اول مهر آغاز اجرای قانون هدفمندی یارانه‌ها

در حالی که هنوزهیچ کدام از مسوولان طرح تحول اقتصادی زمان دقیق اجرای قانون هدفمند کردن یارانه ها را اعلام نکرده اند وزیر نیرو از اجرای قانون هدفمندی یارانه‌ها از ابتدای مهرماه سال‌جاری خبر می‌دهد. ‌ 

به نوشته «جهان صنعت»، مجید نامجو به ایلنا گفت: پیش‌بینی‌ها حاکی از آن است که از ابتدای مهرماه سال‌جاری با دستور دولت اجرای قانون هدفمندی یارانه‌ها آغاز شود. وی با بیان اینکه در جلسه‌ای که اخیرا در این خصوص برگزار شده تمام امور مربوط به بخش برق در قالب این طرح مرور شده، تصریح کرد:‌ تلا‌ش تمامی اعضای دولت این است که کار شفاف و رقیق پیش برود و اجرای این طرح آسیبی را متوجه قشر ضعیف جامعه نکند. ‌ 

وی در پاسخ به این سوال که با توجه به عدم اجرای طرح هدفمندی یارانه‌ها تاکنون بسیاری از مشترکان برق از افزایش بهای قبض‌های دریافتی‌شان در تابستان گله دارند‌‌، علت چیست، گفت: تعرفه برق را به هیچ عنوان افزایش نداده‌ایم. در حقیقت دو سال است که پیشنهادات ما درخصوص افزایش تعرفه آب و برق در دولت مورد قبول قرار نگرفته و معطل تصویب و اجرای طرح هدفمندی یارانه‌ها مانده است. ‌ 

وی درخصوص علت افزایش بهای قبوض برق و آب با وجود عدم افزایش تعرفه‌ها گفت: احتمالا‌ با افزایش مصرف برق و آب، ‌پله مشترکان تغییر کرده و در نتیجه نرخ محاسبه تعرفه آنها با تغییراتی مواجه شده است. ‌ 

وی با اشاره به اینکه با توجه به میزان مصرف سال گذشته مشترکان در سال‌جاری تعرفه برق و آب محاسبه شده است، گفت: بررسی‌ها نشان می‌دهد میزان مصرف برق در سال‌جاری هشت درصد و میزان مصرف آب بین 5 /4 تا 5 درصد افزایش یافته است. ‌ 

وی ادامه داد: در برخی مناطق مثل مازندران بعضی مشترکان از افزایش تعرفه برق گلا‌یه داشتند. ما بررسی‌هایی در این زمینه انجام دادیم و معلوم شد از 23 هزار مشترک این منطقه تنها 2000 مشترک با چنین مشکلی مواجه هستند. ‌ 

وی گفت: توصیه من این است که مشترکان مصرف برق خود را در حد الگو نگه دارند البته پیشنهاداتی درباره تغییر مبنای تعرفه در مناطق مختلف ارایه شده است و در حال بررسی آنی پیشنهادات هستیم. به عبارت دیگر برخی که در حال حاضر در مناطق معمولی از نظر آب و هوایی طبقه‌بندی شده در وزارت نیرو زندگی می‌کنند، خواستار آن هستند که مبنای طبقه‌بندی‌شان به گرم یک یا 2 تغییر کند که ما در حال بررسی این موارد هستیم. ‌ 

وزارت نیرو برای محاسبه برق مناطق مختلف کشور را به چند منطقه آب و هوایی از جمله معتدل، ‌گرم یک، گرم 2، سرد و... تقسیم کرده است. ‌ 

جزییات 3 سناریو برای افزایش قیمت گاز

از سوی دیگر جزییات سه سناریوی پیشنهادی وزارت نفت برای افزایش قیمت گاز در راستای اجرای هدفمندی‌ یارانه‌ها در کشور اعلا‌م شد.

به گزارش مهر، براساس قانون هدفمندی یارانه‌ها باید قیمت گاز طبیعی و سایر محصولا‌ت گازی در یک دوره پنج ساله آزاد شده و در نهایت بهای این حامل انرژی حداقل به 75 درصد متوسط قیمت گاز صادراتی پس از کسر هزینه‌های انتقال، مالیات و عوارض افزایش یابد.

این در حالی است که با اجرای طرح افزایش جرایم مشترکان پرمصرف گاز طبیعی از 15 مردادماه سال‌جاری، فاز اول هدفمند‌سازی یارانه‌های گاز در کشور آغاز شده است.
با ثابت ماندن جرایم دهک‌های اول تا هفتم مصرف‌کننده گاز در بخش خانگی و تجاری و با اجرای این طرح جرایم دهک هشتم تا دو برابر، دهک نهم تا 25/2 برابر و دهک دهم تا 5/2 برابر افزایش یافته است.

اما اخیرا پیشنهاد جدیدی برای افزایش قیمت گاز طبیعی و ‌ CNG در کارگروه طرح تحول اقتصادی دولت مطرح شده است که پیش‌بینی می‌شود یکی از سه سناریوهای پیشنهادی برای اجرا تصویب و ابلا‌غ شود.

در حال حاضر 11 تعرفه برای سه دسته از مشترکان اصلی شامل خانگی، عمومی و صنعتی در سطح شرکت ملی گاز ایران وجود دارد که در سال‌جاری تعرفه تمامی مشترکان گاز کشور به استثنای مراکز دولتی ثابت باقی مانده است.

هم‌اکنون بر اساس سه سناریوی ارایه شده به کارگروه طرح تحول اقتصادی دولت، نحوه افزایش قیمت گاز تمامی مشترکان خانگی، تجاری و صنایع در قالب یک برنامه پنج ساله بررسی می‌شود.
در سناریوی اول افزایش قیمت به صورت یک منحنی یکنواخت مطرح شده است به طوری که باید قیمت گاز مشترکان خانگی از 130 ریال فعلی با افزایشی به طور متوسط سالا‌نه 20 درصد در مدت پنج سال کاملا‌ آزاد شود.

سناریوی دوم افزایش قیمت گاز مشترکان به‌گونه‌ای طراحی شده است که بهای این حامل انرژی در سال اول و دوم اجرای قانون هدفمندی یارانه‌ها با شتاب افزایش یابد و در سال‌های پایانی منحنی افزایش قیمت با شیب کمتری دنبال شود.

در صورت اجرای این سناریو، قیمت گاز طبیعی در سال‌های اول و دوم به طور متوسط سالا‌نه 30 درصد و در سال‌های پایانی تا 15 درصد به صورت تدریجی افزایش می‌یابد.
اما در سناریوی سوم پیشنهاد افزایش همزمان و متناسب قیمت تمامی حامل‌های انرژی همچون برق، گاز، بنزین و گازوییل در دستور کار قرار گرفته است.

قیمت تمام شده تولید گاز در ایران مشخص نیست‌

در حال حاضر نه تنها هیچ‌گونه فرمول قیمتی برای افزایش قیمت گاز طبیعی نهایی نشده بلکه زمان‌بندی افزایش قیمت‌ها نیز در سطح دولت تاکنون مشخص نشده است.
براساس جدیدترین گمانه‌زنی‌ها، پیش‌بینی می‌شود با نهایی شدن سناریوهای مختلف قیمتی، طرح افزایش قیمت گاز طبیعی تا پیش از فرارسیدن فصل زمستان (آبان‌ماه یا آذرماه) تعیین و به تمامی دستگاه‌های مرتبط ابلا‌غ شود. در شرایط فعلی علا‌وه بر نامشخص بودن زمان و نحوه افزایش قیمت گاز، اجرای قانون هدفمندی یارانه حامل‌های انرژی با برخی از چالش‌های اساسی مواجه است.

نامشخص بودن قیمت تمام شده تولید، پالا‌یش و توزیع گاز طبیعی در کشور و نامشخص بودن نحوه افزایش قیمت گاز صادراتی ایران حداقل در یک پروسه پنج ساله از دیگر چالش‌های پیش روی اجرای قانون هدفمندی یارانه‌ها در این بخش به شمار می‌رود.

بنزین مبنای افزایش قیمت ‌CNG

در حال حاضر هر مترمکعب گاز به قیمت 80 ریال به جایگاه‌داران‌ CNG سراسر کشور عرضه می‌شود که برای افزایش توجیه اقتصادی فعالیت جایگاه‌ها این حامل انرژی به قیمت 400 ریال به مردم فروخته می‌شود.

در عین حال، با توجه به کاهش سهمیه بنزین یارانه‌ای خودروهای شخصی، استفاده از سوخت‌های جایگزین همچون CNG در سطح کشور افزایش یافته است به‌طوری که در حال حاضر معادل 14 تا 15 میلیون مترمکعب گاز در جایگاه‌های کشور عرضه می‌شود.

در کنار سناریوهای مختلف مطرح شده برای چگونگی افزایش قیمت گاز مشترکان مختلف، طرحی در دولت در دست بررسی است که افزایش قیمت حامل‌های انرژی مصرفی خودروهای کشور به صورت متناسب افزایش یابد.

به عبارت دیگر، این افزایش قیمت باید به‌گونه‌ای تعریف و اجرایی شود که شکاف عمیقی بین ‌CNG و بنزین ایجاد نشود چراکه در غیر این صورت ظرفیت‌های ایجاد شده برای عرضه‌ CNG پاسخگوی افزایش تقاضا در این بخش نخواهد بود.

همچنین یکی از نگرانی‌های مسوولا‌ن از وجود شکاف قیمتی بین‌ CNG و بنزین، افزایش تبدیل غیراستاندارد خودروهای بنزینی به گازسوز است که به تبع آن حوادث جانی ناشی از انفجار خودروهای غیراستاندارد گازسوز را در سطح کشور افزایش خواهد داد. پیش‌بینی می‌شود با نهایی شدن فرمول قطعی افزایش قیمت گاز و بنزین، بهای جدید‌ CNG نیز مشخص و ابلا‌غ شود.
 علیرضا ضیغمی، معاون وزیر نفت پیشتر با بیان اینکه باید هماهنگی قیمت در فرآورده‌های مختلف سوختی طوری باشد که اختلا‌ف بین دو حامل انرژی چندان زیاد نباشد از پیشنهاد طرح افزایش قیمت ‌CNG متناسب با افزایش بهای بنزین خبر داده و گفته بود: تاکنون هیچ قیمتی برای عرضه ‌CNG، بنزین و گازوییل در قالب اجرای قانون هدفمندی یارانه‌ها نهایی نشده اما وزارت نفت پیشنهادهای خود را به دولت ارایه کرده است.