مشروعیتزدایی از ریاست اینفانتینو در فیفا؛ فوتبال ایران و تاج کجای قصه هستند؟

ریاست جیانی اینفانتینو بر فدراسیون جهانی فوتبال (فیفا) با چالشهای عجیبی مواجه شده است و حالا جمعی از اعضای شورای فیفا به دنبال برکناری رئیس سوئیسی-ایتالیایی-لبنانی هستند.
به گزارش سرویس ورزشی تابناک، شرایط برای ادامه حضور جیانی اینفانتینو در رأس فیفا، هر روز سخت و سختتر میشود. رئیسی که پس از سه دوره تجربه، شانس بالایی برای رسیدن به ریاست مجدد مهمترین ساختار فوتبال جهان را داشت، حالا در آستانه برکناری قرار گرفته و یوفا، کونکاکاف و ایافسی که سه کنفدراسیون قارهای بزرگ و تأثیرگذار هستند، قصد تغییر جیانی اینفانتینو را دارند.
موضوع برکناری اینفانیتنو به تازگی و پس از این مطرح شد که رئیس سوئیسی-ایتالیایی-لبنانی فیفا تلاش داشت تا یک شرکت سرمایهگذاری برای درآمدهای فیفا راهندازی کند و ۲۰ درصد سهام آن را به بخش خصوصی بدهد؛ همین موضوع با واکنش تند یوفا و سپس کونکاکاف مواجه شد و سپس فیفا طرح خود را پس گرفت، اما این ماجرا شروع یک چالش بزرگ برای اینفانتینو بود و حالا سه کنفدراسیون اروپا، آمریکای شمالی و آسیا تلاش دارند تا رئیس فیفا را برکنار کنند و تغییراتی را در مهمترین ساختار رسمی فوتبال جهان شکل دهند. با این حال از کمی قبل هم مشخص بود که رفتارهای عجیب اینفانتینو پیامدهایی را برای او به دنبال داشته باشد و طبیعتاً مخالفان او را در کمین قرار داده بود که تا با بزرگترین اشتباه، او را تنبیه کنند.
فارغ از اینکه رابطه اینفانتینو و دونالد ترامپ در سالهای اخیر بسیار حاشیهساز شده بود که از جمله آن میتوان به راهاندازی جایزه صلح فیفا اشاره کرد که ریاست فیفا اولین جایزه را هم به رئیس جمهور آمریکا داد، برگزاری جام جهانی ۲۰۲۶ به حواشی دامن زد. حین برگزاری جام جهانی به میزبانی کانادا، مکزیک و ایالات متحده آمریکا، فیفا در اقدامی عجیب و البته نادر، کارت قرمز «فولارین بالوگان» را بخشید و اجازه داد مهاجم تیم ملی آمریکا در دیدار مرحله یک هشتم نهایی مقابل بلژیک به میدان برود.

تابناک روز ۱۶ تیرماه در گزارشی با عنوان «از بخشش بالوگان تا احتمال اخراج اینفانتینو؛ تماس ترامپ چگونه برای فیفا یک بحران ساخت؟» به این موضوع اشاره کرد که چنین اتفاقی میتواند شرایط را بری جیانی اینفانتینو سخت کند، به خصوص اینکه دونالد ترامپ در راستای بخشیده شدن کارت قرمز بازیکن آمریکا، با رئیس فیفا تماس داشته است. در بخش پایانی این گزارش که جمعبندی نهایی بود اشاره شد که، «اعتراض رسمی یوفا، واکنش تند فدراسیون بلژیک و ایجاد این تصور که سیاست میتواند بر فرآیندهای قضایی فیفا سایه بیندازد، شاید بزرگترین چالش جیانی اینفانتینو در سالهای اخیر باشد؛ چالشی که ممکن است در آستانه انتخابات سال ۲۰۲۷ فیفا، بیش از هر پرونده مالی یا مدیریتی، مشروعیت ریاست او را هدف قرار دهد.» با این وجود، باتوجه به اینکه بخشیده شدن کارت قرمز بازیکن آمریکا با استناد به برخی بندهای انضباطی و البته از اختیارات فیفا بود و نمیشد اثبات کرد که تماس ترامپ در این زمینه تأثیر گذار بوده، بنابراین اتفاقی نبود که بتوان آن را دستاویزی برای برکناری اینفانیتنو کرد. با این حال طرح اخیر فیفا بزرگترین بهانه بود تا امروز رئیس فیفا برای استعفا یا برکناری تحت فشار قرار بگیرد.
طرح فیفا برای راهاندازی شرکتی که درآمدهای جام جهانی را در خود جای میداد و البته پیشنهاد فروش ۲۰ درصد از سهم این شرکت به سرمایهگذاران خصوصی موضوعی بود که حالا برای اینفانتینو گران تمام شده است. از قضا یک سر این موضوع نیز به دونالد ترامپ ارتباط پیدا میکند، چراکه سرمایهگذار خصوصی شرکتی متعلق به جاشوا کوشنر، برادر داماد و مشاور رئیس جمهور آمریکاست. تابناک در این خصوص نیز گزارشی را با تیتر «سایه دونالد ترامپ روی تاریخ جام جهانی؛ چوب حراج اینفانتینو به اعتبار فیفا» به انتشار رساند و با اشاره به برخی منابع رسانهای عنوان شد که اروپا به دنبال آلترناتیو برای ریاست فیفاست.
حالا برخی رسانهها از جمله گاردین به این موضوع اشاره کردهاند که ۱۴ عضو از ۳۷ عضو شورای فیفا یا «FIFA Council» خواهان استعفا یا برکناری جیانی اینفانتینو هستند و طبق مقررات اگر این درخواست به حدنصاب ۵۰ درصد اعضا برسد و بیش از ۵ نفر دیگر به این طرح بپیوندند، تغییرات در فیفا نهایی خواهد شد. ۱۴ عضو از میان اعضای یوفا و کونکاکاف هستند و گاردین اشاره کرده که مخالفان در تلاش هستند تا ۷ عضو آسیایی شورای فیفا را هم برای پیوستن به این طرح راضی کنند. شیخ سلمان، رئیس بحرینی AFC و نایب رئیس فیفا، کوزو تاشیما از ژاپن، ماریانو آرانتا از فیلیپین، تان سری داتو از مالزی، شیخ حمد از قطر، یاسر مشعل از عربستان سعودی و کانیا کئومانی از لائوس ۷ عضو آسیایی شواری فیفا هستند که اگر ۵ نفر از آنها به ۱۴ عضو مخالف بپیوندند، پایان ریاست اینفانتینو فرا میرسد.

اگرچه برخی رسانههای داخلی به این موضوع اشاره کردهاند که ایران هم تأثیر مستقیمی در این ماجرا دارد و احتمالاً اشاره آنها به مهدی تاج بوده، اما ریاست فدراسیون فوتبال ایران در شورای فیفا عضویت ندارد و صرفاً عضو کمیته مسابقات فوتبال مردان در رده ملی است که نمیتواند نقش مستقیمی در این زمینه ایفا کند. با این حال رئیس فدراسیون فوتبال ایران هم میتواند به صورت غیرمستقیم در این زمینه نقشآفرینی کند و همانند ۵۵ فدراسیون اروپایی که یکصدا با یوفا مخالفت خود را با طرح فیفا اعلام کردند و جرقهای زدند تا طرح برکناری اینفانتینو کلید بخورد، در این زمینه موضعگیری کند. مهدی تاج به عنوان یکی از رؤسای ۲۱۱ فدراسیون عضو فیفا، نایب رئیس AFC و عضو کمیته مسابقات فوتبال مردان در رده ملی مخالفت خود را با ادامه ریاست اینفانتینو اعلام کند.
فدراسیون جهانی فوتبال (فیفا) در سالهای اخیر نسبت به فوتبال ایران هم برخلاف برخی بندهای اساسنامه خود رفتار کرده که از جمله آن میتوان به رفتارهای اخیر پیش و حین برگزاری جام جهانی ۲۰۲۶ کانادا، مکزیک و ایالات متحده آمریکا اشاره کرد. عدم صدور ویزا برای تمامی اعضای تیم ایران، تغییر کمپ تیم ملی ایران از آمریکا به مکزیک و مسائل دیگری که حتی منجر به انتشار گزارشهای متعددی در رسانههای بینالمللی شد. اگرچه مهدی تاج در زمان برگزاری جام جهانی نتوانست به درستی از منافع تیم ملی ایران دفاع کند و چالشهای زیادی متوجه فوتبال ایران شد، اما حالا این فرصت وجود دارد که او نیز با مخالفان اینفانتینو همصدا شود و خواهان تغییرات در ساختار فیفا باشد تا فضای فوتبال جهان بار دیگر نفس بکشد و از سیاسیکاری فاصله بگیرد.

البته در این بین، این پیشبینی نیز وجود دارد که تعارض منافع شکل بگیرد؛ باتوجه به اینکه مهدی تاج با حمایت اینفانتینو به عضویت کمیته مسابقات فوتبال مردان در رده ملی درآمده، ممکن است که رئیس فدراسیون فوتبال ایران در این مقطع سکوت را ترجیح دهد، اما انتظار جامعه فوتبال ایران چیز دیگری است. سکوت در مقابل سیاسیکاری فیفا و به چالش کشیدن عدالت و همچنین چوب حراح زدن به اعتبار جام جهانی، برای حفظ منافع شخصی جایز نیست و این انتظار از نایب رئیس ایرانی AFC وجود دارد که نقش خود را در این قصه ایفا کند.