سفرهای استانی دولت، چه آثار مثبتی در پی داشته است؟

از مهمترین مواردی که دولت آقای احمدی نژاد بر مبنای آن توانست اقبال عمومی را در دو دوره اخیر انتخابات ریاست جمهوری به خود جلب کند، گفتمانی بود که بر محور عدالت گستری، مهرورزی و خدمت صادقانه به مردم شکل گرفت.

به گزارش «تابناک»، هرچند قطعا اجرایی شدن این تفکرات، به دلیل وجود سلایق گوناگون و همچنین موانع متعدد، آنچنان که باید و شاید در همه حوزه ها بروز کافی نداشته، اما دور از انصاف است اگر بخواهیم کارهای انجام گرفته در راستا و چهارچوب همین گفتمان را نادیده انگاشته و تلاش ها و دستاوردهای دولت را در این زمینه ارج ننهیم.

به هر روی، باید توجه داشت که از یک سو خاصیت کار اجرایی همگامی همین نقاط ضعف ها و نقاط قوت هاست و اساسا نمی توان مدعی شد که هیچ کاری بدون عیب و نقص آغاز شده و به انجام رسیده باشد و از سوی دیگر، در یک جامعه رو به تعالی و پیشرفت - که با توجه به اعتقاداتش، دستورهای اخلاقی مهمترین الگوی برخورد با مسائل گوناگون و تحلیل آنهاست - از اخلاق به دور خواهد بود که حتی با هدف اصلاح نواقص، تنها به بیان نیمه های خالی لیوان بپردازیم.

بنابراین، با توجه به اینکه در هفته دولت هستیم و با توجه به اینکه یکی از کارهای در خور تقدیر و قابل توجه ـ با وجود برخی اشکالات ـ در دو دولت دکتر احمدی نژاد، بحث سفرهای استانی بوده است، در مطلب زیر که به قلم لطف الله فروزنده، معاون توسعه مديريت و سرمايه انساني دولت در نشریه پنجره منتشر شده، به آثار و برکات این موضوع خواهیم پرداخت:    

١- از نظر سياسي ـ اجتماعي

حضور رييس‌جمهوري و دولتمردان در استان‌ها، شهرها و دورترین نقاط كشور و ديدار با مردم، باعث تعامل و ارتباط و علاقه متقابل مردم و مسئولان خواهد شد كه نتيجه مهم آن افزايش سرمايه اجتماعي و اعتماد و باور بيشتر مردم به مسئولان است.

در عين حال، مسئولان از نزديك با روحيات، نيازها و خواسته‌هاي مردم آشنا خواهند شد.

٢- كاهش فرآيند بوروكراسي و كاغذبازي

يكي از آفت‌هاي نظام اداري كاغذبازي، بوروكراسي پيچيده است كه معمولا باعث تحقق نیافتن امور يا طولاني شدن آن خواهد شد. حضور دولت در استان‌ها و شناخت و حل مسأله و مشكل در حقيقت شكستن اين حلقه بسته و گاهي در راستای تمركززدايي اداري، افزايش بهره‌وري، كاهش فرآيند انجام كار و رضايت مردم خواهد شد. بر همين اساس، مردم براي حل مشكلات به اين سفرها بسيار اميدوارند.

3- آثار سياسي بين‌المللي

حضور ميليوني مردم، در استقبال از رييس‌جمهوري، در حقيقت يك سخنرانی وفاداري به نظام و آمادگي مردم براي دفاع از اصول و مباني انقلاب اسلامي به ‌ويژه مبارزه با نظام استكبار و دفاع از حق مسلم هسته‌اي است، به گونه ای ‎كه دشمن با ديدن اين وفاداري و شور و شوق مردم به موضع انفعال خواهد افتاد و اهداف نظام در صحنه بين‌المللي بهتر و سريعتر و كاملتر پيگيري خواهد شد.

4- آثار اقتصادي - اسلامي

بررسي پرونده‌هاي نيمه‎تمام از نزديك، رفع موانع مالي، مديريتي ـ حقوقي و افزايش سرعت تكميل پروژه آثار و بركات فراواني را فراهم مي‌كند.

قوه‌ها اولويت‌بندي مي‌شود، پرونده‌ها را متناسب با ظرفيت و استعداد منطقه تعريف مي‌كنند و گره‌هاي كور توسعه منطقه را از نزديك مي‌گشايند.

5- توسعه عدالت‎محور

از نكات مهم، شعار «توسعه عدالت ‌محور» است؛ توزيع متوازن اعتبارات و تسهيلات و امكانات كشور، توجه ويژه به مناطق محروم، توسعه و آباداني روستاها، توجه به امور رفاهي، ورزشي، فرهنگي مناطق محروم، باعث رشد متوازن كشور و گام مهمي در تحقق عيني عدالت است. مردم با همه وجود، طعم شيرين عدالت را چشيده و دغدغه اصلي آن‌ها مطالبه عدالت خواهد شد. در عين حال، آثار و بركات توسعه و آباداني عدالت‌محور را از نزديك لمس خواهند كرد.

6- پاسخگويي و به چالش كشيدن مسئولان

حضور مسئولان در میان مردم، ضمن افزايش اعتماد و حل فوري مشكل مردم، بستر پاسخگويي مسئولان را فراهم خواهد كرد. مردم به ‌طور روشن، صريح و رودر رو از مسئولان پرسش كرده و عملكرد و سيستم آنها را به چالش مي‌كشند. در اين سيستم، مسئولان موظفند پاسخ روشن و منطقي به مردم بدهند. امكان ارزيابي عملكرد مسئولين ملي و استاني در نتيجه اين سفرها قابل بررسي و سنجش است. برای نمونه، در انتخابات دهمين دوره رياست‌جمهوري، مشاركت گسترده مردم، رأي بالا به آقاي احمدي‌نژاد، به‌ ويژه در مناطق محروم و شهر‌هاي كوچك و روستاها، بزرگترين معيار موفقيت اين کار است.

7- تأثير مثبت در روحيه مديران كشور

وقتي وزير يا معاون وزير در بين مردم، روستاها و مناطق محروم حضور پيدا مي‌كند، خودبه‌خود ساده‌زيستي، خداباوري، رسيدگي به امور مردم در رفتار آنها نهادينه خواهد شد. آشنايي با درد مردم از نزديك و لمس آن‌، آغاز تفكر و برنامه‌ريزي براي شناسايي عوامل اصلي مشكلات و رفع آنها خواهد شد.

از طرفي، اين ارتباط با مردم به ‌ويژه محرومان در روحيه مديران بسيار تأثير دارد؛ برای نمونه، يك نمونه عيني را عرض مي‌كنم:

در سفر به يك شهرستان نماينده دولت بودم، پس از شركت در سفر مردمي اداري و بازديد و افتتاح پروژه‌ها، در فرمانداري با مردم ديدار داشتم. نخست این که حضور مردم در فرمانداري، تعامل‎ با فرماندار و مجموعه فرمانداري و توجه ‌آنان به مشكلات مردم در نوع خودش قابل تحسين بود؛ اما هنگامی که با چهل خانواده نيازمند ديدار كرديم، مشكلات بسياري با يك دستور، يك راهنمايي، و پرداخت مبلغ كمي حل شد كه به ‌طور قطع، سيستم بوروكراسي قادر به پاسخگويي آن نبود.

رضايت مردم، رضايت دروني خودم و احساس رضايت وجدان از آثار آن بود. در اين ميان خانمي را ديدم كه با سه فرزند معلول، بدون سرپرست خانواده در شرايط سخت زندگي مي‌كرد که با ديدار و پيگيري مشكل ايشان حل شد.

آثاري كه اين كار براي بنده و امثال بنده دارد، از هر كاري در طول عمر بهتر است؛ ضمنا در محضر الهي جايگاه ويژه‌اي دارد.
بدون شك، در هر تصميم و هر حركتي با خود حديث نفس مي‌كنيم كه امثال اين خانم در كشور هستند؛ بنابراین، در هزينه كردن بودجه دولتي، رفتار مديريتي، رفتار زندگي فردي و خانواده و كار و تلاش نبايد از اين غافل بود، چرا كه بدون ساده‌زيستي، روحيه مردمي و كار شبانه‌روزي، نمي‌توان در اين رابطه کاری كرد.

در پايان بر اين باورم، اين روش مديريتي كه در كشور نهادينه شده، روش مطالبه مردم از دولت‌هاي آينده هم خواهد بود؛ چنان‌كه از هم‌اكنون، براي بسياري از كشورهاي جهان به ‌عنوان يك مدل مديريتي نيز مطرح است.