تفاوت مسجد و مدرسه از نگاه آیت‌الله جوادی

تفاوت میان مسجد و مدرسه این است که مدرسه مکان دانش آموختن است؛ ولی در مسجد، افزون بر تعلیم و تعلّم، روح نیز پرورش می‏یابد و از آلودگی‏ها و تیرگی‏ها پاک می‏شود.  

به گزارش مرکز خبر حوزه، حضرت آیت الله جوادی آملی در پاسخ به سؤالی در خصوص ثمرات حضور در مجالس عزاداری اهل بیت (ع) برکات شرکت در اقامه عزای امام حسین و اهل بیت (ع) را بیان کردند.

آنچه می‌خوانید پاسخ معظم‌له به این سؤال است که به مناسبت آخرین روزهای ماه صفر و شهادت حضرت امام رضا (ع) تقدیم می‌گردد.

*شرکت در مجالس عزاداری سیدالشهداء چه فو ایدی ما دارد؟

پاسخ: شرکت در مراسم مذهبی و عزاداری سالار شهیدان، فواید و منافع بسیار دارد؛ چنان‏که امام حسین (علیه‏السلام) فرمودند: کسی که به سوی ما بیاید یعنی در مجالس مذهبی حضور یابد کتاب‏های مربوط به ما را بخواند و سنّت و سیرت ما را بیاموزد، از چهار فایده که قبلا ً به آن‏ها اشاره شد، بهره‏مند می‏شود:

۱- با آیات محکم الهی و جهان بینی و معارف توحیدی آشنا می‏شود.

۲- اگر ادراک عمیق معارف دینی میسور او نبود، داستان‏های عدالت‏آموز و تعدیل امور و قوا را می‏آموزد.

۳- اگر ادراک او در مرحلهٴ پایین‏تری بود، هماهنگی اجتماعی و آداب برادری و دوستی و آیین داد و ستد را فرامی‏گیرد.

۴- اگر به هیچ یک از این‏ها دست نیافت، دست کم از همنشینی با عالمان برخوردار می‏شود و مشکلاتش را در حضور آنان رفع می‏کند یا گرفتار مشکلات تازه نمی‏شود. البته کمال استفاده در جمع بین فواید چهارگانه است؛ وگرنه به مقدار توان باید بین آن‏ها جمع نماید؛ «من أتانا لم‏یَعدَم خصلةً من أربع: آیةً محکمةً و قضیّةً عادلةً و أخاً مستفاداً و مجالسةَ العلماء»[1].

*مجالس امام حسین مبتنی بر معارف بلند دینی

بنابراین رهنمود، برنامه‏های تبلیغات اسلامی و محافلی که به نام امام حسین (علیه‏السلام) گرم و روشن است، باید دربارهٴ معارف بلند توحید، نبوت، معاد و دیگر اصول اعتقادی یا در زمینهٴ شناساندن احکام شرع یا پیرامون سنن و آداب اخلاقی و اجتماعی از دیدگاه اسلام باشد یا در کنار این مسائل علمی و مجالس علمی، برادری و اتحاد و محبّت نصیب افراد شرکت کننده یا خوانندهٴ کتاب‏های مربوط شود و نیز بر اثر دیدار با عالمان و مجالست با آنان، ادب علمی و اجتماعی فراگرفته شود؛ وگرنه بهرهٴ این تبلیغات و محافل، از لحاظ پیوند با سالار شهیدان منتفی یا اندک خواهد بود.

*فرق مسجد و مدرسه

فایدهٴ دیگر حضور در مراکز مذهبی، اثر شگرف آن در تطهیر جان و تهذیب نفس است. قرآن کریم دربارهٴ این مراکز می‏فرماید: در آن‏جا مردمانی هستند که تطهیر ضمیر و صفای دل را دوست می‏دارند؛ ﴿فیه رجال یحبّون أن یتطهّروا و الله یحبّ المطّهّرین﴾[2]. تفاوت میان مسجد و مدرسه این است که مدرسه مکان دانش آموختن است؛ ولی در مسجد، افزون بر تعلیم و تعلّم، روح نیز پرورش می‏یابد و از آلودگی‏ها و تیرگی‏ها پاک می‏شود.

چون قرآن و عترت همتای همند، هر جا که از معارف قرآن یا مآثر عترت سخن به میان می‏آید و مردان وارسته‏ای به علم و عمل آن‏ها مبادرت می‏کنند، بارزترین مصداق کلام خدای سبحان است که فرمود: ﴿فی بیوتٍ أذن الله أن ترفع و یذکر فیها اسمه یسبّح له فیها بالغدوّ و الآصال ٭ رجال لا تلهیهم تجارة و لا بیع عن ذکر الله و إقام الصلوة و إیتاء الزکوة یخافون یوماً تتقلّب فیه القلوب و الأبصار﴾[3].

حسینیه، کانون صرف اشک و آه و مویه بدون معرفت نیست، بلکه جایگاه شناخت و آموزش است. اشکی که از روی اندیشه و خرد جاری شود، چونان چشمهٴ زلال زمزم به انسان، شجاعت و شهامت و صفای باطن می‏بخشد.