لرستان سومين استان پر آب
استان لرستان داراي لقب سومين استان پر آب کشور است که هنوز هم بايد با تاسف رقم خروج سالانه 12.5 ميليارد مترمکعب آب از اين استان را در حاليکه بسياري از روستاها و مزارع اين استان تشنه هستند، بر زبان آورد.
به گزارش مهر از خرم آباد، استان لرستان در حال حاضر به عنوان سومين استان پرآب کشور مطرح است در حاليکه همچنان 12.5 ميليارد مترمکعب از آب هاي جاري به راحتي از اين استان خارج مي شود تا کشاورزي اين استان در نقطه صفر باقي بماند و صنعت هم بهره اي از اين نعمت خدادادي نبرد.
از سوي ديگر اين ميزان خروجي آب از لرستان و عدم مهار آن موجب شده است که در حال حاضر بسياري از ساکنان روستاهاي استان از آب شرب سالم برخوردار نباشند تا همواره مشکل آب در پرآبترين استان کشور تعجب همگان را برانگيزد.
سالانه 12.5 ميليارد متر مکعب آب از استان لرستان خارج مي شود که 63 درصد از اين ميزان آب از حوزه کارون بزرگ و به طور عمده رودخانه دز و مابقي از حوزه کرخه خارج مي شود و در پشت سدهاي دز، کرخه و کارون در استان خوزستان جمع مي شود.
اين در حاليست که از ميزان آب خارج شده از استان لرستان در حوزه کرخه 66 درصد از سيمره تخليه و 33 درصد باقي مانده از حوزه کشکان خارج مي شود.
عدم مهار آب ها در استان لرستان موجب چالش جدي در حوزه صنعت، کشاورزي و آب شرب در يکي از پر آب ترين استان هاي کشور شده است که در اين راستا مطالعات و اجرايي شدن چندين سد در دستور کار قرار گرفته که به نظر مي رسد بايد روند در اين زمينه تسريع شود تا عقب ماندگي هاي تاريخي در حوزه مهار آب ها در لرستان جبران شود.
توقف کشاورزي پر آبترين استان در زمين هاي ديم
مراسم توديع و معارفه مدير عامل شرکت آب منطقه اي استان لرستان که روز چهارشنبه برگزار شد محل طرح برخي کاستي ها و انتقادات مسئولان استاني از روند تخصيص اعتبارات در اين حوزه بود.
معاون عمراني استانداري لرستان و مدير عامل قبلي شرکت آب منطقه اي استان در اين جلسه در سخناني با اشاره به وضعيت کشاورزي در استان پرآب لرستان، اظهار داشت: در استان لرستان بيش از 850 هزار هکتار اراضي کشاورزي وجود دارد که از اين ميزان اراضي کشاورزي تنها 200 هزار هکتار آبي است و مابقي اين اراضي به صورت ديم کشت مي شود.
امير حمزه حقي آبي با بيان اينکه 12 درصد آبهاي سطحي کشور در استان لرستان وجود دارد، بيان داشت: اين در حالي است که سالانه 12.5 ميليارد مترمکعب آب از اين استان خارج مي شود.
وي با بيان اينکه لرستان سومين استان پرباران کشور است، خاطر نشان کرد: به طور متوسط سالانه 553 ميلي متر در لرستان بارندگي وجود دارد.
معاون عمراني استانداري لرستان و مدير عامل قبلي شرکت آب منطقه اي استان به سهم لرستان در تنظيم آب کشور اشاره کرد و بيان داشت: در حال حاضر 35 ميليارد مترمکعب آب در کشور تنظيم شده است.
حقي آبي افزود: اين در حالي است که سهم استان لرستان از اين ميزان تنظيم آب تنها 22 ميليون مترمکعب است.اين رقم به اين معني است که استاني که 12 درصد آبهاي کشور را در اختيار دارد از تنظيم و مهار آبها در کشور تنها «پنج صدم» درصد را به خود اختصاص داده است.
عقب ماندگي تاريخي در حوزه آب لرستان
معاون عمراني استانداري لرستان با بيان اينکه يک عقب ماندگي تاريخي در حوزه آب لرستان وجود دارد، بيان داشت: پاسخ به اين عقب ماندگي يک شبه امکان پذير نيست.
حقي آبي با اشاره به فعاليت دولت نهم و دهم در اين زمينه، افزود: خوشبختانه در اين دولت ها با افزايش اعتبارات حوزه آب فعاليت هاي خوبي در لرستان آغاز شد که اين افزايش اعتبارات جهش در پروژه ها را به دنبال داشت.
مدير عامل شرکت مديريت منابع آب ايران نيز در اين جلسه در سخناني عنوان کرد: فاصله اي که لرستان از نظر طرح هاي توسعه آب دارد فاصله مشهودي است که بايد جبران شود.
عليرضا الماسوندي با اشاره به پتانسيل بالاي لرستان از نظر بارندگي، خاطر نشان کرد: اين استان سومين استان کشور از نظر بارندگي است.
وي با اشاره به منابع غني خاک در لرستان، بيان داشت: از نظر کيفيت خاک، اين استان به گونه اي است که عمده زمين هاي آن قابل کاشت و کشاورزي و باغداري است.
مدير عامل شرکت مديريت منابع آب ايران با اشاره به منابع آب زيرزميني، چشمه ها و سازندهاي سخت در اين استان، گفت: اين استعداد بالقوه در لرستان وجود دارد که مديريت آن به دست ماست.
عقب ماندگي لرستان از دو دهه فعاليت در حوزه آب
الماسوندي افزود: با وجود اينکه دو دهه از آغاز کارهاي آبي در کشور مي گذرد ولي لرستان همچنان در اين زمينه عقب مانده است.
وي با اشاره به انجام مطالعات لازم در اين زمينه در لرستان، گفت: در حال حاضر ضرورت اين است که مطالعات انجام شده با سرعت هر چه تمام تر اجرايي شود.
مدير عامل شرکت مديريت منابع آب ايران با اشاره به وجود پنج سد در دست اجرا در لرستان و 15 سد در دست مطالعه، بيان داشت: با اين وجود هنوز فاصله ها در اين زمينه پر نشده و جبران عقب ماندگي هاي گذشته صورت نگرفته است.
الماسوندي با تاکيد بر اينکه مطالعات در اين زمينه بايد در حد استان پرآب لرستان باشد ، افزود: در حال حاضر عمليات اجرايي سه سد بزرگ در استان لرستان در مراحل مقدماتي است.
وي به سد بختياري ، رودبار و تنگ معشوره اشاره کرد و بيان داشت: سد بختياري به عنوان بزرگترين سد دوقوسي خاورميانه در سالجاري کلنگ زني خواهد شد.
مدير عامل شرکت مديريت منابع آب ايران با اشاره به اينکه در صورت بهره برداري از سدهاي در دست احداث لرستان 110 هزار هکتار از اراضي تحت پوشش قرار مي گيرد، افزود: اين ميزان کم است چرا که استعداد لرستان در اين زمينه بسيار بيشتر است.
الماسوندي با اشاره به ظرفيت منابع و ذخاير موجود در سازندهاي سخت زاگرس ، گفت: اين منابع دست نخورده باقي مانده است که بايد با مطالعات در اين حوزه زمينه استفاده استان از اين استعداد فراهم شود.
وي با بيان اينکه لرستان به عنوان سومين استان پرآب کشور بايد از نظر کشاورزي و صنعت داراي رتبه باشد، يادآور شد: اين در حالي است که لرستان در زمينه صنعت حتي نسبت به استانهاي بدون آب کشور هم عقب تر است.
مدير عامل شرکت مديريت منابع آب ايران با اشاره به اختصاص 3 درصد آب توليدي استان به صنعت، بيان داشت: اين عدد خيلي کم است و بايد يک تعريف دوباره در اين زمينه صورت گيرد.با توجه به نقش مهم صنعت در رفع بيکاري بايد تلاش شود با توجه به ميزان بالاي آب لرستان اين بخش تقويت شود.
وي به وضعيت اعتباري سدهاي لرستان در دو دهه گذشته اشاره کرد و گفت: نگاه در اين زمينه خارج از عدالت بوده است که در دولت نهم و دهم توجه بيشتري صورت گرفت.
مدير عامل شرکت مديريت منابع آب ايران با بيان اينکه لرستان در جغرافياي آب کشور کمتر ديده شده است، يادآور شد: بايد سهم استان نسبت به دو دهه بي توجهي تخمين زده شود و تلاش در راستاي کسب اعتبارات استاني و ملي در دستور کار قرار گيرد.
الماسوندي با تاکيد بر ضرورت سرمايه گذاري در بخش آب لرستان، گفت: مطابق برآوردها براي به نتيجه رسيدن سدهاي در دست اجرا و مطالعه لرستان 6 هزار ميليارد تومان اعتبار نياز است که اگر به طور متوسط سالانه 650 ميليارد تومان به اين استان اختصاص يابد در طول 9 سال برنامه پنجم و ششم بخشي از عقب ماندگي لرستان جبران خواهد شد. اگر شرکت آب منطقه اي و آب نيرو اين ميزان اعتبار در لرستان هزينه کنند با فرض اينکه هيچگونه تورم و تعديلي نداشته باشيم اين پروژه ها 10 ساله به نتيجه مي رسد.
مدير عامل شرکت مديريت منابع آب ايران افزود: اگر اين اتفاق رخ ندهد و يا اگر حتي 50 درصد اين اعتبار تحقق يابد بيش از 20 سال طول مي کشد تا بخشي از عقب ماندگي لرستان در حوزه آب جبران شود که اين انتظار شايسته مردم لرستان نيست.
الماسوندي اين عقب ماندگي را ناشي از 20 سال بي توجهي به اين بخش در لرستان دانست و گفت: مردم لرستان مستحق نيستند که براي استفاده از آب استان خود و نتيجه آن در اشتغال و معاش 20 سال انتظار بکشند.
وي تصريح کرد: لرستان يک استان برخوردار از منابع آب و خاک غني است و نمي تواند مسيري را که استان هاي خشک و فقير کشور از نظر آب طي کرده اند را دنبال کند.
مدير عامل شرکت مديريت منابع آب ايران با اشاره به رشد دوبرابري اعتبارات لرستان در سالجاري، افزود: براي رفع عقب ماندگي ها بايد ضريب رشد اعتبارات اين استان بالاتر از 3 در نظر گرفته شود.
الماسوندي با تاکيد بر اينکه در لرستان نبايد روي کارهاي ريز و کوچک باقي ماند، يادآور شد: لرستان نيازمند کار ويژه اي در حوزه آب است.
کنار دريا نشسته ايم و هنوز تشنه ايم
معاون برنامه ريزي استانداري لرستان نيز در اين زمينه در سخناني با اشاره به بي توجهي ها صورت گرفته به لرستان در زمينه مهار آب ها ، افزود: استان لرستان دومين استان خسارت ديده از جنگ تحميلي است ولي آيا به تناسب آن حجم ايثارگري به اين استان توجه شده است.
محمد رضا ملکي راد با اشاره به اينکه در دولت نهم و دهم اقدامات خوبي آغاز شده ولي کافي نيست، خاطر نشان کرد: در سفر اول هيئت دولت به لرستان سد تنگ معشوره را داشتيم که رئيس جمهوري در اجتماع مردم کوهدشت قول اجراي آن را دادند ولي با وجود اخذ ماده 32 اين پروژه هنوز براي تخصيص اعتبار با مشکل جدي مواجه هستيم.
وي با تاکيد بر اينکه اجراي سدهاي مطالعه شده و در دست اجرا مطالبه جدي مردم لرستان است، يادآور شد: در حال حاضر 12.5 ميليارد مترمکعب آب از لرستان خارج مي شود و ما کنار دريا نشسته ايم و هنوز تشنه ايم!ي استانداري لرستان ادامه داد: توپوگرافي استان لرستان به گونه اي است که جز با اجراي سريع سدها امکان استفاده از اين نعمت وجود ندارد.
سدهاي بزرگي که نفعي براي لرستان ندارد
ملکي راد به اجراي برخي سدهاي بزرگ در لرستان اشاره کرد و گفت: برخي از اين سدها از جمله سد بختياري نفعي به حال لرستان ندارد.
وي با اشاره به اينکه اين سد به عنوان بلندترين دوقوسي سد خاورميانه ، برق آبي است، افزود: هر چه «ترين» به القاب اين سد اضافه کنيم کمترين فايده را براي لرستان ندارد!
معاون برنامه ريزي استانداري لرستان افزود: همچنين سد رودبار نيز يکي از عظمت هاي مهندسي کشور است ولي اين سد چقدر در لرستان منفعت به دنبال دارد؟ ما هم معتقد هستيم که اين سدها براي شکوفايي کشور لازم است ولي سوال مردم اين است که اينها چه فايده اي براي لرستان دارند.
وي با تاکيد بر اينکه سدهايي که منافع مستقيم لرستان را در پي دارد بايد در اولويت قرار گيرند، يادآور شد: سد تنگ معشوره با برآورد اعتباري 750 ميليارد تومان بيش از 36 هزار هکتار از اراضي لرستان را آبياري مي کند که بايد اين پروژه در اولويت قرار گيرد.
معاون برنامه ريزي استانداري لرستان عنوان کرد: بايد اعتبار لازم براي سدهايي در اين حجم و حتي کوچکتر اختصاص داده شود تا به سرعت به بهره برداري برسند و سود آن را مردم لمس کنند.
ملکي راد با تاکيد بر ضرورت اجراي سدهاي مطالعه شده از جمله زيبا محمد و تاج امير ، گفت: اين سدها علاوه بر تامين نيازهاي منطقه موجب تثبيت خاک لرستان مي شود.اگر وزارت نيرو دلش به حال لرستان نمي سوزد دلش به حال سدهاي خوزستان بسوزد که فرسايش خاک لرستان گريبان سدهاي اين استان را گرفته است.
معاون برنامه ريزي استانداري لرستان با تاکيد بر اينکه اقدامات خوبي در دولت نهم و دهم انجام شده ولي کار بايد با شتاب بيشتري دنبال شود، افزود: در حال حاضر در برخي دشت هاي لرستان به لحاظ افت سطح آبهاي زيرزميني با وضعيت وحشتناک و تهديدآميزي مواجه هستيم که زندگي مردم را مختل کرده است.
به هر حال اين وضعيت حاکم بر حوزه آب لرستان مسئوليت متوليان امر در اين زمينه چه در سطح استان و چه در سطح ملي را سنگين تر مي کند چرا که تحول در کشاورزي، صنعت و اشتغال لرستان در گرو توجه ويژه به اين بخش به عنوان يکي از مهم ترين زيرساخت ها توسعه لرستان است.


