آيا سيطره جهاني دلار پايان خواهد يافت؟

سرويس اقتصادي ـ بحران اقتصادي آمريكا، در حالي وارد مرحله جديد خود يعني بحران بدهي ها شده كه اين روزها، گفت وگوهاي دمكرات ها و جمهوريخواهان در كنگره به نتيجه مشخصي نرسيده است.

به گزارش «تابناك»، آمريكا براي تعيين روش پرداخت بدهي هايش ده روز بيشتر زمان ندارد و اوباما، نمايندگان را به رسيدن به راهکار فوري ملزم كرده است.

بروز مشكل بحران بدهي كه به كاهش ارزش سهام ها در بورس نيويورك و البته كاهش ارز دلار نيز انجاميده است، در كنار بيش از دو سال بحران اقتصادي مداوم در اين كشور، اعتماد جهاني را به اقتصاد آمريكا و به دنبال ارز رايج اين كشور (دلار) به شدت كاهش داده است، به گونه اي كه در سال هاي جاري، جايگزيني ذخاير ارزي (دلاري) بانك هاي مركزي جهان با دیگر ارزهاي معتبر جهانی مانند يورو و يا طلا روند رو به رشدي داشته است.

بر پایه گزارش اخير بانك مركزي اروپا تا پايان سال 2010 سهم يورو در ذخاير ارزي بين المللي به بيش از 26.3 درصد رسيده و بيش از 5.12 تريليون دلار از ذخاير ارزي بين المللي تا پايان سال 2010 با يورو نگهداري مي شده است.

«ژان كلود تريكت»، رييس بانك مركزي اروپا در اين باره تأكيد كرد: سياست هاي پولي با ثبات بانك مركزي اروپا و سيستم مالي منظم اروپا، موجب خواهد شد تا يورو ذخيره ارزش قابل اعتماد و مطمئني براي سرمايه گذاران جهانی باشد.

البته اين روزها، اتحاديه اروپا خود نيز دچار بحران مالي شديدي شده و ارزش يورو از روند چندان مناسبي پیروی نمي كند و از سویی، در ماه هاي اخير، خبر اضافه شدن برخي ارزهاي آسيايي همچون يوآن چين به سبد معاملات ارزي بانك هاي گوناگون جهان شنيده شده است.

بانك جهاني نيز در گزارشي كه در اواخر بهار سال جاري منتشر نمود، بر پايان سيطره دلار در اقتصاد جهاني تا سال 2025 (چهارده سال آينده) تأكيد كرد.

بنا بر اين گزارش، سلطه دلار بر نظام مالی و پولی جهان تا سال دو هزار و بیست و پنج از بین خواهد رفت و جای خود را به یک نظام سه قطبی متشکل از دلار، یورو و یوآن خواهد داد؛
البته اين پيش بيني دورنگرانه بانك جهاني، هم اكنون نيز با اعلام نگهداري 25 درصد ذخاير ارزي جهان به شكل يورو تحقق يافته است.
 
بانک جهانی در گزارش خود خاطرنشان کرد: بر پایه این سناریو، دلار جایگاه و موقعیت انکار ناپذیر خود را به عنوان واحد ارزی بین المللی تا سال دو هزار و بیست و پنج به طور کامل از دست خواهد داد و از آن پس در کنار واحدهای پول قدرتمندی مانند یورو و یوان ایفای نقش خواهد کرد. ارزش دلار آمریکا در ماه مارس امسال نسبت به سال هزار و نهصد و نود و پنج، برابر یا حتی پایین تر از ارزش دیگر ارزهای معتبر در بازار بین المللی بود.

در سال 1995 بود که دولت آمریکا ایجاد یک دلار قوی را از اهداف مهم خود تعیین کرد؛ اما در ماه مارس امسال، کسری تجاری آمریکا به رقم بی سابقه چهل و هشت میلیارد و دویست میلیون دلار رسید و ابهامات مربوط به آینده دلار را تشدید کرد. فرانسه که اکنون ریاست دوره ای گروه بیست را بر عهده دارد، اعلام کرده است برای ایجاد یک نظام پولی چند قطبی تلاش خواهد کرد.

حتی «تیموتی گیتنر»، وزیر خزانه داری آمریکا نیز احتمال تغییر اوضاع را در جایگاه دلار در نظام مالی جهان منتفی ندانسته و اذعان کرده است، بدون تردید، تغییراتی در جایگاه دلار در نظام پولی جهان ایجاد خواهد شد؛ اما گمان نمی کنم که این تغییرات در کوتاه مدت ایجاد شود.

بنا بر پیش بینی های بانک جهانی، تا سال 2025،‌ نیمی از رشد اقتصادی جهان توسط شش اقتصاد نوظهور یعنی برزیل، چین، کره جنوبی،‌ هند،‌ اندونزی و روسیه تأمین خواهد شد و اين در حالي است كه ارزش واحدهاي پولي آسيا در هفته جاري به بالاترين ميزان در چهارده سال اخير رسيد.

به گزارش بلومبرگ، «يوآن» چين روز گذشته به بالاترين ميزان در هفده سال گذشته، «پسو» فيليپين به بالاترين ميزان در سه سال گذشته و «وون» كره جنوبي نيز به بيشترين سطح از ماه اوت 2008 رسيد.