چه كسي قيمت جهاني نفت را تعيين ميكند؟
به رغم فشار دولت جورج بوش به عربستان براي افزايش توليد نفت اين کشور ـ که اکنون طبق اعلام دولت سعودي به مرز 9.250 هزار بشکه رسيده است ـ با هدف کاهش قيمت جهاني نفت، بررسيهاي خبرنگار «تابناک» نشان ميدهد که قيمت نفت به وسيله معامله گران آتي نفت در دو بازار مالي «نيومکس» آمريكا و «فيوچر مارکت» بازار مالي لندن تعيين ميگردد و عملا کشورهاي توليد کننده نقش بسيار ناچيزي در تعيين قيمت نفت در سطح دنيا دارند.
بنا بر اين بررسيها، معمولا معاملهگران بازار آتي نفت براي بالا يا پايين بردن قيمت آن، از کشورهاي توليدکننده، استفاده ابزاري ميكنند و متأسفانه نه تنها کشورهاي عضو سازمان اوپک تاکنون اقدامي در اين زمينه انجام ندادهاند، بلکه آنها هم تمامي سازوکار قيمتگذاري نفت را در اختيار اين معاملهگران قرار دادهاند و خود در گوشهاي نشسته و معرکه را از دور نظاره ميكنند.
عربستان سعودي که اکنون با تمامي ظرفيت از چاههاي نفتي خود برداشت ميكند، در دام کمپانيهاي نفتي افتاده است و کمپانيهاي نفتي آمريكا که تمامي هم و تلاش خود را تا پايان زمامداري دولت بوش قرار دادهاند، قصد دارند حداکثر استفاده را از نفت عراق و برداشت آزاد آن، با بالاترين قيمت ممکن تحصيل نمايند ظرفيت دو ميليون بشکهاي چاههاي اين کشور در جنوب عراق و عدم حسابررسي در آنها شرايط را براي اين کمپانيها فراهم كرده است.
در حالي که بنا بر گزارش مراجع بينالمللي، هماکنون تنها در خليج فارس بيش از 35 ميليون بشکه نفت سرگردان از سوي دومين توليدکننده نفت در اوپک وجود دارد، چگونه ميتوان پذيرفت که با توجه به رقم مصرف نفت در دنيا که نهايتا 87 ميليون بشکه ميباشد، در بازار دنيا کمبود نفت وجود دارد!
اکنون هيچ دولت توليدکننده نفتي و يا حتي شرکتهاي خريدار نفت نميتوانند بدون در نظر گرفتن کارگزاران «معاملات آتي» اقدام به بستن قرار داد براي آينده نمايند. مطمئنا اين قراردادها توسط معامله گران آينده بازار با ايجاد اتحاد بين کمپانيهاي بزرگ نفتي فراهم است.
نگاهي به ليست ده کمپاني اول نفتي دنيا که همه معاملات آتي بازار نفت در دو بازار مالي نيويورک و لندن را در اختيار دارند، شکي باقي نميگذارد که دولت بوش و کمپانيهاي نفتي حامي او، به همراه متحدين اروپاييش عامل افزايش قيمت نفت در سطح دنيا هستند. زيرا آنها هستند که قيمت نفت را تعيين و از نوسانات آن به بهترين شكل استفاده ميكنند.
سود ده کمپاني اول که معاملات آتي را در دست دارند، پس از حمله آمريكا به عراق از سال 2003 تا کنون بيسابقه بوده است. هشت مورد از اين کمپانيها، مالکيت آمريكايي داشته و دو تاي ديگر نيز سرمايههاي فراواني در آمريكا در اختيار دارند و به گونهاي بازارهاي آمريكا در سود آنها شريک هستند. اکنون جز معاملهگران آتي بازار نفت که جزو ده کمپاني يادشده ميباشند، هيچ معاملهگر ديگري توان انجام معاملات آتي را ندارد. زيرا آنها نميدانند در ماههاي آينده وضعيت قيمت نفت به چه ميزان خواهد بود و بنابراين، علاقهاي به انجام معاملاتي آتي ندارند و اين در حالي است که معاملهگران ده کمپاني نفتي به راحتي قراردادهاي آتي را انجام داده و به خريد و فروش نفت روي کاغذ اقدام ميكنند.
در اين بزنگاههاي تاريخي مشخص ميشود که عملا کشورهاي توليدکننده نفت و سازمانهايي مانند اوپک، هيچگونه اقتدار و تواني در رويارويي با کمپانيهاي نفتي براي قيمتگذاري نداشته و توليدکننده صرف ميباشند.
