اپراتور سوم تنها راه نجات مخابرات

جایگاه فارس در مخابرات کشور

از پیش از انقلاب اسلامی، شیراز مرکز الکترونیک و مخابرات ایران بود و جایگاه ویژه‌ای در زمینه این تکنولوژی دارا بوده است و حرف اول را در زمینه مخابرات می‌زد. ما در زمینه فناوری مخابرات جایگاه قابل قبولی داشتیم، اما بعد از انقلاب این جایگاه با ورود فناوری‌های جدید و عدم مدیریت مناسب دگرگون شد و شیراز این جایگاه را از دست داد. این معضل به‌ویژه با ورود تلفن همراه اول به شکل بسیار پررنگی ایجاد شد و متأسفانه بحران به حدی است که کارخانه‌های بزرگ در سراسر کشور را با مشکلات عدیده‌ای روبه‌رو ساخته و زمینه نابودی این تکنولوژی را رقم می‌زند.

فناوری مخابرات را از دست داده‌ایم

ورود اپراتور اول و واگذاری کامل کار به خارجی‌ها یک غفلت بزرگ بود که در واقع کشور میان سه شرکت بزرگ تقسیم شد و محصولات این سه شرکت بازار ایران را در اختیار گرفت. این اولین گام اشتباهی بود که فناوری مخابرات همراه را از دست ما خارج ساخت و به طور کامل بازار داخلی‌مان را در اختیار دیگر کشورها قرار دادیم، در حالی که لااقل می‌توانستیم زمینه‌ای فراهم کنیم که آن‌ها کارخانه‌هایشان را در کشور ما ایجاد کنند و از این طریق ایجاد اشتغال در داخل فراهم شود.

 ما در توسعه همراه اول از طریق کمیسیون صنایع و اصل 90 مجلس شورای اسلامی تلاش‌های بسیاری کردیم که این فناوری داخلی‌سازی شود، اما متأسفانه نه تنها این امر محقق نشد که مسائل دیگری را نیز در پی داشت.

اپراتور دوم هم به فناوری داخل بی‌توجه بود

متأسفانه با آغاز به کار اپراتور دوم هم از آن‌جایی که ایرانسل منابع کافی نداشت و علی‌رغم تلاش‌های بسیاری که در مجلس صورت گرفت، این اپراتور هم تسلیم خارجی‌ها شد و آن‌ها تجهیزات را آماده از خارج کشور وارد کردند. البته این خواست دولت‌های خارجی بود که ما به فناوری تلفن همراه دست پیدا نکنیم و سود این واردات به کلی نصیب آن‌ها شود.

البته ایرانسل در ابتدا ترکسل بود که مجلس با یک اقدام فشرده جلوی این معضل را که شبکه به دست بیگانگان بیفتد، گرفت، اما در نهایت قانون از سوی ایرانسل زیرپا گذاشته شد و تجهیزات و فناوری نه از داخل که به کلی وارد شد و کشور ما باز هم از تولید تجهیزات محروم ماند و بحران کارخانه‌ها بیش از پیش جدی شد.

اپراتور سوم؛ بایدها و نبایدها

این روزها بحث ورود اپراتور سوم بسیار گرم است. متأسفانه آن گونه که از قرائن بر می‌آید اپراتور سوم هم به دنبال همان راه انحرافی اپراتور اول و دوم است، یعنی باز هم باید منتظر این امر باشیم که تجهیزات و امکانات از سوی بیگانگان وارد و نصب شود. این آخرین شانس کشور است تا بتوانیم صنعت مخابرات را زنده نگه داریم. به همین دلیل این مسئله به طور جدی از سوی نمایندگان ملت در مجلس شورای اسلامی در حال پیگیری است و وعده‌های بسیاری نیز به ما داده شده است، اما به هر حال از گوشه و کنار زمزمه‌هایی شنیده می‌شود که نشانه تمایل به ورود تجهیزات خارجی دارد.

برآورد آماری

نتیجه این سه اپراتور این بوده که ما در حال حاضر در کشور 37 میلیون مشترک در همراه اول، 15 میلیون مشترک در ایرانسل داشته باشیم و 10 میلیون مشترک هم به اپراتور سوم اختصاص می‌یابد که روی هم 62 میلیون مشترک می‌شود. وقتی 62 میلیون نفر مشترک، تلفن همراه‌شان را توسط فناوری خارجی تأمین کنند، جایی برای فناوری مخابراتی ایرانی نمی‌ماند. این معضل بزرگی است که یکی از بیشترین خسارت‌های آن به استان فارس رسیده است؛ در واقع اگر چه عدم اطمینان از شبکه مخابرات کشور برای همه مضر است، اما بیشترین لطمات آن به فارس وارد می‌شود، به طوری که کارخانه ITI وضعیت بحرانی دارد و دلیل عمده‌اش متصدیان همراه اول و دوم و بی‌توجهی آن‌ها به فناوری داخلی است. این خطر درمورد کارخانه ITMC هم وجود دارد.

نگاهی به اقدامات صورت گرفته

در سفر سوم هیأت دولت به استان فارس کارگران کارخانه ITI در استادیوم حافظیه شیراز گردآمدند و اعتراض خود را درباره عدم دریافت حقوق با پارچه نوشته‌هایی به رئیس‌جمهور نشان دادند. رئیس‌جمهور هم در همان جا اعلام کردند وزرای مخابرات و صنایع باید در اولین فرصت مشکل را حل کنند. پس از آن آقای احمدی‌نژاد دستور اکیدی دادند تا 15 میلیارد به این کارخانه اختصاص یابد. کارخانه برای خارج شدن از بحران چیزی جز کار نمی‌خواست، اما بخش کمی از آن 15 میلیارد آن هم در چند نوبت به این کارخانه داده شد که مؤثر نیفتاد. وزارت مخابرات و ارتباطات می‌توانستند با مناقصه نگهداری زیرساخت‌ها یک منطقه را به این کارخانه‌ها اختصاص دهند، اما این امر هم صورت نگرفت. با این حال ما همچنان پیگیر هستیم تا زمینه نجات این کارخانه فراهم شود.