صيغه، ازدواج، تعدد همسر و فقط همين!

در سال 1386 بالغ بر 26 مجموعه تلويزيوني (با احتساب چند مجموعه استاني) از سيماي جمهوري اسلامي ايران پخش شد که تنها 20 درصد اين مجموعه‌ها با سوژه‌هايي جديد و از منظر موضوعاتي فارغ از بحث ازدواج و مشکلات قبل و بعد از آن و همچنين موضوع تعدد زوجات، توليد و پخش شد.

کد خبر: ۹۴۹۲

تاریخ: ۰۳ ارديبهشت ۱۳۸۷ - ۱۷:۲۳

از 26 مجموعه تلويزيوني پخش‌شده در سيماي جمهوري اسلامي ايران در سال 86، موضوع و مضمون اصلي 20 مجموعه «ازدواج، ازدواج مجدد و روابط زن و مرد» بوده است.

به گزارش فردا، در سال 1386 بالغ بر 26 مجموعه تلويزيوني (با احتساب چند مجموعه استاني) از سيماي جمهوري اسلامي ايران پخش شد که تنها 20 درصد اين مجموعه‌ها با سوژه‌هايي جديد و از منظر موضوعاتي فارغ از بحث ازدواج و مشکلات قبل و بعد از آن و همچنين موضوع تعدد زوجات، توليد و پخش شد.

جالب آنکه در ميان سريال‌هاي با مضامين مذهبي و مناسبتي نيز اين فرمول قديمي و نخ‌نما شده استفاده از موضوع عشق مرد به زن و ايجاد کشش براساس اين رابطه «دقيقا» رعايت شده است؛ طوري که گويي نويسندگان، طراحان و مديران شبکه‌هاي پنج‌گانه تلويزيون راه ديگري جز استفاده از عشق‌هاي کليشه‌اي براي جذب مخاطب پيدا نمي‌کنند.

بنا بر اين گزارش مجموعه‌هاي «پريدخت»، «زيرزمين»، «شکرانه»، «اغماء» و «ميوه ممنوعه» که براي پخش در ماه مبارک رمضان و محرم انتخاب شده ‌بودند، نمونه‌هايي از ضعف سوژه و استفاده از ساده‌ترين فرمول عشق‌هاي دونفره و بعضا مثلثي است. اگرچه در اين ميان مجموعه «ميوه ممنوعه« با نگاهي جديد و آسيب‌شناسانه توانست از اين ورطه تکرار رهايي يابد، اما باز هم از اين قاعده تکراري پيروي مي‌کرد.

به گزارش فردا، مجموعه‌هاي تلويزيوني «ترش و شيرين«(نوروز86)، «راه بي‌پايان»، «پول کثيف»، «گل بارون زده»، «به خاطر من»، «سالهاي برف و بنفشه»، «بيداري»، «مدار صفر درجه»، «من نه منم» و «مار و پله» نمونه‌هايي از بي‌برنامگي و دست‌هاي خالي سازمان صدا و سيما در ارائه موضوعات مختلف بدون توسل به تنها شکل نمايش درام در ايران يعني «ازدواج و يا ازدواج مجدد» است.

با اين حال کارنامه تلويزيون در سال 86 از لحاظ ساخت مجموعه‌هاي تلويزيوني بديع و خط‌شکن نيز در نوع خود قابل تامل است، پخش مجموعه‌هايي چون «ساعت شني»، «حلقه سبز»، «روزگار قريب»، «رقص پرواز»، «پدرخوانده»، «بي‌صدا فرياد کن»، «يک مشت پر عقاب» و «شهريار» اگرچه با دخالت برخي مسئولان و همچنين ضعف پرداخت نهايي داستان اغلب به سرنوشت ساير مجموعه‌هاي تلويزيوني تبديل ‌شدند، اما براي مخاطب تلويزيوني کشور که به سوژه‌هاي دم دستي دهه شصتي عادت کرده، نوعي خرق عادت محسوب ‌شد.

بنا بر اين گزارش، اين روند تکراري استفاده از فرمول عشق و ازدواج حتي در مجموعه‌هاي طنز نيز به خوبي(!) رعايت مي‌شود؛ مجموعه‌هاي «چارخونه» در سال 86 و «پيامک از ديار باقي»، «نشاني» و «قرارگاه مسکوني» به عنوان مجموعه‌هاي طنز در سال 87 توانستند با حداقل خطا(!) از عهده تصويري کردن اين فرمول تکراري برآيند.

با اين حال اين پرسش وجود دارد که با وجود شوراي طرح و برنامه در سازمان صدا و سيما و همچنين شورايي براي تصويب فيلمنامه، آيا روند تصويب و توليد مجموعه‌هايي با مضامين کليشه‌اي و سطحي که تنها ذائقه مخاطب را سطحي و ضعيف مي‌کند، ادامه دارد؟ پخش مجموعه «سرنوشت» از ابتداي سال نو در شبکه ملي، آن هم با کيفيتي بسيار نامناسب و سوژه‌اي تکراري شايد جواب اين سوال را تا حدي بدهد.

بنا بر اين گزارش موضوعاتي چون، اعتياد، قرص‌هاي روان‌گردان، روابط دختر و پسر، مشکلات جوانان از جمله سربازي و اشتغال، دنياي مجازي، دانشگاه‌ها و دانشجويان، فقر و فحشا، فساد اقتصادي و موضوعات فرهنگي و سياسي ـ که همواره در توليدات تلويزيوني در رده‌هاي آخر قرار مي‌گيرند ـ از جمله مواردي است که سالهاست بر اساس آن مجموعه‌اي حساب‌شده و منطبق با جريان اجتماع توليد نشده است.