دادستان تهران: نه سكوت و نه پرگويي
دادستان تهران تاكيد كرد: با وجود جنگ رواني دشمن ضروري است قوه قضاييه در شرايط كنوني بطور ويژه عمل كند و هر جا مستلزم روشنگري و شفافسازي است، اقدام كند و ايده مهندسي افكار عمومي را عملي سازد.
دكتر عباس جعفري دولتآبادي، در گفتوگو با ايسنا، دربارهي سير اطلاعرساني در دستگاه قضايي، اظهار كرد: بعد از پيروزي انقلاب اسلامي در مورد اطلاعرساني در قوهي قضاييه دو طرز تفكر كاملا متفاوت وجود داشت. در دههي اول و در دوران تصدي شهيد بهشتي ايشان بطور منظم با رسانههاي جمعي مصاحبه و گفتوگو انجام ميدادند و اخبار قضايي و تحولات كشور را به اطلاع مردم ميرساندند. پس از شهادت ايشان اطلاعرساني به سياق گذشته متوقف شد و در قالب اظهارات مسوولان قضايي و صدور اطلاعيههاي روابط عمومي قوه انجام گرفت.
وي گفت: در دورهي قبل نيز اطلاعرساني نمود بيشتري يافت. تعيين سخنگو براي قوهي قضاييه و گفتوگوي هفتگي سخنگو با مطبوعات، انتشار نشريهي ماوا، افزايش ميزان فعاليتهاي مطبوعاتي و اطلاعرساني در قوهي قضاييه از اقدامات اين دوره است. در دورهي جديد سخنگو حذف شد اما در عين حال انتشار نشريهي ماوا ادامه يافت و بطور معمول اطلاعرساني در قالب صدور اطلاعيه انجام ميگيرد.
دادستان تهران در خصوص وضعيت اطلاعرساني در شرايط فعلي، گفت: در حال حاضر اطلاعرساني مستمر مورد قبول برخي مسوولان قضايي نيست و معتقدند كه بهترين شيوهي اطلاعرساني در قوهي قضاييه اقدامات عملي است. به موجب اين ديدگاه بايد كمتر و در حد ضرورت سخن گفت و صدور بخشنامه قوهي قضاييه براي اخذ مجوز جهت هر گونه مصاحبه توسط قضات با رسانهها بايد از همين منظر ارزيابي شود كه ميتوان از آن به عنوان "اطلاعرساني منضبط" نام برد.
جعفري دولتآبادي در ادامه، افزود: اتخاذ شيوههاي متفاوت از سوي مسوولان قوهي قضاييه در حالي است كه اين قوه تاكنون سه دهه را پشت سر گذاشته اما هنوز نتوانسته است شيوههاي موفق و كارآمد در زمينهي اطلاعرساني را طراحي كند. به نظر ميرسد صرفنظر از اهميت و ضرورت اطلاعرساني اين ديدگاه مسوولان است كه اجراي سياستها را منبسط يا منقبض ميكند. در حقيقت نگاه مديران دستگاه قضايي است كه دامنهي اطلاعرساني را كاهش يا افزايش ميدهد. اگر لزوم اطلاعرساني در قوهي قضاييه مبناي اساسي خود را بيابد طبعا شيوههاي آن نيز حسب شرايط و مقتضيات زمان قابل تغيير خواهد بود. چنانكه در يك مقطع زماني تعيين سخنگو ضرورت داشته باشد و در زمان ديگر فعال كردن سايت اطلاعرساني قوهي قضاييه اولويت پيدا ميكند.
وي گفت: مشكل از آنجايي ناشي ميشود كه خبرنگاران هميشه بايد براي كسب اطلاعات و اخبار قضايي به دنبال مسوولان قضايي باشند؛ مسوولان نيز ترجيح ميدهند از پاسخگويي پرهيز كنند زيرا سخن گفتن با مطبوعات و جرايد در برخي موارد مشكلاتي را موجب ميشود. اين ديدگاه معتقد است ماهيت كار قضايي، ايجاب ميكند مسوولان كمتر سخن بگويند و در مواردي نيز صرفا به اعلام احكام دادگاهها بسنده كند. به عبارت ديگر قوهي قضاييه هنگامي اطلاعرساني ميكند كه در مقام پاسخ به پرسشهاي ديگران برآيد. اين ديدگاه ترجيح ميدهد كه در بدو امر اعلام كنندهي اخبار نباشد. در حالي كه روزانه دهها نفر بازداشت، آزاد و محكوم ميشوند و از طرف مطبوعات و افراد سخناني در اين خصوص مطرح ميشود كه مستلزم پاسخگويي و شفافسازي است.
دادستان تهران با طرح اين پرسش كه چرا قوهي قضاييه نميتواند پس از 30 سال و براي اجتناب از اختلاف رويه در دوره زمانهاي مختلف، سياست واحدي در اين خصوص اتخاذ كند، گفت: ضمن آنكه شرايط فعلي كشور ايجاب ميكند در برابر ابهامها و پرسشهاي موجود، فعالانه برخورد شود بهرغم آنكه برخي محدوديتها در انتشار اخبار، از ماهيت كار قضايي، لزوم حفظ حرمت و آبروي افراد و اجراي قوانين ناشي ميشود اما اين امر نبايد به گونهاي تصوير شود كه موجب فضاسازي عليه قوهي قضاييه شود و اين دستگاه را صرفا در موضع پاسخگويي انفعالي قرار دهد.
وي گفت: امروزه تعدد رسانهها و گسترش فضاي مجازي، براي همگان فرصتهاي بيشماري ايجاد كرده؛ به نحوي كه ميتوان در كمترين زمان ممكن از آخرين اخبار و وقايع كشور و جهان اطلاع پيدا كرد. هر گاه در امر انتشار اخبار صحيح ناتوان باشيم ديگران هستند كه از اين موقعيت بهره برده و آنگونه كه ميخواهند خلأ ناشي از عدم حضور ما را پر خواهند كرد. بنابراين شايسته است قوه قضاييه ابتكار عمل در اطلاعرساني را در دست گيرد و آن را در چارچوبهايي قرار دهد و با اصولي همراه كند كه بروز مشكلاتي براي مردم را موجب نشود و زمينه تضييع حقوق محكومان و مراجعان به مراجع قضايي را فراهم نكند.
دادستان تهران در ادامه خاطر نشان كرد: شايد بتوان گفت نه سكوت چارهساز است و نه پرگويي و به قول سعدي كم گوي گزيده گوي چون در. به عنوان مصداق عملي ميتوان به اجراي احكام اعدام تعدادي از عوامل گروهكها در سال قبل و جاري اشاره كرد كه رسانههاي غربي آنچنان فضا را مشوش جلوه دادند كه اين امر براي برخي افراد مشتبه شد. در احكام اعدام اجرا شده در سال پيش، بعد از اجراي حكم، علاوه بر مصاحبهي تلويزيوني اطلاعيه نيز صادر شد. در سال جاري همزمان با اجراي احكام اعدام، اطلاعرساني شد. اما در هر دو مورد فضاسازي رسانههاي غربي كماكان ادامه پيدا كرد.
وي گفت: تجربهي سالهاي گذشته نشان داده است كه افراط و تفريط جواب نخواهد داد. داشتن ابتكار عمل در عرصهي رسانهها، استفاده از شيوههاي نوين، بهرهگيري از فضاي مجازي، اطلاعرساني به موقع، جلوگيري از انتشار مطالب غيرضروري، توجه رسانههاي جمعي به اهميت كار اطلاعرساني در قوهي قضاييه، روابط بيشتر با مطبوعات و توجه به اصل اطلاعرساني منضبط در قوهي قضاييه ميتواند برخي مشكلات كنوني را برطرف سازد.
دادستان تهران تصريح كرد: مردم به حق از قوه قضاييه انتظار دارند تصميمات خود را در چارچوبهاي تعريف شده دستگاه قضايي اعلام كند. پاسخ به اين درخواست زمينه فضاسازي كاذب براي وارونه جلوه دادن حقايق را از ديگران سلب ميكند.
