تقویت مد در جوانان ایرانی با افزایش واردات پوشاک چینی قاچاق

بازار مد در ايران بزرگترين بازار مصرف مد در خاور ميانه و بالغ بر دو هزارو سیصد میلیارد تومان است که این امر خود در حاصل تسخیر بازار پوشاک ایران توسط کالاهای قاچاق چینی است.

کد خبر: ۹۵۵۴۸

تاریخ: ۰۷ ارديبهشت ۱۳۸۹ - ۱۹:۵۴

بازار مد در ايران بزرگترين بازار مصرف مد در خاور ميانه و بالغ بر دو هزارو سیصد میلیارد تومان است که این امر خود در گرو تسخیر بازار پوشاک ایران توسط کالاهای قاچاق چینی است.

بر اساس یک تحقیق انجام شده توسط سعید صمدی، آمار مركز آمار ايران حکایت از آن می‌کند که در حدود سي ميليون نفر از جمعيت ایران در محدوده سني 15 تا 30 سال هستند كه دو سوم آنها در مناطق شهري ساكنند و اگر فقط مصرف مد در بخش شهر نشين اين گروه سني را در نظر بگيريم و به ساير گروه‌ها كاري نداشته باشيم و با فرض اينكه افراد اين بخش در سال حدود صد هزار تومان از خريد هايشان تحت تأثير مد و مدگرایي باشد ( كه فرض كاملاً قابل قبولي است ) در اين صورت مقدار مصرف مد فقط در اين محدوده سني برابر با رقم نجومي دو هزار ميليارد تومان در سال خواهد بود .

در ادامه این تحقیق آمده است که با گسترده تر كردن محدوده سني و اضافه كردن افراد شهر نشين 30 تا 40 ساله كه در حدود شش ميليون نفر هستند و با فرض سرانه مصرف مد پنجاه هزار تومان براي هر كدام از آنها ، سيصد ميليارد تومان ديگر هم به اين مبلغ اضافه شده و حاصل به رقم دو هزار و سيصد ميليارد تومان خواهد رسيد .

این مقاله تحقیقی که در فصلنامه توسعه مهندسی بازار شماره 11 منتشر شده در ادامه به بررسی رفتارمصرف كننده‌هاي مد در ايران بر حسب 4 گروه سني پرداخته و در معرفی گروه اول می‌نویسد: گروه اول از 15 تا 20 سال ( نوجوانان ) هستند. جمعيت شهر نشين اين گروه حدود هفت ميليون نفر است . افراد اين گروه به شدت تابع مد بوده و پوشش و لباس خود را بين هفتاد تا نود درصد تحت تاثير مدهاي روز انتخاب مي كنند ولي به دلیل اينكه خود داراي درآمد نيستند، توان مالي كمي دارند و بيشتر سعي مي كنند با خريد لباس‌هاي ارزان‌قيمت، نيازهاي خود را رفع كنند . ميزان مصرف مد در اين گروه برابر هفتصد ميليارد تومان است .

این تحقیق گروه دوم را گروه 20 تا 30 سال ( جوانان ) اعلام کرده و با اشاره به این که جمعيت شهرنشين اين گروه حدود سيزده ميليون نفر است می‌افزاید:" افراد اين گروه همچنان پيرو جدي مد هستند ولي نه به شدت گروه سابق به طوري‌كه بين پنجاه تا هفتاد و پنج درصد پوشاكي كه مي پوشند تحت تأثير مدهاي روز است. افراد اين گروه قدرت مالي بيشتري دارند و به كيفيت و تا حدي مارك لباس‌ها اهميت بيشتري مي دهند و در اين مورد پول بيشتري خرج مي كنند . مقدار مصرف در اين گروه برابر هزار و سيصد ميليارد تومان است .

در ادامه این تحقیق گروه سوم میان 30 تا 40 ساله ها ( گروه بزرگسالان ) عنوان شده که افراد اين گروه در مورد پيروي از مد محافظه كار تر بوده و در حدود پنجاه درصد پوشاكي كه مي پوشند تحت تأثير مد هاي روز است. این گزارش می‌افزاید: افراد اين گروه بيش از گروه قبل به كيفيت و مارك دار بودن لباس اهميت مي دهند و بيشتر در اين مورد خرج مي كنند. مقدار مصرف مد در اين گروه برابر با سيصد ميليارد تومان است .

اما گروه چهارم در تحقیق انجام شده توسط صمدی گروه 40 تا 55 ساله ها ( افراد ميانسال ) هستند. از نظر وی افراد اين گروه هم همچنان متأثر از مد روز بوده و بين سي تا پنجاه درصد از ارزش خريد هايشان تحت تأثير مد است ولي سليقه خريد كردنشان كمابيش مانند گروه سابق است.بر اساس این گزارش تعداد افراد اين گروه ده ميليون نفر و سرانه مصرف مد آنها سي هزار تومان و مقدار مصرف مد در اين گروه برابر با دويست ميليارد تومان است.

با این همه به دلیل سرمایه‌گذاری سنگینی که پوشاک درحوزه مد به منظور ایجاد جریان فرهنگی برای جوانان نیاز دارند این حوزه به حال خود رها شده وهویت ملی و بومی سلیقه و مد ایرانی را در معرض خطر قرار داده است. این خطر نیز بیشتر از جانب کشورهایی مانند چین یا ترکیه است که به دلیل نرخ پایین پوشاک سعی دارد بازار ایران را به تسخیر خود درآورده که در نهایت منجر به تهدید تعطیلی بسیاری از کارگاه‌ها و کارخانه‌های نساجی در کشور نیز شده است.

روزنامه حریت چاپ آنکارا در تاریخ 10-03-1388 به نقل از"ندیم اورون"، رئیس "فدراسیون طراحان مد و لباس های آماده ترکیه" نوشت: "شرکت های تولید لباس و طراحان مد به دنبال بازارهای جایگزین اروپا هستند و در این میان فدراسیون متبوعش ، ایران و ممالک آفریقایی را به عنوان بازارهای مقصد در آینده برگزیده و قصد دارد مذاکراتی دوجانبه برای برپایی کارگاه های آموزشی در این کشورها ترتیب دهد می‌نویسد:"همسایه ما، ایران، کمتر از بحران اقتصاد جهانی متاثر شده است. درآمد این کشور برپایه نفت متمرکز شده و اقتصاد آن در حال رونق است."

اورون افزود: "خیلی از زنان ایرانی مجذوب خلاقیت و سبک طراحان مد ترکیه ای شده اند. تا به حال محصولات زیادی به ویژه از استانبول به ایران صادرات شده و هدف ما فقط این است که این فروش ها را سازماندهی کنیم. در حال حاضر این فروش ها به شکل رفت و آمد تاجران صورت می گیرد و باید از فرصت استفاده کرد و آن را به صورت صادرات سازماندهی شده درآورد." ترکیه از نظر حجم تولید لباس در رده چهارم پس از کشورهای ایتالیا، چین و هنگ کنگ قرار دارد.

براساس آمار گمرک ارزش واردات پوشاک ( که اقلام وارداتی بیشتر از مد روز تبعیت می‌کنند) در دولت آقای احمدی نژاد در سال 87 حدود 14 میلیون و 893 هزار و 861 دلار بوده که این رقم نسبت به سال 86، حدود 46 درصد افزایش یافته است. ارزش واردات پوشاک در سال 87 معادل 14 میلیارد و 313 میلیون و 573 هزار و 224 تومان بوده است.

بنابر آمار گمرک ایران وزن پوشاک وارداتی در سال 87، یک میلیون و 937 هزار و 917 کیلوگرم و ارزش واردات پوشاک در سال 86 حدود 10 میلیون و 198 هزار و 736 دلار بود که ارزش واردات در این سال نیز نسبت به واردات پنج میلیون و 855 هزار و 873 دلاری پوشاک در سال 85 ؛ حدود 2/74 درصد افزایش نشان می دهد. وزن پوشاک وارداتی در سال 86 نیز حدود یک میلیون و 270 هزار و 19 کیلوگرم بود.

در این باره مهدی یکتا دبیر اتحادیه تولیدکنندگان و صادرکنندگان نساجی و پوشاک در باره افزایش تعرفه واردات پوشاک که منجر به کاهش واردات قانونی شده در گفت و گو با روزنامه سرمایه می‌گوید: " در حال حاضر حدود 40 تا 50 درصد بازار پوشاک کشور توسط پوشاک خارجی که از طریق رسمی یا قاچاق وارد کشور می شود تامین می شود."

یکتا همچنین افزود: "متاسفانه واردات پوشاک از مبادی غیرقانونی مانند قاچاق یا کم اظهاری در گمرک ادامه دارد و بنابراین به عقیده ما، واردات پوشاک به داخل کشور نیز از آمار رسمی گمرک است چرا که در حال حاضر تنها برندهای معروف اقدام بیشتر از طریق رسمی پوشاک را وارد کشور می کنند."

به گفته او، بخش اعظمی از پوشاک موجود در بازار از شرق آسیا وارد کشور می شود. در حالی که کشورهای عمده صادرکننده پوشاک به ایران در آمارهای رسمی، کشورهای اروپایی است که پوشاک آنها برندهای معروفی دارد و تنها از راه های رسمی به کشورهای دیگر وارد می شود.

بازار پوشاک در حالی بدون فرهنگسازی در مد و عدم ممانعت از واردات به حال خود رها شده است که به گزارش روزنامه ایران در 28 خرداد 87 " دولت فرانسه از حجم زياد واردات پوشاك ساخت چين به اتحاديه اروپا شديداً ابراز نگرانى كرد. پاتريك دويژان، وزير صنعت فرانسه، اعلام كرد چنانچه صادرات پوشاك چين مهار نشود، حدود هفت هزار شغل در صنعت نساجى فرانسه به خطر خواهد افتاد.

اما کفایت امیرپور مشاور امور بانوان وزارت اقتصاد و دارايي از زاویه موضوع حجاب به مسئله واردات پوشاک و مد توجه کرده و می‌گوید که " يكي از علل ترويج بي‌حجابي را واردات بی رویه پوشاك است و وارد كنندگان پوشاك بايد مدل‌ها و لباس‌هايي را وارد كشور كنند كه با فرهنگ ايراني هماهنگ باشد."

این درحالی است که محمدصادق مفتح، معاون توسعه داخلی وزارت بازرگانی در اسفند سال 1388 عنوان کرده بود که اگر واردات کالا قبیح است واردات پوشاک به مراتب از واردات سایر اقلام قبیح‌تر است زیرا واردات پوشاک جنبه فرهنگی داشته و بر فرهنگ مردم کشور تاثیر می‌گذارد...و اگر پوشاک چین، تایلند و هند بازارها را در اختیار گرفته‌اند تنها با داشتن برند قوی بوده است. وی خاطرنشان کرد: اگر ما هم بخواهیم در این زمینه پیش‌قدم شویم باید برند مشخصی را ایجاد کنیم.