در مورد حافظ در ویکی تابناک بیشتر بخوانید

 

کلیات


خواجه شمس الدّینْ محمّدِ بن بهاءُالدّینْ محمّدْ حافظِ شیرازی متولد ۷۲۷ هجری قمری است که در سال ۷۹۲ هجری قمری در شیراز درگذشت. او نامدار به لِسان‌الْغِیْب،  تَرجُمانُ الْاَسرار،  لِسان‌الْعُرَفا و ناظِم‌الاُولیاء و  شاعر سده هشتم هجری ایران است. بیش‌تر شعر‌های او غزل هستند که به غزلیات شهرت دارند. گرایش حافظ به شیوه سخن‌پردازی خواجوی کرمانی و شباهت شیوه سخنش با او مشهور است. او از مهم‌ترین اثرگذاران بر شاعران پس از خود شناخته می‌شود. در سده‌های هجدهم و نوزدهم میلادی، اشعار او به زبان‌های اروپایی ترجمه شد و نام او به گونه‌ای به محافل ادبی جهان غرب نیز راه یافت.

 

بزرگداشت حافظ


هرساله در تاریخ ۲۰ مهرماه مراسم بزرگ‌داشت حافظ در محل آرامگاه او در شیراز با حضور پژوهشگران ایرانی و خارجی برگزار می‌شود. مطابق تقویم رسمی ایران این روز روز بزرگداشت حافظ نامیده شده‌است.

 

بخشی از زندگی نامه


مشهور است که در سال‌های نوجوانی و آغاز جوانی، شاگرد نانوا بوده و از نسخه‌های خطی نیز رونوشت برمی‌داشته‌است. آگاهی‌ها درباره تحصیل و تدریس حافظ، تنها در اشاره‌های حافظ در اشعار خویش و نیز مقدمه‌ای است که محمد گلندام در نهایت اختصار نگاشته، محدود می‌شود. به‌گفته فخرالزمانی، حافظ در اوقات فراغت به مکتب‌خانه‌ای که نزدیک دکان نانوایی بوده می‌رفته و خواندن و نوشتن را در همان‌جا فراگرفته‌است. بنابر آنچه از «مقدمه جامع دیوان» به‌دست می‌آید، حافظ و محمد گلندام هردو در مجلس درس قوام‌الدین عبدالله بن نجم‌الدین محمود شیرازی شرکت داشته‌اند.

حافظ در اشعار خویش به حضورش در مدرسه، چهل سال تحصیل علم و فضل، درس صبحگاهی، و حفظ قرآن برپایهٔ قرائت‌های گوناگون نیز اشاره نموده‌است. تخلصش به «حافظ» و برخی عناوین داده‌شده به وی مانند «ملک القراء» مؤید این مطلب است. شهرت حافظ سبب دعوتش از سوی حاکمان سرزمین‌های دور و نزدیک شده بود. سفرش به یزد و اصفهان را می‌توان احتمال داد. در فارس‌نامهٔ ناصری از سفر حافظ به هرمز در اوایل دهه ۷۸۰ ه‍. ق. سخن رفته‌است که برخی پژوهشگران آن را افسانه می‌دانند؛ اما درصورت پذیرش سفر حافظ به هند، باید سفر وی به هرمز را نیز پذیرفت. در برخی از منابع جدیدتر هم به سفر حافظ به مشهد اشاره شده که این داستان واقعیت ندارد.
حافظ در طول زندگی خود با بسیاری از سلاطین و درباریان تعامل داشت و با اهل علم و ادب و شعر هم هم‌نشینی داشت و از احوال صوفیان و درویشان زمانش هم باخبر بود، اما خودش هرگز در هیچ از این گروه‌ها قرار نگرفت. کنایه‌های تلخ و تندی که در دیوانش به صوفیان فریبکار و سلاطین متظاهر به دین‌داری زده‌است، اثباتی بر این ادعا هستند. حافظ هیچ گناهی را سنگین‌تر از مردم‌فریبی و ریاکاری نمی‌دانست و همواره به افراد متظاهر در اشعارش می‌تاخت. مکتب حافظ رندی است و رند و رندی کلیدی‌ترین و بنیادی‌ترین اصطلاح در شعر و جهان‌بینی حافظ است؛ ازاین‌رو، شناخت رندیْ شناخت جهان‌بینی، اندیشه و هنر حافظ را نتیجه می‌دهد، به‌گونه‌ای‌که رندشناسی برابر با حافظ‌شناسی است. رندی در نگاه حافظ، نظامی روشنفکرانه و فلسفی است؛ و رند متفکر روشنفکر. انسان‌گرایی رندانه با انسان‌گرایی غربی تفاوت دارد و آن به‌خاطر پشتوانه معنوی و الهی‌اش است.

 

اثرپذیری از قرآن مجید


در اثرپذیری حافظ از قرآن تردیدی نیست. در حوزه صورت یا ساختار، مهم‌ترین ویژگی شعر حافظ یعنی استقلال ابیات، بیش از هر چیز اثرپذیرفته از سُوَر و آیات قرآن است. این ویژگیْ انقلاب حافظ در غزل است. حافظ چنان‌که قرآن در یک سوره به بسیاری از موضوعات و مفاهیم می‌پردازد، در یک غزل چندبیتی، گستره‌ای وسیع از حکمت و معنا را می‌گنجاند. در قلمرو معنا، حافظ در جایگاه شاعری اندیشمند که شعرش نماینده  جهان‌بینی‌اش است، فرهنگ باستانی و فرهنگ اسلامی ایران را با دین، کلام، فلسفه و عرفان پیوند داد و در شعر خویش متبلور ساخت. او عناصر بنیاد جهان‌بینی رندیِ خویش را وامدار فردوسی،  خیام،  سنایی،  عراقی،  عطار و مولوی است و از این راه نظامی مستقل به‌نام نظام رندی بنیاد کرد. به‌گزارش خرمشاهی حافظ از ۲۵ شاعر اثر پذیرفته‌است.

 

در مورد حافظ در ویکی تابناک بیشتر بخوانید

گزیده‌ خبرهای «تابناک جوان» را اینجا بخوانید.
کشف یکی از اولین نسخ دیوان حافظ در هلند «...
کد خبر: ۹۵۲۶۰۲    تاریخ انتشار : ۱۳۹۸/۱۰/۲۸


کد خبر: ۹۵۰۹۶۲    تاریخ انتشار : ۱۳۹۸/۱۰/۲۱


سخنگوی وزارت خارجه:
به عنوان حافظ منافع آمریکا در تهران خبر داد و...
تایید این خبر اظهارداشت عصر امروز حافظ منافع آمریکا در... توسط نیرو های آمریکایی کاردار سوئیس به عنوان حافظ منافع...
کد خبر: ۹۴۸۷۳۹    تاریخ انتشار : ۱۳۹۸/۱۰/۱۳


سوی مقامات آمریکایی با احضار حافظ منافع آمریکا در تهران... گزارش کاردار سوئیس به عنوان حافظ منافع آمریکا در خصوص... آمریکایی به حافظ منافع آن کشور ابلاغ شد محسن بهاروند... حافظ منافع آمریکا از وی خواست که علاوه بر اعلام...
کد خبر: ۹۴۸۲۶۰    تاریخ انتشار : ۱۳۹۸/۱۰/۱۱


ای رئیس جمهور وقت کشورمان به دعوت « حافظ اسد»...
کد خبر: ۹۴۸۲۰۸    تاریخ انتشار : ۱۳۹۸/۱۰/۱۱


گزارش «تابناک اقتصادی» از نبض تالار شیشه‌ای؛
کد خبر: ۹۴۷۷۱۷    تاریخ انتشار : ۱۳۹۸/۱۰/۰۹


گزارش «تابناک اقتصادی» از نبض تالار شیشه‌ای حافظ؛
نماد معاملاتی کارخانجات کاشی و سرامیک حافظ کحافظ شیشه همدان...
کد خبر: ۹۴۷۵۰۱    تاریخ انتشار : ۱۳۹۸/۱۰/۰۸


گزارش «تابناک اقتصادی» از نبض تالار شیشه‌ای حافظ؛
کد خبر: ۹۴۷۱۸۲    تاریخ انتشار : ۱۳۹۸/۱۰/۰۷


گزیده‌ خبرهای «تابناک جوان» را اینجا بخوانید.
تهران _شمال حافظ خوانی محمدعلی کشاورز+فیلم از روم تا ایران...
کد خبر: ۹۴۵۶۹۱    تاریخ انتشار : ۱۳۹۸/۱۰/۰۱


کد خبر: ۹۴۴۷۷۱    تاریخ انتشار : ۱۳۹۸/۰۹/۲۶


به مناسبت بزرگداشت حافظ:
دارد کوشش او برای نگارش کتابی درباره حافظ قابل توجه...
مارال دوستی نویسنده و پژوهش گر کتابی درباره حافظ تالیف... پژوهشگر از تألیف کتابی درباره حافظ خبر داد و گفت... این کتاب به شیوه درست خوانی ابیات حافظ اشاره دارد... که یک دیوان حافظ در خانه و بیتی از این...
کد خبر: ۹۴۴۱۳۸    تاریخ انتشار : ۱۳۹۹/۰۷/۲۰


گزارش «تابناک اقتصادی» از نبض تالار شیشه‌ای حافظ؛
باشیم بر این اساس معامله گران تالار حافظ بیش از...
کد خبر: ۹۳۱۶۹۹    تاریخ انتشار : ۱۳۹۸/۰۷/۲۹


شمس الدین محمد حافظ ملقب به خواجه حافظ شیرازی و... گران مایه در خصوص دوران زندگی حافظ بویژه زمان به... و اجداد خواجه حافظ در دست نیست و ظاهرا پدرش... این روی تخلص حافظ را بر خود نهاد دوران جوانی...
کد خبر: ۹۲۹۴۰۴    تاریخ انتشار : ۱۳۹۸/۰۷/۲۰


حضورش در بارگاه حافظ شیرازی و تفالی که به دیوان... نوشت « امروز روز بزرگداشت حافظ است لسان الغیب و... به آرامگاه حافظ رفتم و در جمع دوستان تفألی به... حافظ نام گذاری شده است ...
کد خبر: ۹۲۹۳۸۷    تاریخ انتشار : ۱۳۹۸/۰۷/۲۰


آیین بزرگداشت یاد روز حافظ شامگاه جمعه با حضور سید... این شاعر پرآوازه برگزار شد دانشنامه حافظ پژوهشی که به... کوشش بهاءالدین خرمشاهی تدوین شده است در آیین بزرگداشت حافظ... به عنوان کتاب سال حافظ معرفی شد ...
کد خبر: ۹۲۹۳۲۵    تاریخ انتشار : ۱۳۹۸/۰۷/۲۰


« حافظ شیراز» به قول دکتر رضا داوری اردکانی این... حافظ که خود خلوت نشین است و غفلت زدا برای... دیگری به نام روشنفکری و هنر هر کدام حافظ را... و روز حافظ را بهانه کرده اند برای سرگرمی های...
کد خبر: ۹۲۹۳۲۳    تاریخ انتشار : ۱۳۹۸/۰۷/۲۰


چهارمین جلسه رسیدگی به پرونده موسسه غیرمجاز حافظ و شرکت... غیرمجاز حافظ و شرکت کشاورزی خوشه طلایی مهر ماندگار به... جلسه محاکمه متهمان پرونده های موسسه مالی غیرمجاز حافظ و...
کد خبر: ۹۲۵۱۹۰    تاریخ انتشار : ۱۳۹۸/۰۶/۳۱


کد خبر: ۹۲۴۶۰۸    تاریخ انتشار : ۱۳۹۸/۰۶/۲۷


سومین جلسه رسیدگی به پرونده موسسه غیرمجاز حافظ و شرکت... حافظ و شرکت کشاورزی خوشه طلایی مهر در شعبه چهارم... ریاست قاضی صلواتی برگزار شد موسسه غیرمجاز حافظ شش متهم... مدیرعامل موسسه غیرمجاز حافظ بهروز پورانی فرزند سیف الله دبیر...
کد خبر: ۹۲۴۳۹۱    تاریخ انتشار : ۱۳۹۸/۰۶/۲۶


دومین جلسه رسیدگی به اتهامات متهمان پرونده موسسه غیرمجاز حافظ... موسسه غیرمجاز حافظ و شرکت کشاورزی خوشه طلایی مهر ماندگار... میرزاباقری با اشاره به اینکه تقاضای تأسیس موسسه حافظ در... موسسه حافظ آمادگی کتبی خود را جهت شرکت در طرح...
کد خبر: ۹۲۴۱۷۶    تاریخ انتشار : ۱۳۹۸/۰۶/۲۵


tabnak-adv
tabnak-adv
tabnak-adv
tabnak-adv
tabnak-adv
tabnak-adv
tabnak-adv
tabnak-adv
tabnak-adv
tabnak-adv
tabnak-adv
tabnak-adv
tabnak-adv