خطر ريزش در يك قدمي سي و سه پل
تهران امروز: بار ديگر رمپ سي و سه پل فرو نشست. دوستداران ميراث فرهنگي هشدار ميدهند كه نشست 20 متري رمپ سي و سه پل براي دومين بار در چند روز اخير، تهديدي جدي براي يكي از منحصر به فردترين پل هاي دنيا به شمار مي رود. اين در حالي است كه رئيس شوراي شهر اصفهان و مديرعامل قطار شهري اصفهان معتقدند اين اتفاق خطري جدي براي پل محسوب نمي شود. به رغم اين گفتهها، بررسي كارشناسان ميراث، خبر از افزايش احتمال ريزش رمپ سي و سه پل مي دهد.
متخصصان، استادان و دوستداران ميراث فرهنگي پيشتر اين خطر را پيشبيني كرده بودند. به همين دليل پرونده مترو شمال-جنوب اصفهان به دليل حرکت اين تونل در بافت تاريخي شهر از آغاز با مخالفتهاي گستردهاي روبهرو بود .در اين ميان ارائه آمارهاي گوناگون از سوي مسئولين و يا پنهان سازي برخي مسائل به فروريختن ديوارهاي اعتماد مردم به اين پروژه بيشتر دامن زد. اكنون با نشست زمين در نزديكي سي و سه پل با آغاز فعاليت مترو در اين محدوده بر اين پيش بيني ها صحه گذاشت.
شاهين سپنتا، فعال ميراث فرهنگي در اصفهان كه بارها بارها مخالفت خود را با پرونده مترو اعلام كرده بود، به تهران امروز ميگويد:« اختلافات و ناهماهنگيها ميان مسئولان شهري و سازمان ميراث فرهنگي سرانجام اين پل تاريخي را از پا در مي آورد.»
لرزه بر اندام سي و سه پل
صبح روز پنجشنبه هفته گذشته، براي دومين بار بخشي از پيادهرو مقابل سيوسه پل اصفهان نشست کرد. به گزارش شاهدان عيني در اصفهان، ساعت 8 صبح در محدوده عملياتي تونل متروي اصفهان در فاصله كمتر از 15 متري رمپ جنوبي سي و سه پل دوم فرو نشست. اين اتفاق سبب نگراني مردم اصفهان شد و مديران شهري اصفهان، به استفاده از ورقهاي فولادي در ابتداي چهارباغ بالا و در ورودي بلوار «آيينه خانه» مجبور شدند تا از نشست و ريزش زمين به علت تردد خودروها جلوگيري كنند. كارشناسان پيش بيني مي كنند كه احتمال نشست دوباره اين قسمت وجود دارد و حتي قرار دادن ورقهاي فولادي هم نميتواند از نشست دوباره زمين در اين منطقه جلوگيري كند.
با اينکه گفته ميشود نشست امروز و نشست زمين در هفته گذشته به رمپ اصلي سيوسه پل آسيب زده، اما هنوز اطلاع دقيقي در دست نبوده و وضعيت سلامت رمپ سيوسه پل کاملا مبهم است.
در همين رابطه يکي از کارشناسان ميراث فرهنگي اعلام کرده است که رمپ پل سالم بوده و هيچ آسيبي به سي و سه پل وارد نشده است اما از آنجايي که فاصله محل تخريب به رمپ پل نزديک بوده و رمپ سي و سه پل پس از اتصال به سطح زمين در زير آن نيز ادامه دارد، احتمال تخريب اتصالات رمپ وجود دارد.
عبدالجواد زعفراني ، مديرعامل سازمان قطار شهري اصفهان اما با بيان اين كه عمق نشست زمين را نزديک به يک تا دو متراعلام ميکند به ايسنا مي گويد: اين نشست در عمليات حفاري تونل مترو مشکلي ايجاد نکرده است. عباس حاج رسولی ها، رئيس شوراي شهر اصفهان هم پيشتر درباره نشست اول در اطراف پل به مهر گفته بود: این فرو رفتگی نباید باعث ایجاد نگرانی درباره استحکام بنای پل تاریخی سی و سه پل شود چرا که با این پل زیادی فاصله دارد.
حال با اينکه شهرداري اصفهان هرگونه ارتباط نشست زمين با عمليات حفاري مترو را تکذيب کرده اما اولين نشست زمين در 10 متري سيوسه پل به فاصله چند روز از آغاز کار حفاري مترو صورت گرفته است و اكنون دومين نشست هم اتفاق افتاد.
ناهماهنگي ميان مسئولان شهري
خطر هر لحظه به بدنه اصلي سي و سه پل نزديك مي شود. برخي از دوستداران ميراث فرهنگي به تهران امروز خبر دادند كه:« مسئولان انتظار دارند پل كاملا فرو بريزد تا اقدامات جدي براي جلوگيري از روند پيشرفت دستگاه هاي حفاري مترو انجام دهند؟» مسئولان سازمان ميراث فرهنگي تنها خبر از شكايت از مسئولان مترو را مي دهند و اينكه تمام تلاش خود را براي جلوگيري از پيشرفت روند مترو انجام داده اند.
مسئولان مترو شهري اما هر گونه تهديدي از سوي دستگاه هاي حفاري مترو براي سي و سه پل را تكذيب مي كنند. به نظر مي رسد كه ناهماهنگي و اختلاف ميان مسئولان سرانجام پل تاريخي اصفهان را از پا در مي آورد. همچون پل گرگر سازه هاي آبي شوشتر كه چندي پيش براي هميشه فرو ريخت تا از حافظه تاريخي ملت ايران پاك شود.
شاهين سپنتا، فعال ميراث به تهران امروز مي گويد:« نبود هماهنگي ميان مسئولان شهري و سازمان ميراث فرهنگي مهمترين عامل تخريب بسياري از آثار تاريخي اصفهان است و اين تهديد همچنان ادامه دارد، اگر خط مترو شرقي _ غربي هم راه بيفتد در آن صورت ميدان نقش جهان هم مورد تهديد قرار مي گيرد و اين بسيار خطرناك است.»
به گفته او، برخي از مسئولان ميراث به شدت در حال پيگيري اين تهديد هستند اما وقتي همكاري از سوي مسئولان شهري وجود نداشته باشد اين پيگيري ها چه فايده اي دارد؟
وعده هاي پوشالي
اكنون زمان آن رسيده است كه بار ديگر مروري شود بر اتفاقاتي كه از سال 88 براي سي و سه پل رخ داد و بدنه اين پل را تهديد كرد اما آن زمان هم به دليل نبود هماهنگي هاي لازم ميان مسئولان باعث شد كه روند ساخت مترو به همان شيوه اي كه ابتدا عنوان شده بود ادامه پيدا كند.
در شهريور ماه سال 88، تونل شرقي خط شمال- جنوب مترو اصفهان ، پس از عبور از زير رودخانه زاينده رود، در حدود 30 رينگ (طولي معادل 40 متر) در کنار سي و سه پل به اشتباه حفاري شده و از مسير اصلي خود منحرف شد.
اين خبر که در آن زمان با خاموشي و عدم پاسخگويي مسئولين مربوطه همراه بود به وسيله يک منبع آگاه در سازمان قطار شهري شهرداري اصفهان فاش شد. او در آن زمان گفته بود که واگنهاي حمل خاکهاي حفاري شده، مصالح غير عادي بتون مانند که به قسمتي از پي يک سازه شباهت داشته، ديده شده است که احتمال اين قضيه وجود دارد که دستگاه در زمان انحراف با رمپ جنوبي سي و سه پل برخورد کرده و اين مصالح، قسمتي از پي سي و سه پل باشد که در صورت صحت داشتن اين قضيه و آسيب ديدن پي سي و سه پل، احتمال نشست کردن پل در زمان جاري شدن آب در رودخانه وجود دارد که پي بردن به درستي اين احتمال، نيازمند بررسي هاي بيشتر است.
هرچند اين مسئله بارها از سوي مسئولان رد و هرگونه برخورد دستگاه حفار با قسمتي از سازه سي و سه پل تاييد نشد و مسئولين کمترين فاصله تونل مترو از سي و سه پل را 40 متر اعلام کردند، ولي حادثه ديروز گواه نزديک تر بودن اين فاصله به سي و سه پل است به گونه اي که نقطه نشست زمين در حادثه ديروز، 10 متر(در امتداد) رمپ جنوبي سي و سه پل قرار دارد.
مرتضي سقائيان، شهردار اصفهان نيز در کنفرانس مطبوعاتي خود پس از انتشار خبر انحراف تونل مترو در شهريورماه 88 با اشاره به فاصله تونل مترو از سي و سه پل گفته بود: «برخي از مطبوعات در اين راستا دست به شايعه پراکني زدند و از ضربه زدن دستگاه TBM به پايه سي وسه پل خبر دادند در حالي که طبق مستندات موجود اکنون فاصله از پايه پل در نقطه شروع انحراف 42 متر و 26 سانتيمتر و اين فاصله در نقطه مياني انحراف 45 متر و 77 سانتيمتر و در نقطه پاياني نيز 71 متر است.»
اكنون پس از يك سال بار ديگر دستگاه حفاري مترو ، دردسرساز شده و بدنه پل تاريخي اصفهان را به تخريب جدي تهديد كرده است و مسئولان باز هم همان گفته هاي سال گذشته را تكرار مي كنند. دوستداران ميراث فرهنگي نگرانند كه روزي برسد كه پل فرو بريزد و باز هم مسئولان همين گفته ها را در دفاع از خود تكرار كنند.
