نگاهي به هزينه هاي انتخاباتي کانديداها

روزنامه ملت ما نوشت: هر چه به زمان برگزاري انتخابات مجلس شوراي اسلامي نزديك مي‌شويم، تكاپو در اردوگاه‌هاي انتخاباتي كانديداها نيز افزايش مي‌يابد. از سويي جريان‌هاي سياسي بدنبال يارگيري از كانديداهاي مطرح انتخاباتي در شهرها و استان‌هاي مختلف هستند و از سوي ديگر خود كانديداها و نمايندگان فعلي مجلس هم با فعال‌سازي ستادهاي انتخاباتي خود تمام تلاش و اهتمام شان را براي پيروزي در انتخابات آتي به‌كار بسته‌اند.

اما در اين ميان پرسش مهم اين است كه هزينه تبليغات انتخاباتي كانديداها از كدام منبع تامين مي‌شود؟ معمولا نمايندگان مجلس اين سوال را با پاك كردن صورت مساله جواب مي‌دهند. اكثر آنها مي‌گويند كه انتخابات براي ايشان هزينه چنداني نداشته است اين در حالي است كه كارشناسان و فعالان ستاد‌هاي انتخاباتي نظر ديگري دارند.

صادق زيبا كلام استاد علوم سياسي در گفت‌وگو با «ملت ما» در اين باره مي‌گويد: اگر از حوزه‌هاي انتخابيه بزرگ مثل تهران، شيراز و مازندران بگذريم و هر چقدر به سوي حوزه‌هايي كه تعداد نماينده‌ها در آن كمتر از 3 نفر است برويم مثلا در شهرستان‌هايي كه تنها يك نماينده وارد مجلس مي‌شود ميزان پول خرج كردن حرف اول را مي‌زند.

وي سخنان خود را اينگونه توضيح داد: از جايي كه قرار است از اين حوزه انتخابيه تنها يك نماينده به مجلس برود در ميان دو نامزدي كه يكي 500 ميليون تومان هزينه مي‌كند و ديگري كه 100 ميليون تومان هزينه مي‌كند شانس كسي كه بيشتر پول خرج مي‌كند بيشتر است. «ملت ما» سعي دارد در اين گزارش هزينه‌هاي نزديك به واقعيت براي ورود به مجلس را بر شمرده و به واكاوي علل اين امر بپردازد.

هزينه ناچيز يك ميليارد توماني !

يكي از نماينده‌هاي استان اردبيل در گفت‌وگو با خبرنگار «ملت ما» ميزان تبليغات براي انتخابات را ناچيز عنوان كرد و ورودش به مجلس را مرهون لطف مردم دانست حال آنكه خبرنگار ما به سراغ يكي از اعضاي ستاد انتخاباتي وي در سال 86 رفت. وي كه نخواست نامش فاش شود ميزان هزينه تبليغات انتخاباتي اين نماينده مجلس را حدود يك ميليارد تومان عنوان كرده و گفت: حدود 150 ميليون تومان هزينه چاپ تراكت و پوستر شد، اجاره چند ساختمان حدود 400 ميليون تومان هزينه داشت.

وي از انتخابات به عنوان اقدامي براي اشتغال زايي نام برده و تصريح كرد: كانديدا‌ها معمولا قبل از 4 سال به فكر نماينده شدن مي‌افتند و معمولا فعاليت انتخاباتي خود را از 2 سال مانده به انتخابات آغاز مي‌كنند از اين رو نياز به نيروي انساني دارند و حقوق ماهانه‌يي كه به افراد متخصص و غير متخصص پرداخت مي‌شود معمولا بيش از 200 ميليون تومان است. اين فعال سياسي هزينه حمل و نقل، تهيه غذا، خريد هديه، اياب و ذهاب، اجاره سالن براي سخنراني و ساير هزينه‌هاي جاري را بالغ بر 300 ميليون تومان برآورد كرد.

هزينه‌هايي كه صلاح نيست در ياد بماند

يكي ديگر از نماينده‌هاي فعلي مجلس هشتم در پاسخ به سوال خبرنگار«ملت ما» مبني بر ميزان هزينه براي ورود به مجلس هشتم تنها به لبخندي بسنده كرده و گفت بعدا حضوري صحبت مي‌كنيم.

وي ادامه داد: زمان زيادي سپري شده و بخاطر ندارم كه چه ميزان هزينه شده است اما همه هزينه هاي انتخابات را شخصا پرداخت كردم. وي در ادامه گفت كه ستاد انتخاباتي‌اش براي انتخابات مجلس نهم تشكيل نشده است. اين نماينده مجلس در حالي فعاليت ستاد انتخاباتي خود را رد كرد كه يكي از خبرنگاراني كه براي ستاد وي فعاليت مي‌كند به خبرنگار ما گفت: ستاد چراغ خاموش پيش مي‌رود و به برگزاري همايش‌ها و نشست‌هاي هفتگي به مناسبت هاي مختلف بسنده مي‌كنيم.

وي ادامه داد: اين نشست‌ها علاوه بر هزينه اجاره سالن همايش، پذيرايي، هدايا و پاره‌يي از رفت و آمدها معمولا خرج ديگري ندارد. اين خبرنگار عملكرد خود در اين ستاد را اينگونه عنوان كرد: فعاليت‌هاي اصلي مربوط به انتخابات آغاز شده و تنها نصب پوستر و پخش تراكت و... براي زمان قانوني تبليغات انتخاباتي مانده است. در اين مدت ما به تهيه ويژه نامه‌ها، مجلات و سي‌دي‌هاي گزارش كاركرد كار اصلي را شروع كرده‌ايم.

وي جمعيت شهرها و نحوه عملكرد افراد در پستهاي سابق را در ميزان هزينه كرد نامزدها بسيار موثر دانست و گفت: در اين ميان تقسيم بودجه اعتباري استان‌ها بسيار به نفع كساني است كه الان نماينده هستند چرا كه بعضا با نصب منبع آب در يك روستا از مردم مي‌خواهند كه در انتخابات به آنها راي بدهند. از سوي ديگر در حال حاضر سر زدن به روستاها و محبت به مردم وهمچنين وعده‌هاي آنچناني تاثير زيادي بر مردم دارد.وي افزود در عين حال در برخي شهرها ممكن است مسوولان دستگاه‌ها از بودجه اين دستگاه‌ها به نفع كانديدايي خاص استفاده كنند كه نقش دستگاه‌هاي نظارتي در اين ميان بسيار مهم و پر اهميت است.

يك نماينده: فقط 18 ميليون هزينه كردم!

مويد حسيني صدر نماينده خوي اما ميزان هزينه تبليغات انتخاباتي براي ورود به مجلس هشتم را 18 ميليون تومان عنوان كرده و اينچنين توضيح داد: ما حدود 3 هزار سي دي منتشر كرديم كه 5 ميليون تومان هزينه داشت و 8 ميليون تومان هم هزينه چاپ تراكت شد وي 5 ميليون تومان ديگر را هم هزينه‌هاي جزئي خواند.

حسيني صدر در مقابل اظهارات خبرنگار ما كه هزينه تهيه گزارش عملكرد از سوي يك تيم تبليغاتي را حدود 20 ميليون تومان دانست گفت: تيم خبري كه اين كار را براي بنده انجام دادند 10 ميليون تومان مي‌گيرند و من از كار آنها بسيار راضي هستم هر چند كه هيچ مبلغي از بنده دريافت نكردند.

عضو كميسيون انرژي ادامه داد: ما در ستاد انتخاباتي خود غذاي گرم نداديم در ضمن اينكه اعضاي تيم انتخاباتي 10 نفر بيشتر نبودند، همينطور از ساختمان‌ها و اتومبيل‌هاي اقوام استفاده مي‌شد. وي در پاسخ به اين سوال كه آيا مي‌پذيريد كه فرد يا گروهي هزينه‌هاي انتخاباتي شما را تقبل كند؟ گفت: هرگز؛ چرا كه هر فرد يا گروهي كه در انتخابات از نماينده‌يي حمايت مي‌كند قطعا بدون قصد و نيت نبوده و پس از ورود كانديدا به مجلس درخواست‌هايي بيشتر از ميزان هزينه كرد خود انتظار دارد. از اين رو درست نيست كه زير دين كسي رفت.

حسيني صدر خاطرنشان كرد: انتخابات در شهرهاي كوچك معمولا متاثر از طوايف و خوشنامي خانواده‌ها است از اين رو پول زيادي براي شركت در انتخابات نياز نيست.

خريد راي ؟

در اين ميان اما يكي از مسائل مهمي كه در تبليغات انتخاباتي شنيده مي‌شود خريد راي است. اين اقدام همان اندازه كه غير اخلاقي و نادرست به نظر مي‌آيد در انتخابات رخ مي‌دهد. شنيده‌هاي خبرنگار ما حاكي است كه در مواردی در روستا‌ها و شهر‌هاي كوچك شناسنامه افراد واجد شرايط را به مبلغ 15 هزار تومان اجاره مي‌كنند. چند تن از نمايندگان با تاييد اين خبر گفتند كه رقباي آنها دست به انجام اين عمل مي‌زدند و آنها همواره از اين خطا‌ها مصون هستند.

نگاهي به انتخابات هشت دوره گذشته به روشني نشان مي‌دهد از مجلس اول هر چه به سمت انتخابات مجلس هشتم رفته‌ايم هزينه ورود به مجلس پر رنگتر شده و نقش ماديات بيشتر به نظر مي‌رسد. نگاهي به هزينه‌هاي تبليغات انتخاباتي چند فرضيه را در ذهن متبادر مي‌كند اول اينكه كانديداها افراد ثروتمندي هستند كه هزينه تبليغات و حقوق دولتي اهميت زيادي براي آنها ندارد بلكه صرفا براي كسب موقعيت اجتماعي يا خدمت به كشور كانديد شده‌اند.

دوم اينكه كانديداها انسان‌هايي هستند كه حاضرند به قيمت ورشكستگي و زير بار قرض رفتن نماينده شوند تا به ملت خدمت كنند. سوم اينكه كانديداها اسپانسرهاي قوي در پشت سر دارند كه حاضرند ريسك كنند اما فراموش نكنيم كه اين اسپانسرها بعدها سهم خواهي خواهند كرد. چهارم اينكه اصلا شايد هزينه زيادي براي تبليغات نمي‌كنند يا اينكه به نحوي از بودجه بيت المال براي تبليغات استفاده مي‌كنند و پس از ورود به مجلس با استفاده از روابط جديد جبران مافات خواهند كرد.

زيباكلام: راه‌حل، فعال شدن احزاب است

صادق زيبا كلام استاد دانشگاه و تحليلگر مسائل سياسي در گفت‌وگو با خبرنگار «ملت ما» تصريح كرد: از مجلس اول كه انتخابات آن در سال 1358 انجام شده و مجلس در سال 1359 تشكيل شد تا به امروز كه مجلس هشتم را داريم به نظر من 2 مشخصه وجود دارد كه بين مجلس اول در سي سال پيش با مجلس هشتم كه امروز بر سر كار است تغيير به وجود آمده است. زيبا كلام نخستين تغيير را در استقلال نماينده‌ها دانسته و خاطرنشان كرد: نخستين تغيير اين است كه هر چقدر از مجلس اول به سمت مجلس هشتم مي‌آييم نمايندگان كمتر و كمتر مستقل هستند.

مجلس هشتم در مواضع استقلال خود چه در زماني كه دولت را مورد پاسخگويي قرار دهد و چه در اين اصل كه مجلس در راس امور است و همچنين پاسداري از حقوق موكلين نسبت به مجلس اول فاصله بسيار زيادي پيدا مي‌كند. اين استاد دانشگاه تغيير دوم را در ورود عنصري به نام پول و ثروت به انتخابات مجلس عنوان كرده و گفت: اگر به انتخابات سال 58 برگرديم مي‌بينيم براي بسياري از مردم انگيزه نماينده، سوابق مبارزاتي، زندان رفتن وي، اعتماد مردم به خانواده‌يي كه نماينده درآن رشد كرده و بسياري از فاكتور‌هاي معنوي ديگر مطرح بود.

اين فعال سياسي تصريح كرد: اگر بپرسيم كه يك نماينده در مجلس اول چقدر پول خرج مي‌كرد؟ عملا مي‌توان گفت تقريبا صفر تومان. اما در حال حاضر از آن فضا بسيار فاصله گرفتيم در مجالس ششم، هفتم و هشتم متاسفانه پول و هزينه كردن آن نقش مهمي را در ورود يك كانديدا به مجلس بازي مي‌كند.

اين استاد دانشگاه يادآور شد: اگر از حوزه‌هاي انتخابيه بزرگ مثل تهران، شيراز و مازندران بگذريم و هر چقدر به سوي حوزه‌هايي كه تعداد نماينده‌ها در آن كمتر از 3 نفر است برويم مثلا در شهرستان‌هايي كه تنها يك نامزد از آن حوزه انتخابيه وارد مجلس مي‌شود ميزان پول خرج كردن حرف اول را مي‌زند.

وي سخنان خود را اينگونه توضيح داد كه از جايي كه قرار است از اين حوزه انتخابيه تنها يك نماينده به مجلس برود در ميان دو نامزدي كه يكي 500 ميليون تومان هزينه مي‌كند و ديگري كه 100 ميليون تومان هزينه مي‌كند شانس كسي كه بيشتر پول خرج مي‌كند بيشتر است. وي اين پول محوري را فاجعه‌يي خواند كه در اين سه دهه براي مجلس اتفاق افتاده است و خاطرنشان كرد: هر چقدر به عقب مي‌رويم اين مساله كمرنگتر مي‌شود.

وي اين هزينه‌ها را بالاتر از تبليغات دانست و ادامه داد: مساله فقط بحث تبليغات نيست. اين سوال مي‌تواند مطرح شود كه نامزدي كه 700 ميليون خرج كرده و به مجلس راه يافته است مگر در اين 4 سال چه درآمد و پستي دارد و از چه امكاناتي برخوردار است كه يك نفر اين همه هزينه مي‌كند؟ حتما به ازاي رفتن اين فرد به مجلس حتما يك تلافي و جبراني وجود دارد، حتما اين مبلغ را در مي‌آورد و حتما بيشتر از ميزان هزينه كرد وي بر مي‌ گردد.

زيباكلام تصريح كرد: اگر غير از اين بود آدم‌ها اصرار نداشتند ميليون‌ها تومان خرج كنند و اين پشت آدم را مي‌لرزاند كه ما در اين 30 سال به كجا رسيده‌ايم؟ چرا بايد نمايندگي مجلس وسيله‌يي شود براي تعدادي از افراد. وي در پاسخ به اين سوال كه با چه مكانيسمي مي‌توان جلوي روند اين مساله را گرفت؟ گفت: اول تغيير در مكانيسم نظارت و دوم پر و بال دادن به احزاب سياسي.  چرا كه اگر فردي توانايي و قابليت نمايندگي مجلس را داشته باشد وارد احزاب شده با توجه به شناختي كه مردم از حزب دارند آنها را بر مي‌گزينند.

مردم مي‌دانند كه اين نامزدي است كه اصلاح‌طلبها انتخاب كرده است يا اصولگراها انتخاب كرده يا نامزد يك حزب شناخته شده است از اين رو مردم با شناخت از اين گروه‌ها به منتخب آنها راي مي‌دهند. چرا كه اعتبار نماينده از محل تشكيلات مي‌آيد.  وي توضيح داد: متاسفانه بحث جدی نگرفتن احزاب باعث مي‌شود گرايش افراد به نامزدي به صورت مستقل بيشتر شود و اين براي نظامي كه مدعي مردم سالاري است روند قابل قبولي نيست.