تعریف کلی
منظور از بورس یا بهابازار بازاری است که وظیفه قیمت گذاری و خرید و فروش کالا و اوراق بهادار را بر عهده دارد.
بورس به دو نوع بورس کالا و بورس اوراق بهادار طبقهبندی میشود که در بورس کالا کالا و در بورس اوراق بهادار سهام و اوراق قرضه مورد معامله قرار میگیرد. هرچند کلمه بورس عموماً در معنی بورس اوراق بهادار به کار گرفته میشود.
واژه بورس برگرفته از نام خانوادگی شخصی به نام فندر بورس است که در اوایل قرن پانزدهم میلادی در شهر بروژ بلژیک زندگی میکرد و صرافان شهر در مقابل خانه او گرد هم میآمدند و به داد و ستد کالا، پول و اوراق بهادار میپرداختند. این رویه سبب شد تا این نام بعدها به کلیه اماکنی اطلاق شد که محل دادوستد پول، کالا و اسناد مالی و تجاری بودهاست.
تاریخچه بورس
هر چند اولین بازار بورس جهان در سال ۱۴۶۰ میلادی در شهر «انورس» بلژیک تأسیس شد، اما رسمیت بورس اوراق بهادار با انتشار سهام کمپانی هند شرقی هلند در سال ۱۶۰۲ میلادی در بورس آمستردام شکل گرفت.
در همین چارچوب بورس اوراق بهادار تهران در سال ۱۳۴۶ و فرابورس ایران نیز در ۱۹ آبان ۱۳۸۷ افتتاح شد.
از آنجا که بورس اوراق بهادار یک بازار متشکل سرمایه است که در آن سهام شرکتهای خصوصی و دولتی طبق قانون خاصی خرید وفروش میشود و از سویی محلی برای جمعآوری پسانداز ونقدینگی بخش خصوصی به منظور انجام پروژههای سرمایهگذاری بلند مدت است، این بازار مرجعی است برای مردم که وجوه مازاد خود را برای سرمایه گذاری در شرکتها به کار انداخته و از سود آن برخوردار شوند.
بورس این وظیفه را بر عهده دارد که بین عرضهکنندگان و تقاضاکنندگان سرمایه ارتباط برقرار و معاملات بازار سرمایه را تنظیم کند. هم چنین با قیمتگذاری سهام و اوراق بهادار تا حدودی از نوسان شدید قیمتها جلوگیری میکند.
کارکردهای بورس
از جمله کارکردهای بورس میتوان به این مهم اشاره کرد که بورس مردم را به پسانداز تشویق و بدین وسیله باعث به کارگیری پسانداز مردم در فعالیتهای اقتصادی میشود. بورس همچنین سرمایه لازم برای اجرای پروژههای دولتی و خصوصی را فراهم میآورد.
طبق آمار شرکت سپرده گذاری مرکزی اوراق بهادار و تسویه وجوه (سمات) تعداد افرادی که در ایران کدسهامداری (کدمعاملاتی) دریافت کردهاند از ۹٫۶ میلیون نفر فراتر رفته است.
نحوه معامله در بورس
برای معامله در بازار بورس، هرشخصی حقیقی یا حقوقی نیاز به یک کارگزار رسمی و کد معاملاتی دارد. کارگزار در واقع واسط بین معاملهگر و بازار بورس میباشد. افراد عادی جامعه نیز میتوانند با دریافت کد معاملاتی از کارگزاریهای رسمی، خرید و فروش سهام و اوراقبهادار را در بورس انجام دهند.
باید توجه داشت که علاوه بر خرید مستقیم میتوان با روشهای غیر مستقیم نظیر صندوقهای مشترک سرمایه گذاری یا صندوقهای قابل معامله در بورس یا قراردادهای سبدگردانی نیز در بازار سرمایه ایران اقدام به خرید و فروش سهام نمود.
عدم قطعیت بازار، اصل مهمی است که می بایست در هر شرایطی مدنظر سهامداران قرار گیرد. دیده شده که افراد تنها به صرف بازدهی گذشته یک شرکت و یا شاخصهای بورس اوراق بهادار به این بازار روی آورده اند و با ذهنیت تداوم روند گذشته انتظار کسب سود داشته اند.
تالار شیشه ای
در حالی که بورس اوراق بهادار به «تالار شیشه ای» معروف است و با هر تلنگری فرو میریزد و ترک بر میدارد پس همواره باید در نظر داشت که وضعیت (مثبت و منفی) یک دوره بورس اوراق بهادار را نمیتوان به زمانهای آینده تعمیم داد. به عبارت دیگر، در این بازار اصل «یگانه عنصر» ثابت جهان تغییر است مصداق کاملی دارد.
در مورد بورس در ویکی تابناک بیشتر بخوانید
بورس تهران طی هفته ای که تنها 4 روز معاملاتی داشت، توانست از فضای نگرانی و ترس ناشی از تعطیلی 80 روزه فاصله بگیرد و به بازاری با تقاضای سنگین و ورود گسترده نقدینگی تبدیل شود.
کد خبر: ۱۳۷۵۲۹۲ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۳/۰۶
سرکوب سرمایهگذاری با قیمتگذاری دستوری!
کد خبر: ۱۳۷۵۰۷۷ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۳/۰۵
شاخص بورس کانال ۴ میلیون واحد را پس از ۱۰۲ روز پس گرفت.
کد خبر: ۱۳۷۵۰۵۶ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۳/۰۵
صندوقهای طلا از زمان معرفی آنها به بازار اوراق بهادار توانستهاند سرمایهگذاران بسیار زیادی را به خود جذب کنند. چون برای خرید صندوقهای طلا، لازم نیست سرمایهگذاران هزینههای اضافی همانند اجرت ساخت طلا، مالیات بر ارزش افزوده و سود فروشنده پرداخت کنند.
کد خبر: ۱۳۷۴۶۳۴ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۳/۰۳
شاخص کل بورس تهران در دقایق نخست آغاز فعالیت با رشد حدود ۶۳ هزار واحدی در آستانه ورود به کانال ۳ میلیون و ۹۰۰ هزار واحدی است.
کد خبر: ۱۳۷۴۶۰۰ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۳/۰۳
رشد بیش از دو برابری ارزش معاملات بورس انرژی در دو ماهه نخست سال ۱۴۰۵، نشانهای مهم از تغییر مسیر بازار انرژی ایران است؛ بازاری که حالا بیش از گذشته در حال تبدیل شدن به بستری شفاف، رقابتی و اثرگذار برای تأمین مالی پروژههای بزرگ انرژی است.
کد خبر: ۱۳۷۴۴۴۲ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۳/۰۲
شاخص کل بورس در پایان معاملات امروز با جهش ۶۹ هزار واحدی به ۳ میلیون و ۸۳۰ هزار واحد رسید.
کد خبر: ۱۳۷۴۴۱۴ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۳/۰۲
گزینه درخواست صدور مجوز راهاندازی سامانه معاملات بر خط طلا و نقره یا سکوهای خرید و فروش طلا و نقره در درگاه ملی مجوزها فعال شده است.
کد خبر: ۱۳۷۴۴۰۰ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۳/۰۲
پس از دقایقی از آغاز فعالیت بازار سهام در سومین روز کاری ۱۴۰۵ میگذرد شاخص کل رشد ۵۴ هزار واحدی و شاخص هم وزن افزایش بیش از ۱۵ هزار واحدی داشته است.
کد خبر: ۱۳۷۴۳۵۸ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۳/۰۲
بازار سرمایه کشور پس از یک دوره تعطیلی ناشی از جنگ و چالشهای سیاسی و اقتصادی داخلی و فشارهای خارجی، اکنون فصل جدیدی از حیات خود را آغاز کرده است که اگر فضای سیاسی و اقتصادی کشور، نشانههایی از ثبات نسبتا بلندمدت را برای سرمایهگذاران به نمایش بگذارد.
کد خبر: ۱۳۷۴۰۰۲ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۲/۳۱
بازار سرمایه در دومین روز بازگشایی پس از تنش نظامی ایران و آمریکا، چهرهای محتاط اما متفاوت به خود گرفت؛ جایی که بخشی از پولهای حقیقی دوباره به سمت سهام حرکت کردند، اما خروج سنگین نقدینگی از صندوقهای درآمد ثابت نشان داد ترس و تردید هنوز از بورس عقب ننشسته است.
کد خبر: ۱۳۷۳۸۷۳ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۲/۳۰
شاخص کل بورس در دقایق ابتدایی دومین روز پس از بازگشایی بازار سهام بیش از ۳۰ هزار واحد رشد کرد و ۷۰ درصد نمادها در محدوده مثبت قرار گرفتند
کد خبر: ۱۳۷۳۸۰۴ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۲/۳۰
در گفتگو با تابناک بررسی شد؛
شرکتهایی که بهطور مستقیم از جنگ آسیب دیدهاند، همچنان باید تا زمان تعیین تکلیف بسته بمانند، اما تعطیلی کامل بازار سرمایه راهحل درستی نیست.
کد خبر: ۱۳۷۳۶۷۲ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۲/۲۹
بعد از وقفه ای طولانی نخستین معاملات بازار سهام در سال ۱۴۰۵ از ساعت ۹ صبح امروز آغاز شد.
کد خبر: ۱۳۷۳۵۶۱ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۲/۲۹
به گفته معاون سازمان بورس، با وجودی که فردا بازار سهام باز میشود، اما ۴۲ نماد بورسی فردا بسته خواهند ماند.
کد خبر: ۱۳۷۳۵۱۴ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۲/۲۸
یک کارشناس بازار سرمایه معتقد است؛ هنگامی که بازار پس از چند روز بسته بودن گشایش مییابد، معمولا حجم بالایی از سفارشات فروش به یکباره وارد تابلو میشود و در مواردی منجر به تشکیل صفهای فروش گسترده میگردد. در چنین روزهایی، سهامداران خرد که اغلب فاقد اطلاعات کافی و قدرت تحلیل لحظهای هستند، بیشترین آسیب را متحمل میشوند.
کد خبر: ۱۳۷۳۵۰۰ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۲/۲۸
رئیس سازمان بورس اعلام کرد: بازار سهام با دامنه نوسان ۳ درصدی بسته شد و در بازگشایی هم دامنه نوسان همان ۳ درصد خواهد بود؛ به این نتیجه رسیدیم که الان وقت تغییر یک مقرره نیست.
کد خبر: ۱۳۷۳۲۷۸ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۲/۲۷
در حالی که برخی نمایندگان مجلس الزام مشترکان به خرید برق از بورس را زمینهساز تشدید تورم میدانند، آمارها و کارشناسان نشان میدهند این اقدام با کشف قیمتهای کمتر از نرخ دستوری، صرفاً گامی جهت شفافیت و مدیریت ناترازی انرژی است.
کد خبر: ۱۳۷۳۲۷۴ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۲/۲۷
طبق اعلام سازمان سازمان بورس و اوراق بهادار، برنامهریزی لازم برای آغاز معاملات سهام و ابزارهای مربوط به آن از روز سهشنبه ۲۹ اردیبهشت ۱۴۰۵ انجام شده است.
کد خبر: ۱۳۷۳۱۱۲ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۲/۲۷
معاون سازمان بورس اعلام کرد: برنامهریزی لازم برای آغاز معاملات سهام و ابزارهای مربوط به آن از روز سهشنبه ۲۹ اردیبهشت ۱۴۰۵ انجام شده است.
کد خبر: ۱۳۷۳۰۷۸ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۲/۲۶