تعریف کلی
منظور از بورس یا بهابازار بازاری است که وظیفه قیمت گذاری و خرید و فروش کالا و اوراق بهادار را بر عهده دارد.
بورس به دو نوع بورس کالا و بورس اوراق بهادار طبقهبندی میشود که در بورس کالا کالا و در بورس اوراق بهادار سهام و اوراق قرضه مورد معامله قرار میگیرد. هرچند کلمه بورس عموماً در معنی بورس اوراق بهادار به کار گرفته میشود.
واژه بورس برگرفته از نام خانوادگی شخصی به نام فندر بورس است که در اوایل قرن پانزدهم میلادی در شهر بروژ بلژیک زندگی میکرد و صرافان شهر در مقابل خانه او گرد هم میآمدند و به داد و ستد کالا، پول و اوراق بهادار میپرداختند. این رویه سبب شد تا این نام بعدها به کلیه اماکنی اطلاق شد که محل دادوستد پول، کالا و اسناد مالی و تجاری بودهاست.
تاریخچه بورس
هر چند اولین بازار بورس جهان در سال ۱۴۶۰ میلادی در شهر «انورس» بلژیک تأسیس شد، اما رسمیت بورس اوراق بهادار با انتشار سهام کمپانی هند شرقی هلند در سال ۱۶۰۲ میلادی در بورس آمستردام شکل گرفت.
در همین چارچوب بورس اوراق بهادار تهران در سال ۱۳۴۶ و فرابورس ایران نیز در ۱۹ آبان ۱۳۸۷ افتتاح شد.
از آنجا که بورس اوراق بهادار یک بازار متشکل سرمایه است که در آن سهام شرکتهای خصوصی و دولتی طبق قانون خاصی خرید وفروش میشود و از سویی محلی برای جمعآوری پسانداز ونقدینگی بخش خصوصی به منظور انجام پروژههای سرمایهگذاری بلند مدت است، این بازار مرجعی است برای مردم که وجوه مازاد خود را برای سرمایه گذاری در شرکتها به کار انداخته و از سود آن برخوردار شوند.
بورس این وظیفه را بر عهده دارد که بین عرضهکنندگان و تقاضاکنندگان سرمایه ارتباط برقرار و معاملات بازار سرمایه را تنظیم کند. هم چنین با قیمتگذاری سهام و اوراق بهادار تا حدودی از نوسان شدید قیمتها جلوگیری میکند.
کارکردهای بورس
از جمله کارکردهای بورس میتوان به این مهم اشاره کرد که بورس مردم را به پسانداز تشویق و بدین وسیله باعث به کارگیری پسانداز مردم در فعالیتهای اقتصادی میشود. بورس همچنین سرمایه لازم برای اجرای پروژههای دولتی و خصوصی را فراهم میآورد.
طبق آمار شرکت سپرده گذاری مرکزی اوراق بهادار و تسویه وجوه (سمات) تعداد افرادی که در ایران کدسهامداری (کدمعاملاتی) دریافت کردهاند از ۹٫۶ میلیون نفر فراتر رفته است.
نحوه معامله در بورس
برای معامله در بازار بورس، هرشخصی حقیقی یا حقوقی نیاز به یک کارگزار رسمی و کد معاملاتی دارد. کارگزار در واقع واسط بین معاملهگر و بازار بورس میباشد. افراد عادی جامعه نیز میتوانند با دریافت کد معاملاتی از کارگزاریهای رسمی، خرید و فروش سهام و اوراقبهادار را در بورس انجام دهند.
باید توجه داشت که علاوه بر خرید مستقیم میتوان با روشهای غیر مستقیم نظیر صندوقهای مشترک سرمایه گذاری یا صندوقهای قابل معامله در بورس یا قراردادهای سبدگردانی نیز در بازار سرمایه ایران اقدام به خرید و فروش سهام نمود.
عدم قطعیت بازار، اصل مهمی است که می بایست در هر شرایطی مدنظر سهامداران قرار گیرد. دیده شده که افراد تنها به صرف بازدهی گذشته یک شرکت و یا شاخصهای بورس اوراق بهادار به این بازار روی آورده اند و با ذهنیت تداوم روند گذشته انتظار کسب سود داشته اند.
تالار شیشه ای
در حالی که بورس اوراق بهادار به «تالار شیشه ای» معروف است و با هر تلنگری فرو میریزد و ترک بر میدارد پس همواره باید در نظر داشت که وضعیت (مثبت و منفی) یک دوره بورس اوراق بهادار را نمیتوان به زمانهای آینده تعمیم داد. به عبارت دیگر، در این بازار اصل «یگانه عنصر» ثابت جهان تغییر است مصداق کاملی دارد.
در مورد بورس در ویکی تابناک بیشتر بخوانید
بازار سرمایه در دومین روز بازگشایی پس از تنش نظامی ایران و آمریکا، چهرهای محتاط اما متفاوت به خود گرفت؛ جایی که بخشی از پولهای حقیقی دوباره به سمت سهام حرکت کردند، اما خروج سنگین نقدینگی از صندوقهای درآمد ثابت نشان داد ترس و تردید هنوز از بورس عقب ننشسته است.
کد خبر: ۱۳۷۳۸۷۳ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۲/۳۰
شاخص کل بورس در دقایق ابتدایی دومین روز پس از بازگشایی بازار سهام بیش از ۳۰ هزار واحد رشد کرد و ۷۰ درصد نمادها در محدوده مثبت قرار گرفتند
کد خبر: ۱۳۷۳۸۰۴ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۲/۳۰
در گفتگو با تابناک بررسی شد؛
شرکتهایی که بهطور مستقیم از جنگ آسیب دیدهاند، همچنان باید تا زمان تعیین تکلیف بسته بمانند، اما تعطیلی کامل بازار سرمایه راهحل درستی نیست.
کد خبر: ۱۳۷۳۶۷۲ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۲/۲۹
بعد از وقفه ای طولانی نخستین معاملات بازار سهام در سال ۱۴۰۵ از ساعت ۹ صبح امروز آغاز شد.
کد خبر: ۱۳۷۳۵۶۱ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۲/۲۹
به گفته معاون سازمان بورس، با وجودی که فردا بازار سهام باز میشود، اما ۴۲ نماد بورسی فردا بسته خواهند ماند.
کد خبر: ۱۳۷۳۵۱۴ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۲/۲۸
یک کارشناس بازار سرمایه معتقد است؛ هنگامی که بازار پس از چند روز بسته بودن گشایش مییابد، معمولا حجم بالایی از سفارشات فروش به یکباره وارد تابلو میشود و در مواردی منجر به تشکیل صفهای فروش گسترده میگردد. در چنین روزهایی، سهامداران خرد که اغلب فاقد اطلاعات کافی و قدرت تحلیل لحظهای هستند، بیشترین آسیب را متحمل میشوند.
کد خبر: ۱۳۷۳۵۰۰ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۲/۲۸
رئیس سازمان بورس اعلام کرد: بازار سهام با دامنه نوسان ۳ درصدی بسته شد و در بازگشایی هم دامنه نوسان همان ۳ درصد خواهد بود؛ به این نتیجه رسیدیم که الان وقت تغییر یک مقرره نیست.
کد خبر: ۱۳۷۳۲۷۸ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۲/۲۷
در حالی که برخی نمایندگان مجلس الزام مشترکان به خرید برق از بورس را زمینهساز تشدید تورم میدانند، آمارها و کارشناسان نشان میدهند این اقدام با کشف قیمتهای کمتر از نرخ دستوری، صرفاً گامی جهت شفافیت و مدیریت ناترازی انرژی است.
کد خبر: ۱۳۷۳۲۷۴ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۲/۲۷
طبق اعلام سازمان سازمان بورس و اوراق بهادار، برنامهریزی لازم برای آغاز معاملات سهام و ابزارهای مربوط به آن از روز سهشنبه ۲۹ اردیبهشت ۱۴۰۵ انجام شده است.
کد خبر: ۱۳۷۳۱۱۲ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۲/۲۷
معاون سازمان بورس اعلام کرد: برنامهریزی لازم برای آغاز معاملات سهام و ابزارهای مربوط به آن از روز سهشنبه ۲۹ اردیبهشت ۱۴۰۵ انجام شده است.
کد خبر: ۱۳۷۳۰۷۸ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۲/۲۶
مدیر نظارت بر بورسهای سازمان بورس و اوراق بهادار با بیان اینکه آمادگی برای بازگشایی بازار سهام از اواسط هفته آینده وجود دارد، گفت: احتمالاً زمان بازگشایی بازار سهام هفته آینده اعلام شود.
کد خبر: ۱۳۷۲۷۷۰ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۲/۲۵
به گفته معاون نظارت بر بورسها و ناشران سازمان بورس و اوراق بهادار تحقق الزامات بازگشایی بازار سهام بر اساس مصوبات شورایعالی بورس در حال نهایی شدن است.
کد خبر: ۱۳۷۲۱۸۵ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۲/۲۲
در گفتوگو با تابناک مطرح شد؛
باید منتظر بمانیم تا فضای اقتصادی به ثبات نسبی برسد. اگر بدون در نظر گرفتن این شرایط، بازار باز شود، ارزش دارایی مردم مانند برفی که در حال آب شدن است به سرعت کاهش مییابد؛ چون نه حمایتی انجام شده و نه بازار در زمان مناسبی باز شده است. چنین روندی نارضایتی بیشتری نسبت به وضعیت فعلیِ بسته بودن بازار به همراه خواهد داشت.
کد خبر: ۱۳۷۲۰۶۲ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۲/۲۲
بورس کالای ایران روز گذشته میزبان معامله 55 هزار تن ورق سرد خودرو و لوازم خانگی بود.
کد خبر: ۱۳۷۰۴۷۶ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۲/۱۳
در جلسه امروز شورایعالی بورس، تصمیمگیری درباره بازگشایی بازار سهام به پایان هفته موکول شد.
کد خبر: ۱۳۷۰۴۱۱ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۲/۱۲
قادری در گفتگو با تابناک:
عضو کمیسیون اقتصادی مجلس با تشریح دلایل افزایش قیمتها، از تلاش برای تأمین مواد اولیه در ماههای پیشرو خبر داد و تأکید کرد همزمان با طراحی ابزارهای حمایتی برای سهامداران خرد، روند بازگشایی کامل بورس نیز در دستور کار قرار دارد.
کد خبر: ۱۳۶۹۷۸۱ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۲/۰۹
سخنگوی کمیسیون اقتصادی مجلس شورای اسلامی با اشاره به جلسه این کمیسیون گفت: بازار بورس به صورت تدریجی فعالیت خود را شروع خواهد کرد.
کد خبر: ۱۳۶۹۶۰۶ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۲/۰۸
کارشناس بازار سرمایه در گفتوگو با تابناک؛
در حالی که نزدیک به دو ماه از تعطیلی بورس تهران پس از آغاز جنگ میگذرد، یک کارشناس بازار سرمایه با هشدار نسبت به فرسایش نقدشوندگی و تضعیف اعتماد سهامداران تأکید میکند ادامه این وضعیت میتواند بازار سرمایه را از کارکرد اصلی خود خارج کند.
کد خبر: ۱۳۶۹۴۷۷ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۲/۰۸
طی روزهای شنبه، پنجم اردیبهشت لغایت پایان روز کاری چهارشنبه، نهم اردیبهشت ۱۴۰۵، معاملات بازار سهام متوقف بوده و معاملات بورسهای کالایی و سایر ابزارهای بازار سرمایه بدون تغییر ادامه خواهد داشت.
کد خبر: ۱۳۶۸۹۱۴ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۲/۰۴
رئیس سازمان بورس و اوراق بهادار با اشاره به اخذ تلویحی مجوز افشای اطلاعات شرکتهای بورسی از برخی نهادهای ذیربط، از احتمال بازگشایی بازار سهام طی ۱۰ تا ۱۲ روز آینده خبر داد و تاکید کرد که این اقدام به صورت یکجا انجام می شود و روش مرحله ای در دستور کار نیست.
کد خبر: ۱۳۶۸۳۴۴ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۲/۰۱