي سالانه 400 هزار مترمكعب بوده است كه در ابتداي دولت دهم اين ميزان به 700 هزار مترمكعب رسيد.

اصلاح و بازسازي شبكه آب شهري در آغاز دولت نهم (سال 84) سالانه دو هزار و 682 كيلومتر بوده كه در ابتداي دولت دهم اين ميزان به سه هزار و 100 كيلومتر رسيده است.

همچنين در آغاز دولت نهم (سال 84) سالانه دو هزار و 100 كيلومتر عملیات احداث و توسعه شبكه آب شهري اجرا می‌شد كه در ابتداي دولت دهم اين ميزان به دو هزار و 598 كيلومتر افزایش یافت.

تعداد انشعاب واگذار شده آب شهري در ابتداي دولت نهم (سال 84) نیز در حالي سالانه 310 هزار فقره بوده كه در ابتداي دولت دهم، اين ميزان به 491 هزار فقره بالغ شده است.

همچنين جمعيت تحت پوشش شبكه فاضلاب شهري در ابتداي دولت نهم (سال 84) 26 درصد بوده كه در آغاز دولت دهم اين ميزان به 34 درصد و در پايان سال گذشته به 3/34 درصد رسيده است.

همچنين تعداد انشعاب واگذار شده فاضلاب شهري در ابتداي دولت نهم (سال 84) سالانه 220 هزار فقره بوده كه در آغاز دولت دهم اين ميزان به 404 هزار فقره و در پايان سال گذشته به 545 هزار مترمكعب رسيده است.

جمعيت روستایی برخوردار از آب آشاميدني سالم و بهداشتی (بالاي بیست خانوار) در ابتداي دولت نهم (سال 84) نیز در حالي 65 درصد بوده كه در آغاز دولت دهم اين ميزان به 8/74 درصد و در پايان سال گذشته به 75 درصد رسيده است.