پيادهها، بيدفاع در تصادفات مرگبار
جام جم آنلاين: رد خون روي آسفالت سرد خيابان خيلي زود پاك ميشود، اما داغي كه روي دل چند خانواده ميماند، نه.
اين را نه ما بلكه خانوادههاي آن صدها عابر پيادهاي ميگويند كه سالانه بر اثر تصادف جان خود را از دست ميدهند. واقعيت تلخي كه به طرز حيرتانگيزي در حال خودنمايي است. آمارها نشان ميدهد سالانه بيش از يك هزار عابر پياده بر اثر تصادفات رانندگي جان خود را از دست ميدهند و اين در حالي است كه حدود 45 درصد از تلفات تصادفات درونشهري و نزديك به 40 درصد تصادفات جادهاي را عابران پياده تشكيل ميدهند كه اين موضوع از يك سو بيانگر بالا بودن نرخ تصادف عابران پياده و از سوي ديگر آسيبپذير بودن آنها در چرخه ترافيك، خودرو و تصادفات است.
پيادههاي بيگناه يا مقصر؟
براساس آمار راهنمايي و رانندگي تهران حدود 40 درصد از تصادفاتي كه در پايتخت رخ ميدهد ناشي از برخورد وسايل نقليه با عابران پياده است. همچنين بين 40 تا 45درصد كشتههاي تصادفات تهران را عابران پياده تشكيل ميدهند.متاسفانه در بسياري از موارد تصادف عابر پياده با وسايل نقليه بخصوص در بزرگراههاي ما منجر به فوت عابر پياده ميشود. اين را رئيس پليس ترافيك شهري راهور ناجا ميگويد. به عقيده او يكي از دلايل ميزان بالاي كشته شدن عابران پياده در تصادفات، نهادينه نشدن فرهنگ عبور از خطكشي عابر پياده و استفاده از پل هوايي در ميان شهروندان جامعه ماست.
در موارد بسياري مشاهده شده كه به فاصله كمي از محل وقوع حادثه تصادف عابر پياده با خودرو، پل هوايي يا گذرگاه خطكشي ويژه تردد عابر پياده وجود داشته، اما به دليل سهلانگاري، تنبلي، عجله و هزاران دليل و بهانه ديگر كه البته هيچ كدام آنها منطقي هم نيست، فاجعه جبرانناپذيري رقم خورده كه به بهاي مرگ انساني تمام شده است.
رعايت نكردن قوانين مربوط به عبور از گذرگاه عابر پياده و پل هوايي در جامعه ما مختص قشر خاصي نيست.
اگرچه در برخي موارد سالمندان به دليل كهولت سن حاضر به استفاده از پل هوايي نيستند، اما در موارد بسياري ديده ميشود جوانان و افراد ميانسال ترجيح ميدهند به جاي تردد ايمن از پل هوايي با عبور از عرض بزرگراه و تحمل مشقات فراوان براي گذشتن از نردههاي بلند وسط بزرگراه، خطر تصادف با خودروهايي كه با سرعت بالاي 100 كيلومتر در حال عبورند را به جان بخرند.
عابران، قرباني 36 درصد سوانح رانندگي
رئيس پليس ترافيك شهري راهور ناجا از عابران پياده به عنوان يكي از چالشهاي اصلي در حوادث ترافيكي شهرها ياد كرده و به تحقيقي اشاره ميكند كه سال گذشته روي شهروندان 5 منطقه تهران انجام شده است. براساس اين تحقيق 6/86 درصد پاسخگويان عنوان كردهاند كه براي گذر از عرض خيابان از پل هوايي استفاده ميكنند، اما جالب اينجاست كه از اين تعداد تنها 8/33 درصد خود را استفادهكننده دائمي از پلهاي عابر پياده ميدانند و مجددا 7/85 درصد پاسخگويان اعلام كردهاند كه فقط از پلهاي روگذر هوايي مكانيزه استفاده ميكنند.
1/48 درصد پاسخگويان استفاده از اين پلها را به دليل راحتي به پلهاي عابر پياده معمولي ترجيح ميدهند.
سرهنگ محسن مهرايي با اشاره به برآورد آماري كه از تيرماه تا اسفندماه سال گذشته روي تصادفات رانندگي منجر به فوت در صحنه، انجام شده است، ميگويد: از 652 فقره تصادف در صحنه 225 مورد (35 درصد) تصادفات منجر به فوت مربوط به عابران پياده و 264 فقره به راكبان موتورسيكلتها اختصاص داشته است. 5/34 درصد تصادفات عابران پياده به دليل عدم توجه بهجلو از سوي عابران يا رانندگان بوده است. به گفته سرهنگ مهرايي همچنين سال گذشته 38 تا 40 درصد تلفات تصادفات رانندگي كشور مربوط به عابران پياده بوده است در حالي كه اين تلفات تنها در 2 ماهه اول امسال به 5/36 درصد رسيده است. سرهنگ مهرايي، استفاده از تلفن همراه در حين رانندگي را مهمترين عامل عدم توجه به جلو دانسته و از آن به عنوان ابزاري خطرناك براي كاربران ترافيكي شامل هم عابران پياده و هم رانندگان نام ميبرد و معتقد است بررسيهاي آماري نشان ميدهد تلفن همراه به تهديدي بالقوه براي عابران پياده تبديل شده است. البته وي به نكته ديگري هم اشاره ميكند و اين كه در برخي فصول تصادفات و تلفات عابران پياده در صحنه بيشتر ميشود زيرا روزها طولانيتر است و هوا ديرتر تاريك ميشود و مردم زمان بيشتري براي انجام امور روزمره خود در خيابانها هستند.
به گفته رئيس پليس ترافيك شهري راهور ناجا، در اين راستا قرار است از امسال پليس راهنمايي و رانندگي با جديت بيشتري با تخلف استفاده از تلفن همراه حين رانندگي برخورد كند.
تعيين سهم سازمانهاي متولي در تصادفات عابران
رئيس پليس ترافيك شهري راهور ناجا، از اجراي طرحي خبر ميدهد كه براساس آن سهم دستگاهها و سازمانهاي متولي در صورتي كه به نوعي در بروز تصادفات نقش داشته باشند، در كروكي پليس تعيين ميشود.
سرهنگ مهرايي با بيان اين كه اجراي اين طرح از سال گذشته آغاز شده و امسال نيز تداوم خواهد داشت، تاكيد ميكند: پليس موظف است تمام گزارشهاي تصادفات را بدون جانبداري تهيه كند و در گزارشهايي كه به مراجع قضايي داده ميشود هر گونه مشكل شامل نقص علائم، ناايمن بودن جاده و عدم نصب پل هوايي عابر پياده به طور صريح مشخص ميشود.
تلفات عابران پياده در حاشيه شهرها بيشتر است چراكه در اين محدودهها كمتر به مناسبسازي محل براي تردد بيخطر عابران پياده توجه شده است و از همين رو تلفات عابران پياده در اين مناطق بيشتر است.
به گفته رئيس پليس ترافيك شهري راهور ناجا، در برخي محورها و اتوبانها كمبود پل هوايي عابر پياده، زيرگذر يا محل خطكشي شده، موجب وقوع تصادفات مرگباري براي عابران پياده شده است كه راهنمايي و رانندگي از سال گذشته با جديت در راستاي حمايت از ايمني عابران پياده، اين نقايص و كمبودها را به سازمانهاي متولي گزارش داده است تا آنها با انجام اقدامات لازم هر چه سريعتر نسبت به ايمنسازي مسير براي تردد عابران پياده اقدام كنند.
جريمه عابران با كدام ضمانت اجرايي ؟
شايد يكي از دلايل اصلي بالا بودن سهم تلفات عابران در تصادفات رانندگي از يك سو و اينچنين بيمحابا خطر كردن آنها براي عبور از عرض خيابان و عدم رغبتشان براي استفاده از پل هوايي از سوي ديگر را بتوان در جاي خالي قوانين محكم و بازدارنده براي عابران پياده در قوانين راهنمايي و رانندگي كشور دانست.
نقص مهمي كه در لايحه اخذ جرائم رانندگي بر رفع آن تاكيد شده است. براساس يكي از بندهاي اين لايحه كه نمايندگان مجلس اين روزها با جديت در حال بررسي و تصويب آن هستند، قرار است عابران پياده نيز جريمه شوند. نمايندگان كميسيون حقوقي و قضايي مجلس در ماده 27 لايحه رسيدگي به تخلفات رانندگي تصريح كردهاند: در راههايي كه براي عبور عابران پياده علائم، تجهيزات و مسيرهاي ويژه اختصاص داده شده، عابران مكلفند هنگام عبور از عرض يا طول سواره رو با توجه به علائم راهنمايي و رانندگي منصوبه در محل از نقاط خطكشي شده، گذرگاههاي غيرهمسطح و مسيرهاي ويژه استفاده كنند.
همچنين در صورتي كه عابر پياده اين موارد را رعايت نكند، متخلف محسوب و مكلف به پرداخت جريمه مقرر در آييننامه است و در صورت تصادف با وسيله نقليه، راننده مشروط به اينكه تمامي مقررات را رعايت كرده باشد، مسووليتي نخواهد داشت.عدم مسووليت راننده مانع از استفاده مصدوم يا وراث متوفي از مزاياي بيمه نخواهد شد و شركت بيمه با ارائه قرار منع تعقيب يا حكم برائت راننده ملزم به اجراي تعهدات موضوع بيمهنامه به مصدوم يا وراث متوفي خواهد بود.اما موضوع قابل تامين در اين ميان اين است كه قانون جريمه عابران پياده سابقه ناخوشايند 40 سالهاي را با خود به همراه دارد كه همين پيشينه اجرايي شدن اين طرح را با، اما و اگرهايي مواجه ميكند.
رئيس پليس ترافيك شهري راهور ناجا به قانون اخذ جريمههاي رانندگي مصوب سال 1350 اشاره ميكند كه براساس اولين بند جدول تخلفات اگر عابران پياده از محلهاي غيرمجاز يا در طول خيابانهايي كه داراي پيادهرو نيز هستند عبور كنند بايد مبلغ يك هزار تومان جريمه شوند.
قانوني كه به دليل عدم فراهم بودن زيرساختهاي لازم از يكسو و نداشتن ضمانت اجرايي از سوي ديگر از آن زمان تاكنون اجرايي نشده است. سرهنگ مهرايي البته به اين نكته هم اشاره ميكند كه اگرچه هماكنون جريمه عابران پياده متخلف اجرا نميشود، اما در تصادفات رانندگي كه يك طرف قضيه عابر پياده باشد در صورتي كه كارشناس راهنمايي و رانندگي تشخيص دهد راننده تمام مقررات مربوطه را رعايت كرده است و عابر پياده از محل خطكشي يا از پل هوايي كه در آن محل بوده براي گذر از عرض اتوبان يا خيابان استفاده نكرده است، در اين تصادف عابر پياده مقصر شناخته ميشود. به گفته وي البته اين مساله موجب نميشود كه استفاده از بيمه شخص ثالث و بحث ديه متوفي منتفي شود.
رئيس پليس ترافيك شهري راهور ناجا، به لايحه رسيدگي به جرائم رانندگي كه اين روزها مجلس با جديت در حال بررسي بندهاي مختلف آن است، اشاره ميكند كه يكي از بندهاي آن به پيشنهاد جريمه عابران پياده اختصاص دارد و معتقد است: ملزم كردن عابران پياده مانند رانندگان به رعايت قوانين و مقررات كه در نهايت به تضمين ايمني عابران پياده در چرخه ترافيك و كاهش تخلفات آنها منجر شود، امري ضروري است، اما اجراي آن مستلزم فراهم بودن ابزارها و زيرساختهاي لازم آن است تا اين طرح اين بار از ضمانت اجرايي مورد نياز برخوردار شود. اما عابر پياده را چگونه ميتوان در برابر حوادث رانندگي ايمن كرد؟ كارشناسان ترافيك و مسوولان راهنمايي و رانندگي معتقدند ايمنسازي عابر پياده تنها با وجود يك سيستم مناسب آموزش ايمني ترافيك تامين ميشود، سيستمي كه مبتني بر 3 محور آموزش ايمني ترافيك، اقدامات مهندسي و اعمال مقررات باشد.
