تعریف کلی
صادرات یعنی انتقال کالا یا ارسال و فرستادن کالا از جایی به جای دیگر چه در داخل کشور و چه از داخل به خارج کشور، البته منظور عام و معمول صادرات کالا در اقتصاد انتقال کالا از کشور مبدأ به کشور دیگر است. به گونهای که کالا پس از ثبت قانونی در گمرک از قلمرو گمرکی کشور خارج شود.
کشورهایی که تک محصولی هستند و توان چندان در تولید کالاهای متنوع ندارند، به لحاظ امکان صادرات کالا به شدت با مشکل رو به رو هستند. از همین رو است که صادرات غیرنفتی همواره از مهمترین مسایل موردنظر دست اندکاران و سیاستگزاران اقتصادی و بازرگانی ایران بوده و توجه خاص در برنامههای اول و دوم و سوم توسعه اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی کشور را معطوف به خود داشته است.
کشورهایی که تک محصولی هستند و توان چندان در تولید کالاهای متنوع ندارند، به لحاظ امکان صادرات کالا به شدت با مشکل رو به رو هستند. از همین رو است که صادرات غیرنفتی همواره از مهمترین مسایل موردنظر دست اندکاران و سیاستگزاران اقتصادی و بازرگانی ایران بوده و توجه خاص در برنامههای اول و دوم و سوم توسعه اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی کشور را معطوف به خود داشته است.
به همین دلیل ایجاد تسهیلات در زمینههای صادرات موجب تحرک در مکانیزم تجارت خارجی و نقش مؤثر در رشد تولید ناخالص ملی خواهد داشت. گمرک ایران ضمن توجه به این مهم و به روز رساندن تشریفات گمرکی کالاهای صادراتی اقدام به اتخاذ شیوههای مناسب برای تسریع و تسهیل در صدور کالا و اختصاص برخی گمرکات کشور به امر صادرات کرده است.
در کنار مفهوم صادرات باید به مفهوم صادر کننده نیز اشاره کرد و آن این است که به هر شخص حقیقی و یا حقوقی که دارای کارت بازرگانی و یا مجوز وزارت بازرگانی بوده و اقدام به صدور کالا نماید صادرکننده اطلاق میشود.
به لحاظ نوع خروج کالا از کشور صادرات را باید به دو نوع صادرات قطعی و موقت تقسیم کرد.
صادرات قطعی
صادرات قطعی عبارتست از ارسال کالا به خارج از قلمرو گمرکی کشور به منظور فروش یا مصرف در کشورهای خارجی، صادرات قطعی از پرداخت حقوق گمرکی و سود بازرگانی و عوارض و مالیات معاف میباشد ولیکن مشمول هزینههای گمرکی است.
صادرات موقت
رویه گمرکی است که به موجب آن کالاهای مجاز برای اهداف معینی شامل ساخت، پردازش، تعمیر، تکمیل، شرکت در نمایشگاه یا به عنوان وسایل نقلیه برای استفاده شخصی یا تردد بین ایران و کشورهای دیگر یا ماشین آلات و تجهیزات برای انـجام خدمات فنی و مهندسی به طور موقت و ظرف مهلت معینی که در آیین نامه اجرائی این قانون مشخص میشود به خارج از کشور صادر و سپس به کشور بازگردانده شود.
برای صدور کالا از کشور قبل از هر چیز تهیه مدارک و اخذ مجوزهایی لازم است. صادرکننده کالا باید با در دست داشتن این اسناد و مدارک به گمرک محل صدور کالا مراجعه نماید. اسنادی که برای مراجعه به گمرک لازم است شامل: کارت بازرگانی صادرکننده و مجوز صدور (حسب مورد) و صورت عدلبندی همچنین گواهی بهداشت (حسب مورد درخواست خریداران) ونیز گواهی قرنطینه دامی و نباتی (حسب مورد درخواست خریداران) و گواهی استاندارد (حسب مورد) و معرفینامه یا وکالتنامه اظهارکننده کالا به گمرک است.
صادرکننده کالا پس از تهیه مدارک لازم، میبایست کالا را به گمرک محل صدور حمل و پس از صدور قبض انبار، اظهارنامه صادراتی را در چهارنسخه تنظیم و تسلیم گمرک نماید که یک نسخه آن به منزله پروانه صادرات محسوب میگردد. در مواردی با تقاضای صاحب کالا و موافقت گمرک، عملیات ارزیابی و انجام تشریفات گمرکی کالای صادراتی را میتوان در خارج از اماکن گمرکی انجام داد.
صادرات یکی از مزیتهای اقتصادی برای هر کشور است. مزیتهای صادرات مالکیت شرکتها داراییهای ویژه، تجربه بینالمللی و توانایی برای تولید محصولات کمخرج و یا متفاوت در روابط زنجیرهای که ارزش آن را توسعه میدهد. مزیتهای یک بازار محلی مخصوص یک ترکیب ظرفیت بازار و خطر سرمایه گذاری است.
مزیتهای بین المللی کردن سودها از حفظ صلاحیت کمپانی و بندکشی آن از میان زنجیره ارزش است به جای به دست آوردن جواز منابع بیرونی یا فروش آن. در رابطه با نمونه اقتباس شده، کمپانیها که سطوح پایین مزیتهای مالکیت را دارند یا به بازارهای خارجی داخل نمیشوند. اگر کمپانی و محصولاتش مجهز به مزیت مالکیت و مزیت ساخت هستند، آنها از میان وضعیتهای کم خطر از قبیل: صادرکننده داخل میشوند. صادرکننده سطح زیرین سرمایهگذاری مورد نیاز به جای حالات دیگر توسعه بینالمللی عمدتاً، از قبیل: FDI میباشد.
همچنانکه شما امکان دارد انتظار داشته باشید، خطر پایین تر کالای صادره به جای نمونه با بازده پایین تر روی دیگر حالات فروش بین المللی منتج میشود. به عبارت دیگر، بازگشت معمولی روی فروشهای صادراتی خطر بزرگ ندارد، اما همینطور ممکن است داشته باشد. اجازه دادن به مدیران صادرکننده که عمل و نظارت را برای آنها فراهم میکند، اما نه انتخاب را که کنترل این اندازه بازار را تمرین کند. یک صادرکننده معمولاً در آخرین نقطه دور از مصرفکننده اقامت دارد و اغلب واسطههای مختلف را نیاز دارد که فعالیتهای بازار را اداره کنند.
صادرات ایران
ایران یکی از کشورهای دارای منابع طبیعی فراوان و در حوزه های مختلف دارای مزیت های نسبی برای صادرات است. با این همه ایران در محصولاتی چون گاز طبیعی، نفت و فرآورده های نفتی، فرش دستباف، زعفران، خرما، خاویار در جهان یکی از کشورهای سرآمد است و از این طریق صادرات این محصولات بخش عمده ای از درآمدهای خارجی خود را کسب می کند.
در مورد صادرات در ویکی تابناک بیشتر بخوانید
یک اقتصاددان با بیان اینکه از سال ۱۳۹۷ تاکنون ۱۱۷ میلیارد دلار درآمد ارزی صادراتی به کشور بازنگشته است، گفت: اینکه چرا این منابع تا امروز بازنگشته معنایش این است که قرار نیست برگردد. علاوه بر آن هفت میلیارد دلار به تراستیها دادند؛ یعنی نورچشمیها و معتمدین برخی مقامات که تحریمها را دور بزنند. ظرف چهار سال هم ۱۰ میلیارد دلار برای خرید خانه به یکی از کشورهای همسایه منتقل کردند.
کد خبر: ۱۳۵۶۴۷۲ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۱۱/۲۰
عقبماندگی خطرناک در حفاری نفت ایران؛
صنعت نفت ایران همچنان در دام سرعت پایین حفاری چاهها گرفتار است. نرخ حفاری روزانه دکلهای ایرانی تنها ۲۵ تا ۳۰ متر است؛ یعنی کمتر از نصف میانگین جهانی و حتی یکچهارم برخی رقبای منطقهای و این عقبماندگی فناوری و عملیاتی، تولید روزانه را تهدید به سقوط میکند و کارشناسان هشدار میدهند که ادامه این روند تا سال ۲۰۳۰ میتواند بیش از ۲۰۰ میلیارد دلار فرصت صادراتی را از کشور سلب کند و جایگاه ایران در اوپک را بیش از پیش تضعیف نماید.
کد خبر: ۱۳۵۶۰۹۳ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۱۱/۱۸
ارزش صادرات گروه فولاد مبارکه در ۱۰ ماهه سال ۱۴۰۴ به ۸۶۰ میلیون دلار رسیده است که این میزان نسبت به مدت مشابه سال گذشته (۵۹۰ میلیون دلار)، رشد ۴۵ درصدی داشته است و پیش بینی می گردد تا انتهای سال ارزش صادرات گروه فولادمبارکه از یک میلیارد دلار عبور کند.
کد خبر: ۱۳۵۵۴۶۸ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۱۱/۱۴
فائو از رشد ۸۰ درصدی صادرات پسته ایران در سال ۲۰۲۴ خبر داد و اعلام کرد ایران ۳۱۶ هزار تن پسته تولید کرد.
کد خبر: ۱۳۵۴۸۵۳ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۱۱/۱۱
نفت در تحریم ناجی اقتصاد شد
آمارهای بانک مرکزی از رشد ۱.۱ درصدی تولید و صادرات نفت در نیمه نخست سال ۱۴۰۴ حکایت دارد؛ رشدی که در شرایط رکود اقتصادی و همزمان با کاهش ۰.۶ درصدی تولید ناخالص داخلی کشور محقق شده است.
کد خبر: ۱۳۵۴۰۶۴ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۱۱/۰۷
اقتصاد چین در سال ۲۰۲۵ با کمک صادرات قوی و با وجود تعرفههای دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، پنج درصد بر مبنای سالانه رشد کرد.
کد خبر: ۱۳۵۲۶۸۱ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۱۰/۳۰
معاون خدمات تجاری سازمان توسعه تجارت، امروز دوشنبه ۲۹ دی گفت که در ماههای گذشته ذخایر راهبردی کالاهای اساسی کاهش یافته بود اما در هفتههای اخیر با تغییر رویه ارزی حجم زیادی وارد کشور شده است.
کد خبر: ۱۳۵۲۶۱۹ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۱۰/۲۹
براساس توافق صورت گرفته رانندگان کامیون ایران و تاجیکستان میتوانند بدون ویزا از مرزهای دو کشور عبور کنند و در هر سه ماه، ۳۰ روز میتوانند در کشور مقابل بمانند.
کد خبر: ۱۳۵۲۵۳۶ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۱۰/۲۹
ضرغامی: اگر یک دهم ارزهای حاصل از صادرات به کشور برگردد، عمده مشکلات حل میشود
کد خبر: ۱۳۵۰۵۱۶ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۱۰/۱۷
در حالی که بازار ارز ایران در روزهای اخیر با نوسانات شدید مواجه است و نرخ دلار آزاد در بازار تهران به حدود ۱۴۰تا۱۵۰ تومان رسیده، صنعت نفت که شریان اصلی اقتصاد کشور راتغذیه می کند، بیش از پیش در معرض آسیب قرار گرفته است. این بیثباتی، که اغلب ناشی از سو مدیریت بازار ارز، محدودیتهای صادراتی و چالشهای بازگشت ارز است، هزینههای عملیاتی را به شدت افزایش داده و توسعه میادین نفتی را با موانع جدی روبرو کرده است.
کد خبر: ۱۳۴۸۷۱۱ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۱۰/۰۸
نبض خبر
از لوکسترین گلاب ایرانی در دبی رونمایی شد؛ محصولی که بهدلیل درجه خلوص بالا و استفاده از ورقههای طلا در ترکیب و بستهبندی آن، مورد توجه قرار گرفته است.
کد خبر: ۱۳۴۸۷۲۸ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۱۰/۰۸
علی القاصی: سه جلسه با مسئولان بانک مرکزی و دستگاههای اطلاعاتی و امنیتی و سازمان توسعه تجارت طی مدت اخیر با موضوع اعاده ارزهای حاصل از صادرات تشکیل شده است.
کد خبر: ۱۳۴۷۳۳۶ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۱۰/۰۱
رئیس هیئتمدیره انجمن واردکنندگان خودرو ایران، در نامهای خطاب به معاون رئیسجمهور، با اشاره به مصوبه اخیر هیئت وزیران درباره تعرفه واردات خودرو توسط ایرانیان خارج از کشور، گفت: این تصمیم نهتنها به تنظیم بازار خودرو کمکی نمیکند، بلکه پیام افزایش شدید تعرفهها در سال ۱۴۰۵ و بیتوجهی به خودروهای کممصرف و برقی را به بازار مخابره میکند.
کد خبر: ۱۳۴۷۱۴۳ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۹/۳۰
معاون ارزی بانک مرکزی آمار ارزهایی که به واسطه ۹۰۰ کارت بازرگانی یکبار مصرف از چرخه رسمی خارج شده را اعلام کرد و گفت فقط ۱۵ نفر ۶ میلیارد دلار ارز را برنگرداندهاند.
کد خبر: ۱۳۴۶۶۴۷ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۹/۲۷
شورای اقتصاد دستور العمل صدور مجوز صادرات فراوردههای نفتی اصلی در راستای پرداخت مطالبات پالایشگاهها را تصویب کرد.
کد خبر: ۱۳۴۴۵۵۱ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۹/۱۶
در اینفوگرافیک زیر، تابناک بزرگترین صادرکنندگان گوشت گاو در جهان را معرفی کرده است.
کد خبر: ۱۳۴۲۹۹۴ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۹/۰۸
بازدید وزیر اقتصاد از یک گلخانه، بهجای اینکه نشانهای از موفقیت صادرات غیرنفتی باشد، یک تناقض جدی را رو کرد؛ جاییکه برای صادرات ۵۰ میلیون دلار محصول، بیش از ۲۱۳ میلیون مترمکعب گاز مصرف میشود؛ حجمی که اگر صادر میشد، ۷۰ میلیون دلار درآمد داشت و عملاً اقتصاد را از ۲۰ میلیون دلار زیان نجات میداد.
کد خبر: ۱۳۴۲۷۳۸ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۹/۰۸
در اینفوگرافیک زیر، تابناک مهمترین اقلام صادراتی و وارداتی کشور در مدا هفت ماهه سال جاری را برشمرده است.
کد خبر: ۱۳۴۲۴۸۵ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۹/۰۵
گمرک چین با انتشار سندی اعلام کرد واردات کیوی تازه از ایران که مطابق با الزامات مربوطه باشد به خاک چین آزاد است.
کد خبر: ۱۳۴۱۷۷۹ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۹/۰۲
علی چاغروند؛ کارشناس اقتصادی و انرژی
کد خبر: ۱۳۴۰۴۷۱ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۸/۲۵