مرور روزنامه‌های شنبه هفدهم خردادماه

بودجه اطفای حریق جنگل‌ها کجاست؟ /تبادل دو زندانی و یک گمانه زنی/ ‏آیا مهار تورم امکان‌پذیر است؟

آتش سوزی‌های سریالی عمدی است؟ دادکان معلم یا متوهم؟ پشت صحنه یک حراج تورمی، جزئیات بازپس‌گیری هپکو، سفر ‏به زاگرس سوخته، موقعیت لاریجانی بهتر از احمدی‌نژاد است، نخستین گزارش از هزینه کرد سود حساب‌های دستگاه قضا، نژادپرستی و شکست سیاسی ترامپ، داغ‌ترین ‌روزهای ‌کرونا و زمزمه بازگشت محدودیت‌ها و سخنرانی زنده تلویزیونی رهبر ‏انقلاب به مناسبت سالگرد ارتحال امام خمینی (ره)، موضوع گزارش‌های خبری و تحلیلی روزنامه‌های امروز شده است. ‏

کد خبر: ۹۸۲۶۶۵

تاریخ: ۱۷ خرداد ۱۳۹۹ - ۰۳:۴۲

به گزارش «تابناک»؛ روزنامه های امروز شنبه هفدهم خردادماه در حالی چاپ و منتشر شد که خشم سیاستمداران امریکایی از ‏ناکارآمدی ترامپ، همزمان با افزایـش درگیری‌ها و اعـتراض‌ها در ایالات‌ امـریکا از یک سو و آتش در جنگل های زاگرس، ‏تبادل زندانیان با آمریکا و گزارش حساب های قوه قضاییه با تیترها و عناوین مختلف در صفحات نخست روزنامه های امروز ‏برجسته شده است.‏

در ادامه تعدادی از یادداشت ها و سرمقاله های منتشره در روزنامه های امروز را مرور می کنیم؛

آیا مهار تورم امکان‌پذیر است؟

علی د ینی‌ترکمانی، اقتصاد د ان طی یادداشتی در شماره امروز روزنامه آرمان ملی با عنوان آیا مهار تورم امکان‌پذیر است؟ نوشت: بانک مرکزی اعلام کرد ه که میزان تورم ۲۲ د رصد را برای سال جاری هد ف‌گذاری کرد ه است. تورم سال گذشته بر مبنای برآورد ‏بانک مرکزی ۴۱ د رصد بود ه است. این هد ف‌گذاری، یعنی کاهش تقریبا ۵۰ د رصد ی. آیا چنین چیزی امکان‌پذیر است؟ شواهد و ‏قرائن اقتصاد‌ی د ال بر امکان‌ناپذیر بود ن آن است. افزایش نرخ ارز و قرار گرفتن آن د ر کانال ۱۷ هزار تومان و احتمال افزایش آن ‏به کانال‌های بالاتر، کاهش د رآمد‌های ارزی نفتی بر اثر تحریم‌ها و افت شد ید قیمت جهانی نفت و افزایش مخارج غیر‌مترقبه د ولت ‏بر اثر وقایعی، چون سیل و کرونا موجب بیشتر شد ن کسری بود جه می‌شود. پیش‌بینی‌ها د ر سال گذشته روی ۱۵۰ هزار میلیارد ‏تومان بود ه است. با وضعیت مذکور این کسری به حد ود ۲۰۰ هزار میلیارد تومان افزایش می‌یابد. د ر عین حال باید به اثر مهم ‏تحریم صاد رات غیرنفتی بر بازار ارز نیز توجه جد‌ی کرد. بانک مرکزی بر آن است تا این کسری را از طریق انتشار و فروش ‏اوراق قرضه د ولتی پوشش بدهد.

د ر این صورت، نیاز به استقراض د ولت از بانک مرکزی و افزایش پایه پولی و نقد ینگی نیست. ‏وقتی رشد نقد ینگی از این محل صفر یا د ر حد خیلی کم باشد، انتظار می‌رود که تورم نیز کنترل بشود. اما، چند نکته د ر اینجا ‏وجود د ارد. اول، میزان احتمال فروش ۱۵۰ هزار میلیارد تومانی اوراق بد هی است. بخشی از اوراق د ر بازار بین‌بانکی و بخشی ‏د ر بازار بورس عرضه خواهد شد. قسمت بین‌بانکی نباید مشکل چند انی د اشته باشد. اما قسمت بورس با توجه به عرضه‌های اخیر ‏سهام و رشد بیش از اند ازه شاخص قیمت سهام، احتمالا د چار مشکل بشود. د ر مورد جذب بین‌بانکی اوراق نیز مساله مهم این است ‏که با تخصیص بخشی از این منابع به اوراق بد هی، امکان تسهیلات‌د هی شبکه بانکی افت شد ید خواهد کرد. د ر نتیجه، به میزانی ‏که امکان کنترل تورم از این طریق می‌رود، باید انتظار تعمیق رکود و منفی‌تر شد ن رشد اقتصاد‌ی و افزایش بیکاری را هم د اشت. ‏یعنی، برخلاف رکود‌های کلاسیک د ر اقتصاد ایران، عمیق‌تر شد ن رکود از د و کانال بر تورم تاثیر می‌گذارد. یکی، کاهش عرضه ‏کالا‌ها و خد مات د ر بخش واقعی اقتصاد و د یگری بد‌تر شد ن چشم‌اند از آیند ه و بی‌توجهی به نقش انتظارات تورمی از محل تشد ید ‏تنش‌های سیاسی با آمریکا و تاثیر آن بر نرخ د لار. این نکته به‌خصوص د ر صورت پیروزی د ونالد ترامپ د ر انتخابات ‏ریاست‌جمهوری پیش‌روی آمریکا اهمیت بیشتری پید ا می‌کند. د ر صورت تحقق چنین امری، انتظاراتی که با احتمال شکست وی ‏پیوند خورد ه و د ر نقش آرام‌کنند ه بازار‌ها عمل می‌کند، خیلی سریع به انتظارات فزایند ه تورمی تبد یل خواهد شد و بازار‌ها را متلاطم ‏خواهد کرد. د ر حالی که د ر سال ۱۳۹۷، بسیاری از کارشناسان معتقد بود ند نرخ د لار د ر کانال‌های حد اکثر ۱۲ تا ۱۳ هزار تومان ‏می‌ماند، د ر ابتد‌ای فرورد ین ۱۳۹۸ د ر مطلبی نوشتم «شواهد و قرائن نشان می‌د هد که احتمال افزایش نرخ د لار به رکورد پیشین ‏‏۱۹ هزار تومان وجود د ارد». اکنون نیز با توجه به توضیحات مذکور اعلام می‌کنم که احتمال تحقق هد ف‌گذاری تورمی بانک ‏مرکزی با توجه به شواهد و چشم‌اند از تحولات اقتصاد‌ی و سیاسی، بسیار ضعیف است.

تبادل دو زندانی و یک گمانه زنی ‏

مهدی مطهرنیا طی یادداشتی با عنوان تبادل دو زندانی و یک گمانه زنی ‏در شماره امروز آفتاب یزد نوشت:‎ ‏ تبادل زندانیان که به ‏تازگی میان ایران و ایالات متحده رخ داده گامی مثبت در جهت کاهش تنش‌ها میان دو طرف محسوب می‌شود. این موضوع به ‏ویژه در آمریکا مورد استقبال بسیاری قرار گرفته و توئیت‌های دونالد ترامپ و مایک پومپئو حاکی از نگاه مثبت واشنگتن به تبادل ‏صورت گرفته است. با این حال آنچه در ادبیات سیاسی حال حاضر آمریکا معنادار است اقداماتی در جهت تداوم فشار حداکثری بر ‏تهران است تا از این طریق شرایط گفت‌وگو با سازوکارهایی که واشنگتن در نظر دارد فراهم شود! در واقع این تبادل زندانی در ‏حالی انجام شده که آمریکا کماکان فشارهای اقتصادی و دیپلماتیک شدیدی را بر تهران اعمال کرده است. از سوی دیگر با توجه به ‏اینکه اقدام صورت گرفته براساس گفت‌وگوهایی میان دو طرف با مشارکت سوئیس انجام شده موضوعی که مطرح است واکنش ‏طیف‌های مخالف دولت به این اقدام است. درواقع از این منظر واکنش مجلس یازدهم در ایران نیز اهمیت دارد چرا که در دوره ‏مجلس دهم واکنش محافظه کاران نسبت به اقدامات دولت روحانی در قبال آمریکا همواره مخالفت بود و حالا اگر این تبادل که ناشی ‏از گفت‌وگو میان طرفین بوده را مجلس یازدهمی‌ها نادیده بگیرند نشان از نوعی سیاست زدگی در ارتباط با رویه محافظه‌کاران ‏نسبت به دولت روحانی خواهد بود.‏

از سوی دیگر، اما واشنگتن به دنبال شرایطی مانند تبادل اخیر است تا به نوعی فشارها بر ایران را برای مذاکره افزایش دهد به ‏همین دلیل است که ترامپ نیز استقبال خاصی از موضوع اخیر داشته است. علاوه بر این او تلاش کرده تبادل زندانیان را در ‏ماه‌های منتهی به انتخابات به عنوان یک موفقیت در عملکرد خود ثبت کند و با دعوت ایران به مذاکره بار دیگر به دنبال این باشد ‏که توپ را به زمین ایران بیاندازد. با این حال ایران بارها اعلام کرده که خواهان مذاکره با امریکا و دولت ترامپ نیست. در واقع ‏اقدام‌هایی چون تبادل زندانی اگرچه دریچه‌های امیدی از کاهش تنش را باز خواهد کرد اما تردید جدی وجود دارد که آیا چنین ‏اقداماتی می‌تواند به حل اختلافات میان این دو کشور کمک کند؟ در زمانی که توافقی بارز مانند برجام در موضوع مهم هسته‌ای ‏نتوانست بر دیوار بی‌اعتمادی میان تهران و واشنگتن غلبه کند آیا تبادل زندانی از وزن لازم برای گره گشایی در این تنش ‏برخوردار است؟

بودجه اطفای حریق جنگل‌ها کجاست؟

صالح نقره‌کار، وکیل دادگستری طی یادداشتی در شماره امروز شرق نوشت؛

‌‌۱. با آغاز فصل گرما آتش‌سوزی جنگل‌ها در ایران ‏یک مصیبت مستمر است و هرساله رخداد‌های مشابهی به وقوع می‌پیوندد؛ بنابراین رخدادی غیرمترقبه نیست که یک‌باره آوار ‏شود. نگرانی از وضعیت مدیریت و کنترل بحران در صدر دلواپسی‌های دوستداران محیط زیست است. بیش از ۸۰ درصد از ‏مساحت ایران به‌عنوان منابع طبیعی جملگی نیازمند مراقبت و نگهداری است. پاسداشت محیط زیست خرج دارد و باید بودجه کافی ‏برای آن تخصیص یابد. اصل تناسب بودجه با اهمیت خدمت عمومی ایجاب می‌کند ارقام سزاواری به نگهبانی محیط زیست ‏اختصاص یابد. ‏

‏۲. تقصیر و قصور از طرف دستگاه‌های مسئول در اطفای حریق پذیرفتنی نیست. با تجهیزات کهنه و ناکارآمد نمی‌توان به ستیز با ‏آتش شعله‌کش غدار رفت. در قانون بودجه امسال، به سازمان جنگل‌ها، مراتع و آبخیزداری کشور کمتر از ۹۰۰ میلیارد تومان ‏اختصاص داده شده و این بودجه تکافوی اطفای حریق با ادوات مدرن و اثربخش را نمی‌کند. نتیجه اینکه مهار سریع آتش بحران ‏کشور می‌شود و با تأخیر‌های فرسایشی به نقطه بی‌بازگشت خسارت‌بار و جبران‌ناپذیر می‌رسیم. ‏

‏۳. نظام تخصیص اعتبار و بودجه وسیله‌ای برای تشخیص اهمیت اولویت‌های یک کشور است. برای میهن عزیزمان حتما صیانت ‏و حمایت از محیط زیست، تالاب، جنگل، درختان و زیست‌بوم‌ها یک اولویت بنیادین است. روا نیست در قیاس با سایر بخش‌ها به ‏مسئله بودجه تجهیز ناوگان اطفای حریق بی‌توجه باشیم. حال که با تحریم، کرونا و دغدغه‌های معیشتی سروکار داریم، می‌توان به ‏راه‌حل‌های ابتکاری کمک خیرین، مردم‌نهادها، اوقاف، ستاد فرمان امام و بنیاد‌های خیریه و... هم امیدوار بود و یک برنامه ‏مشخص برای جذب حمایت‌های عمومی و دولتی و ملی برای این مهم تدارک دید. فرصت‌ها می‌رود و بی‌توجهی‌ها هرساله ما را در ‏حفظ جنگل دچار خسارت می‌کند

‏

۴. مطالبه عمومی باید بار‌ها تبیین شود که مسئولان نظام بودجه‌بندی کشور حفظ محیط زیست را اولویت تشخیص دهند. کنشگران ‏مدنی و فعالان محیط زیست باید با صدای رسا بیان کنند که اختصاص‌نیافتن بودجه کافی برای تجهیزات اطفای حریق، معاونت در ‏جرم تخریب و تحریق جنگل است. آنچه ماده ۴۷ قانون حفاظت و بهره‌برداری از جنگل‌ها و مراتع و تبصره آن حکایت می‌کند هم ‏ایجاد آتش‌سوزی است و هم کمک به بقا و توسعه آن. به نظرم کسانی که به هر طریق به ناکارآمدی و اثربخش‌نبودن اطفای حریق ‏کمک می‌کنند، معاونت در جرم دارند. ۵. در موقع آتش‌سوزی در جنگل‌ها همه مأموران دولتی موظف‌اند با همه وسایل ممکنه ‏دولتی و شهرداری که در اختیار دارند، در اطفای آتش کمک کنند. ‏

غیر از ضمانت اجرای این قانون از ملاک ماده ۵۷۰ قانون مجازات اسلامی نیز می‌توان بهره گرفت که اهمال در تخصیص بودجه ‏کافی اطفای حریق و خرید ادوات هوایی و بالگرد‌های مناسب کنترل حریق به نوعی معاونت در قصد و فعل مجرمانه و بسترسازی ‏یک خطر قریب‌الوقوع برای جنگل‌های ایران است که بدون تجهیزات اطفای حریق مناسب قطعا تلف می‌شوند و به واقع یک حق ‏اساسی و بشری محیط‌زیستی شهروندان به تاراج می‌رود. انتظار خرید هواپیما‌های آب‌پاش برای اطفای حریق و بالگرد‌های مختص ‏مهار آتش مطالبه همه مردم ایران از مسئولان برای پایش میراث بزرگ جنگل است. از جنگل‌های هیرکانی تا زاگرس و... بدون ‏امکانات مناسب در معرض نابودی هستند و مسئولان کشور باید بیشتر مراقب باشند و بودجه مناسب‌تری اختصاص دهند. ‏