19 دستاورد هستهای محققان کشور
20 فروردین روز ملی فناوری هستهای نامگذاری شده است به همین دلیل در گزارشی دستاوردهای محققان هستهای کشور که توانستهاند در بخشهای مهمی در حوزه پزشکی هسته ای، کشور را به خودکفایی برسانند بررسی میشود.
به گزارش خبرنگار مهر، دستیابی به دانش فنی تولید 22 رادیو دارو برای بیماریهای صعب العلاج، کاهش آفات کشاورزی، افزایش ماندگاری محصولات کشاورزی و تولید انرژی تاکنون توانسته کارنامه موفقی برای این حوزه از فعالیت محققان هستهای کشورمان رقم بزند.
فعالیتهای هستهای ایران از سال 1335 تحت عنوان «مرکز اتمی دانشگاه تهران» با آغاز به کار راکتور 5 مگاواتی تهران شروع شد. در این سال سازمان انرژی اتمی ایران (A.E.O.I) به منظور تولید 23 هزار مگاوات برق هستهای و توسعه علوم و فنون هستهای ایجاد و متعهد به ساخت 4 نیروگاه هستهای در بوشهر و دارخوین، 4 نیروگاه در اصفهان و استان مرکزی و ایجاد چندین نیروگاه و تاسیسات هستهای در مکانهای مختلف کشور شد.
به دنبال این موفقیتها و دستیابی محققان کشور به فناوری غنی سازی اورانیوم و راهاندازی یک زنجیره کامل غنی سازی در نطنز از سال 86 روز 20 فروردین ماه روز جشن هستهای نامگذاری شد و در پی تصویب آن در شورای عالی انقلاب فرهنگی، این روز در تقویم رسمی ایرانیان روز ملی فناوری هستهای نام گرفت.
بخشی از دستاوردهای پژوهشگاه علوم و فنون هستهای وابسته به سازمان انرژی هستهای ایران به صورت جدولی در زیر منتشر میشود. دستاوردهایی که نتیجه تلاش قابل توجه محققان کشور است که کشور را به سمت خودکفایی سوق می دهد.
| ردیف | نام دستاورد | نام موسسه |
| 1 |
تهیه و تولید رادیو داروهای: |
پژوهشکده علوم هسته ای |
| 2 | تولید و کنترل کیفی کیت های رادیودارویی | پژوهشکده علوم هسته ای |
| 3 | نشاندار سازی آنتی بادی ها و پپتیدها با انواع رادیونوکلئیدها | پژوهشکده علوم هسته ای |
| 4 | تولید و کنترل کیفی چشمه های براکی تراپی LDR سیم ایریدیم 192 جهت درمان سرطان بافتهای نرم | پژوهشکده علوم هسته ای |
| 5 | کسب فناوری هیدروژل جهت مصارف پزشکی | پژوهشکده کاربرد پرتوها |
| 6 | تعیین دز سترونی و ارائه خدمات کنترل کیفی محصولات سترون شده | پژوهشکده کاربرد پرتوها |
| 7 | انواع رادیوداروها و رادیوایزوتوپ ها و از جمله: تالیوم- 201، گالیوم- 67، کریپتون- 81m، ایندیوم- 111، کبالت- 57، پالادیوم- 103، مس | پژوهشکده تحقیقات کشاورزی، پزشکی و صنعتی |
| 8 | کالیبراسیون ( تجهیزات مورد استفاده در پرتودرمانی) | پژوهشکده تحقیقات کشاورزی، پزشکی و صنعتی |
| 9 |
پروژه تولید ژنراتور مولیبدن |
پژوهشکده مواد |
| 10 | تهیه دستورالعمل های آزمایشگاهی و کار با مواد پرتوزا | پژوهشکده چرخه سوخت هسته ای |
| 11 | تولید رادیودارو | پژوهشکده تحقیقات و توسعه راکتورها و شتابدهنده ها |
این تعداد رادیودارو بخشی از دستاوردهای هستهای بود اما به گفته علی اکبر صالحی رئیس وقت سازمان انرژی اتمی تا مهرماه سال 89 ایران به توانایی تولید 22 مورد رادیودارو دست یافته است.
وی با تاکید بر استفاده از روشهای نوین در تولید رادیوداروها یادآور شده بود: در حال حاضر ژنراتورهایی که برای تولید مولیبدن استفاده میشود از روشهای خاصی است که دنیا در سالهای اخیر به آن توجه میکند.
در دی ماه سال 89 نیز طی مراسمی از پنج رادیو دارو دیگر در حوزههای درمانی و تشخیصی رونمایی صورت گرفت. این رادیوداروها شامل «ید 131» برای درمان تومورها، «ید 131» برای تشخیص تومورها، «رنیوم 186» برای تسکین درد در بیماران دارای دردهای شدید ناشی از سرطان، «پپتیدی یوبیکویسیدین» برای تشخیص و یافتن محل عفونت در تبهای نامشخص و «پپتیدی بومبزین» برای تشخیص زود هنگام سرطان سینه، پروستات و ریه بودند.
اما دستاوردهای هستهای در بخشهای مختلف علمی و پزشکی به همین موضوع محدود نیست و محققان درحوزههای مختلف صنعتی، کشاورزی، پزشکی و ... در بخشهای متعدد این حوزه به دستاوردهای مهمی دست یافتهاند.
| ردیف | نام دستاورد | نام موسسه |
| 1 | موفقیت دانشمندان ایرانی با همکاری دو کشور در انجام جوش هسته ای بدون استفاده از رادیواکتیو | مرکز تحقیقات فیزیک پلاسما واحد علوم و تحقیقات دانشگاه آزاد |
| 2 | تولید لباسهای مناسب برای صنعت هسته ای | مرکز تحقیقات فیزیک پلاسما واحد علوم و تحقیقات دانشگاه آزاد |
| 3 | تولید نوعی سرامیک پیشرفته برای کاربردی در صنایع هسته ای | محققان پارک فناوری تهران |
| 4 | ایجاد سایت کشوری دفع زباله های هسته ای | سازمان انرژی اتمی |
| 5 |
* تولید رادیودارو "ید 131" برای درمان تومورها |
محققان علوم پزشکی و پژوهشگاه علوم و فنون هسته ای |
| 6 |
تولید رادیو دارو "رنیوم 186" برای تسکین درد در بیماران دارای دردهای شدید ناشی از سرطان |
محققان علوم پزشکی و پژوهشگاه علوم و فنون هسته ای |
| 7 | تولید رادیودارو "پپتیدی یوبیکویسیدین" برای تشخیص و یافتن محل عفونت در تب های نامشخص | محققان علوم پزشکی و پژوهشگاه علوم و فنون هسته ای |
| 8 | تولید رادیودارو "پپتیدی بومبزین" برای تشخیص زود هنگام سرطان سینه، پروستات و ریه | محققان علوم پزشکی و پژوهشگاه علوم و فنون هسته ای |
