مهریه نامتعارف‌؛ نه زندان و نه مالیات

برای مهریه غیر‌متعارف در صورتی که مرد تمکن مالی نداشت مشمول مقررات زندان نخواهد شد زیرا ضمانت اجرای مهریه غیر متعارف زندانی نیست و این مسئله فقط برای مهریه متعارف مصداق دارد.

کد خبر: ۸۶۳۲۳

تاریخ: ۲۸ بهمن ۱۳۸۸ - ۱۳:۵۳

کمیسیون قضایی مجلس شورای اسلامی با هدف ترغیب جوانان به تعیین مهریه پایین و کاهش تجمل و تفاخر ، خبر از پیشنهاد تعیین مهریه متعارف و عیر متعارف به مجلس شورای اسلامی و حمایت دولت از مهریه های متعارف را داد که این اقدام کمیسیون قضایی مجلس با انتقادات گسترده ای از سوی کارشناسان حقوقدانان و حتی برخی نمایندگان مجلس شورای اسلامی روبرو گشت.

برخی از کارشناسان معتقدند تقسیم مهریه به دوبخش متعارف و نامتعارف تبعیض در امر قانونگذاری تلقی می شود. همچنین قانون قدرت تغییر عرف را ندارد از این رو امری غیرممکن است.

برخی کارشناسان مذهبی تنها مرجع تصمیم گیری در این باره را حاکم شرع دانسته اند و نهادهای قانونی را فاقد صلاحیت اظهارنظر در این باره دانسته اند. همچنین جامعه زنان نیز با انتقاد از این شیوه معتقدند که در صورت تصویب چنین طرحی وضعیت زنان بدتر خواهد شد زیرا که مهریه هدیه مرد به زن است و این موضوع مسئله ای نیست که کمیسیون حقوقی و قضایی و یا فراکسیون زنان در باره آن تصمیم گیری کند.

عبدالرضا مرادی یکی از اعضا کمیسیون حقوقی- قضایی مجلس شورای اسلامی در گفتگو با خبرنگار اجتماعی «فردا» با اشاره به اینکه یکی از دغدغه های اصلی جوانان ازدو.اج و تعیین مهریه های بالا از سوی خانواده ها است گفت: بسیاری از جوانان به دلیل ترس از پرداخت مهریه های سنگین تن به ازدواج نمی دهند و بسیار دیده شده که چه بسیار از خانواده هایی نیز به همین دلیل از هم پاشیده شده است.

وی افزود: هم اکنون زنان می توانند در صورت عدم پرداخت مهریه از سوی مردان با استناد به ماده 2 قانون نحوه اجرای محکومیتهای مالی آنها را به زندان بیاندازند و رسته خانواده ای از هم گسسته شود. بر همین اساس کمیسیون قضایی مجلس تصمیم گرفت که مهریه را به دو بخش متعارف و غیر متعارف تقسیم کند و برای هر کدام سقف مالی معین کند.

این نماینده مجلس همچنین خاطر نشان کرد: موضوع تعیین مهریه متعارف و مشخص کردن سقف برای مهریه نیاز به آیین نامه و ضمانت اجرا دارد. این مصوبه هنوز در کمیسیون در دست بررسی است و نیاز به کار کارشناسی فراوان دارد. در این خصوص کمیسیون حقوقی – قضایی مجلس با همکاری قوه قضاییه به این موضوع رسیدگی می کنند.

مرادی با بیان اینکه تعیین سقف مهریه متعارف برعهده قوه قضاییه است تصریح کرد: هنوز رقم قطعی برای مهریه متعارف و نامتعارف در نظر گرفته نشده اما تعیین سقف آن بر عهده قوه قضاییه است که البته در این باره مجلس و کمیسیون قضایی نیز با قوه قضاییه همکاری و تعامل خواهد داشت.

تقسیم مهریه راهکاری برای خالی شدن زندانها

در ادامه محمد دهقان عضو دیگر کمیسیون حقوقی و قضایی مجلس در گفتگو با خبرنگار اجتماعی «فردا» گفت: مهریه دینی است که مرد در برابر همسرش دارد چه یک سکه و چه هزارو یک سکه. در قانون و شرع آورده شده که تا زمانی که مرد زنده است باید مبلغ مهریه را به زن پرداخت کند و در صورت عدم حیات باید از ماترک زوج مهریه زوجه پرداخت شود.

عضو هیات رییسه مجلس تاکید کرد: در چند سال اخیر مهریه های نامتعارف مشکلات بی شماری را برای خانواده ها ایجاد کرده است که این مشکلات نه تنها برای خانواده ها بلکه برای قوه قضایی نیز بوده است. با توجه به قانون اجرای محکومیتهای مالی اگر کسی دینی داشته باشد با حکم دادگاه زندانی می شود و این امر در مورد مهریه نیز مصداق دارد. با این شرایط زندانهای کشور پر شده از محکومینی که توانایی پرداخت مهریه را ندارند.

وی با توضیح این مطلب افزود: برای حل این مشکل دولت در لایحه خانواده ماده ای در نظر گرفته که براساس آن قرار بود برای مهریه های غیرمتعارف مالیات در نظر گرفته شود که کمیسیون حقوقی و قضایی این اقدام را غیر عملی دانست و این ماده را حذف کرد.

این نماینده مجلس شورای اسلامی همچینن یادآور شد: طبق این طرح در صورتی که به تصویب مجلس شورای اسلامی برسد مردی که توان پرداخت مهریه غیرمتعارف را ندارد و برای دادگاه احراز شود به زندان نمی رود اما در صورتی که مرد از نظر مالی در وضعیتی باشد که توان پرداخت مهریه غیر متعارف را داشته باشد موظف است مهریه را هر چقدر هم که زیاد باشد بپردازد.

محمد دهقان در ادامه گفت: هنوز برای مهریه متعارف سقفی تعیین نشده است اما طبق بررسی ها تعیین مهریه متعارف یا نامتعارف به عهده قوه قضاییه گذارده شده تا هرسه سال یکبار با اعلام مهریه متعارف با توجه به شرایط اقتصادی کشور مبادرت نمایند.

زندان ضمانت اجرایی مهریه نامتعارف نیست

محمد تقی رهبر نیز در گفتگو با خبرنگار«فردا» یادآور شد: زوجین می توانند هر میزان مهریه ای که تمایل دارند درنظر بگیرند و مرد نیز ملزم به پرداخت آن است اما اگر توانایی مالی نداشت همان میزان از مهریه که متعارف است مورد پیگیری قرار خواهد گرفت. زیرا که در تعیین مقدار مهریه در میان خانواده ها هیچ قید و شرطی وجود ندارد و نمی توان برای آن سقف قرار داد.

وی در ادامه افزود: از آنجایی که عدم پرداخت مهریه هم خانواده ها و دستگاههای قضایی را با مشکل مواجه کرده این طرح از سوی کمیسیون حقوقی و قضایی پیشنهاد شد که به مصلحت کانون خانواده ها باشد.

نماینده مردم اصفهان نصریح کرد: برای مهریه غیر متعارف در صورتی که مرد تمکن مالی داشته باشد باید آن را کامل بپردازد و دادگاه نیز موظف است مهریه را از مرد وصول کند اما اگر مرد تمکن مالی نداشت مشمول مقررات زندان نخواهد شد زیرا ضمانت اجرای مهریه غیر متعارف زندانی نیست و این مسئله فقط برای مهریه متعارف مصداق دارد.

وی ادامه داد: البته باید در رابطه با تقسیم مهریه از جامعه زنان و کارشناسان و حقوقدانان نظر سنجی شود تا نقاط ضعف و قوت آن مشخص و بعد در مورد آن تصمیم گیری شود.