لاله مرزبان و آزادی زنان ایران/ یک جمله و چند سؤال بیپاسخ
لاله مرزبان پس از دریافت جایزه بهترین بازیگر زن بخش «افقها» در جشنواره ونیز برای فیلم «مراقب»، جایزهاش را به زنانی تقدیم کرد که به گفته او برای «کوچکترین میزان آزادی، سنگینترین هزینهها» را پرداختهاند.
به گزارش خبرنگار فرهنگی تابناک؛ لاله مرزبان شب شنبه ۲۱ شهریور جایزه بهترین بازیگر زن بخش «افقها»ی جشنواره ونیز را برای بازی در فیلم «مراقب» گرفت. این خبر را خیلیها دیدند و طبیعتاً موفقیت یک بازیگر ایرانی در ونیز جای تبریک دارد. اما چیزی که بعد از دریافت جایزه بیشتر از خود جایزه دیده شد، حرفهای مرزبان پشت تریبون بود.
او با بغض گفت میخواهد این جایزه را به زنانی تقدیم کند که برای «کوچکترین میزان آزادی، سنگینترین هزینهها» را پرداختهاند. همین یک جمله کافی بود تا بحثهای زیادی راه بیفتد.
زنان ایران که یک تصویر واحد ندارند
مشکل از همانجا شروع میشود که میگوییم «زنان ایران». این عبارت، میلیونها آدم با زندگیها و تجربههای کاملاً متفاوت را در خودش جا میدهد.
زن ایرانی میتواند پزشک باشد، استاد دانشگاه، کارمند، هنرمند، ورزشکار یا دانشجو، خانه دار و... میتواند محجبه باشد یا پوشش دیگری انتخاب کند. میتواند دغدغه اجتماعی داشته باشد یا تمام فکرش تأمین زندگی خانوادهاش باشد. هیچکدام از اینها تصویر «واقعی» زن ایرانی نیستند؛ همهشان بخشی از واقعیتاند.
حتی درباره آزادی پوشش هم نمیشود فقط از روی متن قانون قضاوت کرد. قانون حجاب هست، اما کافی است در خیابانهای تهران یا هر شهر دیگری قدم بزنی تا ببینی زنان با پوششهای متفاوت در کنار هم زندگی میکنند. این تفاوت، خودش بخشی از جامعه امروز ایران است.
زنانی که با موشکهای آمریکایی داغدار شدند
بحث فقط به آزادی و حقوق اجتماعی زنان محدود نمیشود. در همین ماههای اخیر، زنان دیگری هم با شکل متفاوتی از رنج روبهرو شدهاند. مادرانی که در میناب و لامرد و شهرهای دیگر داغدار شدند. زنان جوانی که همسرانشان را پای دفاع از وطن از دست دادند یا عروس جوانی که دوهفته پیش قرار بود یکی از شیرینترین شبهای زندگیاش را جشن بگیرد اما موشک آمریکایی، آن شب را برای او به یک خاطره دردناک و تلخ و از دست دادن عزیزانش تبدیل کرد.
آیا این زنان بخشی از همان «زنان کشور» نیستند؟ وقتی قرار است یک جایزه به «زنان ایران» تقدیم شود، طبیعی است که انتظار داشته باشیم این تصویر، این بخش از واقعیت را هم در خودش داشته باشد.
از فشار گفت، از تحریم دارو نه
مرزبان در سخنانش از فشار سنگینی که مردم ایران تحمل میکنند هم گفت. اما اگر قرار بود از این فشار حرف زده شود، تحریم های ظالمانه دارویی آمریکا هم میتوانست بخشی از این روایت باشد.
سالهاست بیماران پروانهای، بیماران سرطانی و هموفیلی و خانوادههایی که هزینه درمان برایشان به دغدغه اصلی زندگی تبدیل شده، با مشکل تأمین دارو و تجهیزات پزشکی دستوپنجه نرم میکنند. قرار نیست همه مشکلات کشور به تحریم نسبت داده شود، اما نمیشود نقش محدودیتهای خارجی در حوزه دارو را هم نادیده گرفت.
اگر قرار بود روی یک تریبون جهانی از فشار مردم ایران حرف زده شود، این بخش از زندگی آنها هم میتوانست دیده شود.
فیلمی که در قزلحصار فیلمبرداری شد
یک نکته دیگر هم درباره خود فیلم «مراقب» هست که به نظرم نمیشود از کنارش ساده گذشت. این فیلم در ایران ساخته شده و بخشی از آن در ندامتگاه قزلحصار فیلمبرداری شده؛ مجموعهای که زیرمجموعه قوه قضاییه است. ساخت چنین فیلمی در یک مجموعه قضایی، بدون طی مراحل قانونی و گرفتن مجوزهای لازم امکانپذیر نیست. یعنی برای تولید این فیلم، علاوه بر گروه سازنده، بخشهایی از ساختار رسمی کشور هم در فراهم شدن شرایط نقش داشتهاند.
این به این معنا نیست که هنرمند نباید نقد کند. اتفاقاً هنرمند باید بتواند درباره جامعهای که در آن زندگی میکند حرف بزند. اما وقتی فیلمی در همین کشور ساخته میشود، از امکانات و مجوزهای داخلی استفاده میکند، و بعد به ونیز میرود و جایزه میگیرد، نمیشود بخش اول این مسیر را در روایت نهایی کاملاً حذف کرد.
کاش تصویر کاملتری ارائه میشد
مرزبان حق دارد دغدغههایش را مطرح کند. هیچکس از یک بازیگر انتظار ندارد روی صحنه یک جشنواره خارجی فقط حرفهای رسمی بزند. اما وقتی او تصمیم میگیرد جایزهاش را به «زنان کشورش» تقدیم کند، موضوع دیگر فقط یک جمله شخصی نیست. او درباره بخش بزرگی از جامعه ایران صحبت میکند و اگر ادعای خاصی دارد باید با ادله کافی طرح موضوع کند.
انتظار زیادی نیست اگر بگوییم کاش تصویر کاملتری ارائه میشد. هنرمند وقتی روی یک تریبون جهانی از کشورش حرف میزند، ناخواسته تصویری از آن کشور را به مخاطب منتقل میکند و به همین دلیل دقت در روایت اهمیت زیادی پیدا می کند.
موفقیت لاله مرزبان در ونیز اتفاق مهمی برای سینمای ایران است. اما شاید همین موفقیت میتوانست فرصت بهتری باشد برای اینکه وقتی از زنان ایران حرف زده میشود، تصویری کاملتر از آنها ارائه شود؛ تصویری که هم مشکلات را ببیند، هم موفقیتها را، هم زنانی که مطالبه میکنند و هم زنانی که در همین روزها با جنگ، تحریم، بیماری و از دست دادن عزیزانشان دستوپنجه نرم میکنند.
سؤال اول همچنان باقی است: وقتی از «کوچکترین میزان آزادی» برای زنان ایران صحبت میکنیم، دقیقاً از کدام آزادی حرف میزنیم؟
گزارش خطا
غیر قابل انتشار: ۲۱
در انتظار بررسی: ۵
انتشار یافته: ۱۲۹
پاسخ ها
ناشناس
| ۱۵:۲۹ - ۱۴۰۵/۰۶/۲۲
ناشناس
| ۱۵:۵۰ - ۱۴۰۵/۰۶/۲۲
هر کدام را با عکس العمل های منفی به نحوی آزرده و به آن ور مرزها سوق داده اید.
نباید توقع داشت که همه مثل شما فکر و عمل کنند.
ناشناس
| ۱۶:۰۳ - ۱۴۰۵/۰۶/۲۲
ناشناس
| ۱۶:۳۹ - ۱۴۰۵/۰۶/۲۲
ناشناس
| ۱۷:۴۱ - ۱۴۰۵/۰۶/۲۲
ناشناس
| ۱۷:۴۳ - ۱۴۰۵/۰۶/۲۲
ناشناس
| ۱۸:۰۳ - ۱۴۰۵/۰۶/۲۲
ناشناس
| ۱۸:۲۵ - ۱۴۰۵/۰۶/۲۲
ناشناس
| ۲۱:۳۱ - ۱۴۰۵/۰۶/۲۲
پاسخ ها
ناشناس
| ۱۵:۲۹ - ۱۴۰۵/۰۶/۲۲
ناشناس
| ۱۷:۲۴ - ۱۴۰۵/۰۶/۲۲
ناشناس
| ۱۷:۴۵ - ۱۴۰۵/۰۶/۲۲
ناشناس
| ۱۷:۵۵ - ۱۴۰۵/۰۶/۲۲
ناشناس
| ۱۸:۰۴ - ۱۴۰۵/۰۶/۲۲
لیلا
| ۲۰:۲۹ - ۱۴۰۵/۰۶/۲۲
پاسخ ها
ناشناس
| ۱۷:۵۷ - ۱۴۰۵/۰۶/۲۲
متاسفانه و البته به زیبایی و با ظرافت دشمن کاری کرد که این بحثها بوجود بیاد و علاوه بر اقتصاد؛ فرهنگ مارو هم یه مستمسکی چالش برانگیز و مایه ی اختلاف تبدیل کرد
ناشناس
| ۱۸:۰۶ - ۱۴۰۵/۰۶/۲۲
پاسخ ها
احسان
| ۱۵:۳۷ - ۱۴۰۵/۰۶/۲۲
ناشناس
| ۱۶:۱۹ - ۱۴۰۵/۰۶/۲۲
ناشناس
| ۱۷:۱۲ - ۱۴۰۵/۰۶/۲۲
ناشناس
| ۱۷:۴۷ - ۱۴۰۵/۰۶/۲۲
ناشناس
| ۱۸:۰۵ - ۱۴۰۵/۰۶/۲۲
پاسخ ها
ناشناس
| ۱۵:۴۲ - ۱۴۰۵/۰۶/۲۲
ناشناس
| ۱۶:۰۴ - ۱۴۰۵/۰۶/۲۲
ناشناس
| ۱۶:۱۸ - ۱۴۰۵/۰۶/۲۲
انتخاب پوشش
بازم بگم؟
ناشناس
| ۱۶:۴۱ - ۱۴۰۵/۰۶/۲۲
ناشناس
| ۱۷:۴۶ - ۱۴۰۵/۰۶/۲۲
چرا در ایران یه مرد متاهل حق خیانت به همسرش رو تحت عنوان صیغه داره و هر وقت اراده کنه میتونه بارها و بارها به زنش خیانت کنه و بکه صیغه کردم صیغه شفاهی خوندم و هرگز به کسی جوابگو نیست ولی اگر یک زن متاهل اینمار رو بکنه حکمش مرگه
شما همین یه قلم رو جواب بده
همین یه سوال رو
تا بعد
امیدوارم چاپ بشه تا یه طرفه به قاضی نری که راضی برگردی
ناشناس
| ۱۷:۴۸ - ۱۴۰۵/۰۶/۲۲
ناشناس
| ۱۸:۰۶ - ۱۴۰۵/۰۶/۲۲
ناشناس
| ۱۸:۰۸ - ۱۴۰۵/۰۶/۲۲
هلی
| ۱۸:۱۵ - ۱۴۰۵/۰۶/۲۲
ناشناس
| ۱۹:۲۴ - ۱۴۰۵/۰۶/۲۲
پاسخ ها
محمود
| ۱۷:۲۴ - ۱۴۰۵/۰۶/۲۲
ناشناس
| ۱۸:۰۶ - ۱۴۰۵/۰۶/۲۲
پاسخ ها
ناشناس
| ۱۶:۴۲ - ۱۴۰۵/۰۶/۲۲
علی
| ۱۶:۵۶ - ۱۴۰۵/۰۶/۲۲
ناشناس
| ۱۸:۰۹ - ۱۴۰۵/۰۶/۲۲
ناشناس
| ۱۸:۱۰ - ۱۴۰۵/۰۶/۲۲
ناشناس
| ۱۸:۱۵ - ۱۴۰۵/۰۶/۲۲
پاسخ ها
مهندس
| ۱۸:۰۸ - ۱۴۰۵/۰۶/۲۲
ناشناس
| ۱۸:۳۴ - ۱۴۰۵/۰۶/۲۲
منتشر بشه یا نه مهم نیست
پاسخ ها
ناشناس
| ۱۶:۵۰ - ۱۴۰۵/۰۶/۲۲
ناشناس
| ۱۶:۵۱ - ۱۴۰۵/۰۶/۲۲
ناشناس
| ۱۸:۰۸ - ۱۴۰۵/۰۶/۲۲
ناشناس
| ۱۸:۰۹ - ۱۴۰۵/۰۶/۲۲
ناشناس
| ۱۸:۱۲ - ۱۴۰۵/۰۶/۲۲
نظرسنجی
با کدام نرخ بنزین موافقید؟


